II GZ 519/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-07-09
NSAAdministracyjneŚredniansa
kara pieniężnapas drogowypostępowanie administracyjnewpis sądowyprawo pomocyodrzucenie pismazażalenieNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia, wskazując na brak uiszczenia wpisu mimo wielokrotnych wezwań i umorzenia postępowania o prawo pomocy.

Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie WSA, które odrzuciło jego wcześniejsze zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia. Pomimo wielokrotnych wezwań do zapłaty wpisu (100 zł) i umorzenia postępowania o prawo pomocy, skarżący nie uiścił należności. NSA uznał, że skarżący nie zachował terminu do uiszczenia wpisu, a jego kolejne wnioski o prawo pomocy nie miały wpływu na bieg terminu, co skutkowało oddaleniem zażalenia.

Sprawa dotyczy zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, które odrzuciło jego zażalenie na wcześniejsze postanowienie tego sądu o oddaleniu wniosków o wyłączenie sędziego i referendarzy. WSA odrzucił zażalenie skarżącego, ponieważ nie uiścił on wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł, mimo wezwania do zapłaty pod rygorem odrzucenia pisma. Skarżący wniósł kolejne zażalenie na postanowienie o odrzuceniu, domagając się uchylenia postanowienia, zwolnienia od kosztów i ustanowienia pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za oczywiście bezzasadne. Sąd wskazał, że skarżący nie uiścił wpisu od zażalenia w ustawowym terminie, pomimo prawidłowego wezwania i wcześniejszego prawomocnego rozstrzygnięcia dotyczącego wpisu oraz umorzenia postępowania o prawo pomocy. NSA podkreślił, że kolejne wnioski o prawo pomocy nie mogły zniweczyć biegu terminu do uiszczenia wpisu, który był kontynuacją pierwotnego zarządzenia. W związku z tym, sąd I instancji prawidłowo odrzucił zażalenie na podstawie art. 220 § 3 w zw. z art. 220 § 1 p.p.s.a., a NSA oddalił zażalenie na to postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie może zniweczyć biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego, jeśli wezwanie do jego uiszczenia jest kontynuacją pierwotnego zarządzenia i wykonaniem prawomocnego rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że działanie polegające na ponawianiu wniosków o prawo pomocy bez podania nowych okoliczności uzasadniających zmianę pierwotnej decyzji może być uznane za nadużycie prawa do sądu. Ponadto, wezwanie do uiszczenia wpisu było wykonaniem prawomocnego zarządzenia i rozstrzygnięcia zażalenia na to zarządzenie, a zatem bieg terminu do uiszczenia wpisu nie mógł zostać przerwany przez kolejne wnioski o prawo pomocy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 220 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. Przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania.

p.p.s.a. art. 220 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia oraz skargi o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, pisma podlegają odrzuceniu przez sąd w drodze postanowienia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez skarżącego terminu ustawowego do uiszczenia należnego wpisu od zażalenia. Brak wpływu kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy na bieg terminu do uiszczenia wpisu, który był kontynuacją pierwotnego zarządzenia. Działanie skarżącego polegające na ponawianiu wniosków o prawo pomocy bez podania okoliczności uzasadniających zmianę pierwotnego postanowienia zostało zakwalifikowane jako nadużycie prawa do sądu.

Odrzucone argumenty

Żądanie wpisu jest bezprawne. Skarżący został zaliczony do I grupy inwalidztwa i nie jest w stanie samodzielnie siebie reprezentować. Umorzenie postępowania o prawo pomocy nie powinno mieć wpływu na możliwość uiszczenia wpisu.

Godne uwagi sformułowania

działanie Skarżącego, polegające na ponawianiu wniosków o przyznanie prawa pomocy bez podania okoliczności, które uzasadniałyby zmianę pierwotnie podjętego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, zakwalifikowano jako nadużycie prawa do sądu (w zakresie prawa pomocy) Skutku rozpoczęcia biegu siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu sądowego (...) nie mógł zniweczyć zawarty w piśmie (...) kolejny wniosek Strony zawierający żądania o przyznanie prawa pomocy

