I OZ 457/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zażalenia P. J. na postanowienie WSA w Szczecinie odmawiające mu przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. WSA uzasadnił odmowę tym, że skarżący, mimo niskich dochodów (702 zł miesięcznie), masowo wnosił skargi i wnioski do sądu (266 od października 2008 r. do marca 2009 r.), często w sposób chaotyczny i powielaczowy. Sąd pierwszej instancji uznał, że takie działanie świadczy o nadużywaniu instytucji procesowych i "tworzeniu spraw" dla własnej satysfakcji, a nie w celu ochrony praw, co kłóci się z ratio legis prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy wymaga wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla utrzymania. NSA podkreślił, że masowa działalność skargowa P. J. wskazuje, iż nie wykazał on niemożności poniesienia kosztów postępowania, skoro stać go na wnoszenie licznych skarg i zażaleń. Sąd uznał, że oświadczenia skarżącego o stanie majątkowym nie odzwierciedlają jego rzeczywistej sytuacji finansowej, a jego działania wskazują na nadużywanie prawa pomocy. W związku z tym, zażalenie zostało oddalone.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNadużywanie instytucji procesowych, nadmierne wnoszenie skarg, odmowa prawa pomocy w takich przypadkach.
Dotyczy sytuacji masowego i potencjalnie celowego wnoszenia skarg przez stronę, a nie standardowych wniosków o prawo pomocy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy masowe wnoszenie skarg i wniosków przez stronę, mimo niskich dochodów, może stanowić podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli takie działanie świadczy o nadużywaniu instytucji procesowych i "tworzeniu spraw" dla własnej satysfakcji, a nie w celu ochrony praw, co jest sprzeczne z ratio legis prawa pomocy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał niemożności poniesienia kosztów postępowania, ponieważ jego masowa działalność skargowa wskazuje, że stać go na ponoszenie kosztów, co podważa wiarygodność oświadczeń o stanie majątkowym i świadczy o nadużywaniu prawa pomocy.
Czy sąd powinien badać celowość i zasadność wnoszenia skarg przez stronę ubiegającą się o prawo pomocy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w sytuacji gdy masowe wnoszenie skarg może świadczyć o nadużywaniu prawa procesowego i braku rzeczywistej potrzeby ochrony praw.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji dokonał szerszej oceny wniosku o prawo pomocy, analizując całokształt działań skarżącego, w tym liczbę i formę składanych przez niego pism procesowych, co uzasadniało odmowę przyznania prawa pomocy.
Przepisy (4)
Główne
p.p.s.a. art. 246 § § 1 pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania przez NSA na podstawie przepisów o zażaleniu.
p.p.s.a. art. 197 § § 1 i § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania przez NSA na podstawie przepisów o zażaleniu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 199
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie ponoszą strony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący masowo wnosi skargi, co świadczy o nadużywaniu prawa procesowego i braku rzeczywistej potrzeby ochrony praw. • Działalność skargowa skarżącego wskazuje, że jest w stanie ponieść koszty postępowania, mimo niskich dochodów. • Oświadczenia skarżącego o stanie majątkowym nie odzwierciedlają jego rzeczywistej sytuacji finansowej.
Godne uwagi sformułowania
"tworzenie spraw" • korzysta z nich w sposób nadmierny i bez żadnej, logicznie uzasadnionej potrzeby • kłóci się z ratio legis instytucji prawa pomocy • składane przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie majątkowym nie odzwierciedlają jego rzeczywistej sytuacji finansowej
Skład orzekający
Jerzy Bujko
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nadużywanie instytucji procesowych, nadmierne wnoszenie skarg, odmowa prawa pomocy w takich przypadkach."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji masowego i potencjalnie celowego wnoszenia skarg przez stronę, a nie standardowych wniosków o prawo pomocy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy reagują na nadużywanie procedur sądowych przez osoby masowo składające pisma, co jest problemem praktycznym dla wymiaru sprawiedliwości.
“Czy można stracić prawo do pomocy prawnej przez nadmiar skarg? Sąd Najwyższy mówi 'tak'!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.