I OZ 568/22

I OZ 568/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-12-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Maciej Dybowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art.259 § 1 w zw z art 258 § 2 pkt 7 art 256 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2022 r. sygn. akt I SPP/Wa 135/21 w sprawie ze skargi W.B. i E.B. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia 8 kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Postanowieniem z 11 marca 2022 r. sygn. akt I SPP/Wa 135/21 (dalej postanowienie z 11 marca 2022 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił sprzeciwy W.B. i E.B. na postanowienie referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie z 31 sierpnia 2021 r. sygn. akt I SPP/Wa 135/21, którym referendarz odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W.B. i E.B. na postanowienie Wojewody Mazowieckiego z 8 kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że sprzeciwy od postanowienia z 31 sierpnia 2021 r. skarżący wnieśli 26 października 2021 r., podczas gdy ostatnim dniem do wniesienia sprzeciwu na to postanowienie był 14 października 2021 r. Sprzeciwy te zostały więc wniesione z przekroczeniem terminu. Zgodnie z art. 259 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 329, dalej ppsa), podlegały one odrzuceniu (k. 22-26, 30-36 akt sądowych).
Zażalenie na postanowienie z 11 marca 2022 r. złożyli skarżący, zaskarżając je w całości i wnosząc o uchylenie, zmianę i ponowne rozpatrzenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6, 7, 9 i 10 kpa. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że opiekuje się bardzo chorym mężem, co sąd powinien był uwzględnić (k. 51 akt sądowych).
Postanowieniem z 10 czerwca 2022 r. zażalenie E.B. zostało odrzucone (k. 62-64 akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 259 § 1 zdanie pierwsze w zw. z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ppsa, stronie przysługuje sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia.
W niniejszej sprawie referendarz sądowy w Sądzie I instancji odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy postanowieniem z 31 sierpnia 2021 r. (k. 22), które wraz z uzasadnieniem zostało im doręczone 7 października 2021 r. (k. 30-31). Siedmiodniowy termin na wniesienie sprzeciwu, o którym stanowi art. 259 § 1 ppsa, upłynął bezskutecznie 14 października 2021 r. Skarżąca wniosła sprzeciw 26 października 2021 r. (k. 36), a więc 12 dni po upływie ustawowego terminu. W tym zakresie zwrócić należy uwagę, że - zgodnie z art. 83 § 3 ppsa - oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Nie ma wątpliwości, że skarżąca wniosła sprzeciw 26 października 2021 r.
W tej sytuacji Sąd I instancji prawidłowo odrzucił sprzeciw, na podstawie art. 259 § 2 ppsa, zgodnie z którym sprzeciw wniesiony po terminie oraz sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione, [...], sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
Wobec przekroczenia ustawowego terminu do wniesienia sprzeciwu za niezasadne uznać należy zarzuty skarżącej odnoszące się do naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6, 7, 9 i 10 kpa. Postępowanie sądowoadministracyjne, co zagwarantowane przez Konstytucję, podlega regulacji ustawowej - aktualnie ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - i wynikającym z jej przepisów wymogom formalnym, m.in., w zakresie terminów do wniesienia środków zaskarżenia. Przysługujące skarżącej konstytucyjne prawo do sądu nie zostało przez Sąd I instancji naruszone. Powołane przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w ogóle nie miały w tej sprawie zastosowania, ponieważ postępowanie sądowoadministracyjne jest prowadzone w oparciu o przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie zaś Kodeksu postępowania administracyjnego.
O ile termin siedmiu dni na wniesienie sprzeciwu jest terminem ustawowym, co oznacza, że nie może być skracany ani przedłużany, o tyle może on zostać przywrócony na skutek złożenia wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków (art. 86 § 1 ppsa), jeżeli zaistniały okoliczności, które spowodowały, że strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Wniosek taki należy wówczas złożyć zgodnie z wymogami wskazanymi w art. 87 § 1-5 ppsa.
Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, oddalił zażalenie.