Skład orzekający

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku uiszczania wpisów sądowych, skutków ich nieuiszczenia oraz wpływu wniosków o prawo pomocy na bieg terminów procesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, w której strona wielokrotnie składa wnioski o prawo pomocy i nie uiszcza wpisu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy rutynowych kwestii związanych z opłatami sądowymi i prawem pomocy, co czyni ją mniej interesującą dla szerszej publiczności, ale istotną dla prawników procesowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II GZ 519/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-07-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Sygn. powiązane
II SA/Ol 769/22 - Postanowienie WSA w Olsztynie z 2023-09-18
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 maja 2025 r. sygn. akt II SA/Ol 769/22 w zakresie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 16 sierpnia 2022 r.. nr SKO.521.9.2022 w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 20 maja 2025r., sygn. akt II SA/Ol 769/22, w sprawie skargi R. P. (dalej: Strona, Skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie (dalej: SKO, Kolegium) z 16 sierpnia 2022 r. w przedmiocie kary za zajęcie pasa drogowego, odrzucił zażalenie Strony na postanowienie tego Sądu z 9 listopada 2023 r. oddalające wnioski Strony o wyłączenie sędziego i starszych referendarzy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie.
Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie.
Na mocy zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II z 23 lutego 2024 r. Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od ww. zażalenia w kwocie 100 zł. Strona wniosła zażalenie na to zarządzenie, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 12 września 2024 r. sygn. akt II GZ 380/24. W tych okolicznościach Skarżący został wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II z 23 lutego 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia.
W zakreślonym terminie Strona nie uiściła ww. wpisu. Wystąpiła natomiast z kolejnym wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i postanowieniem z 24 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SPP/Ol 10/25 Starszego referendarza sądowego w WSA umorzono postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Sąd I instancji, mając na uwadze treść art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; dalej: p.p.s.a.), wydane na jego podstawie zarządzenie Przewodniczącej Wydziału II z 23 lutego 2024 r. wzywające Stronę do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł, które zostało zaakceptowane postanowieniem Naczelnego Sąd Administracyjny z 12 września 2024 r. sygn. akt II GZ 380/24, oddalającym zażalenie Strony oraz wezwanie Strony do wykonania prawomocnego ww. zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II z 23 lutego 2024 r. (zawierające prawidłowe pouczenie o skutkach prawnych niewykonania obowiązku), skutecznie doręczone Skarżącemu w dniu 13 stycznia 2025 r. i mimo tego brak uiszczenia przez Stronę w zakreślonym terminie ww. wpisu od zażalenia, odrzucił zażalenie Skarżącego na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. W ocenie Sądu I instancji nie miał wpływu kolejny (piąty z kolei) wniosek Strony o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż działanie Skarżącego, polegające na ponawianiu wniosków o przyznanie prawa pomocy bez podania okoliczności, które uzasadniałyby zmianę pierwotnie podjętego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, zakwalifikowano jako nadużycie prawa do sądu (w zakresie prawa pomocy).
Skarżący wniósł zażalenie w ustawowym terminie na powyższe postanowienie. Żądał m.in. uchylenia zaskarżonego postanowienia, zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika, wyłączenia autora zaskarżonego postanowienia. Uzasadniał żądania zażalenia tym, że żądanie wpisu jest bezprawne, a Skarżący został zaliczony do I grupy inwalidztwa i nie jest w stanie samodzielnie siebie reprezentować.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie Strony jako oczywiście bezzasadne podlega oddaleniu.
Zgodnie z treścią art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem art. 220 § 2, 3 i 3a p.p.s.a., przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu, przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. W przypadku skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia oraz skargi o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, pisma podlegają odrzuceniu przez sąd w drodze postanowienia.
W niniejszej sprawie Skarżący nie zachował siedmiodniowego ustawowego terminu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie Sądu I instancji z 9 listopada 2023 r. oddalającego wnioski Skarżącego o wyłączenie sędziego i niektórych referendarzy Sądu I instancji, pomimo prawidłowego i skutecznego wezwania z 20 grudnia 2024 r, wykonującego zarządzenie z 19 grudnia 2024 r. o wezwaniu do wykonania prawomocnego zarządzenia z 23 lutego 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł - w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia zażalenia. Skutku rozpoczęcia biegu siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu sądowego (od dnia odbioru odpisu wezwania – 13 stycznia 2025 r.) nie mógł zniweczyć zawarty w piśmie z dnia 20 stycznia 2025 r. kolejny wniosek Strony zawierający żądania o przyznanie prawa pomocy (k. 135 akt sądowych). Strona skarżąca nie może bowiem czynić przedmiotem odniesienia – dla wskazywanego stanu faktycznego w zakresie jej możliwości ponoszenia kosztów postępowania sądowego – sytuacji procesowej, która już zaistniała i została prawomocnie rozstrzygnięta, a skierowane do niej nowe wezwanie jest jedynie kontynuacją względem pierwotnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia kosztów sądowych oraz wykonaniem prawomocnego rozstrzygnięcia zażalenia na pierwotne zarządzenie wzywające o wpis (por. postanowienie NSA z 12 września 2024 r., sygn. akt II GZ 380/24) oraz prawomocnych rozstrzygnięć odnośnie wniosków Strony o przyznanie prawa pomocy.
Wskazane powyżej naruszenie terminu ustawowego do uiszczenia należnego wpisu od zażalenia i jego ostateczne nieuiszczenie obligowało zatem Sąd I instancji do wydania postanowienia o odrzuceniu zażalenia na podstawie art. 220 § 3 w zw. z art. 220 § 1 p.p.s.a. Zatem, skoro zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, dlatego na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu zażalenia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI