I OZ 452/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych i nieuiszczenia wpisu sądowego, uznając doręczenie wezwania za skuteczne mimo twierdzeń skarżącego o braku awiza.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę skarżących z powodu nieuzupełnienia braków formalnych i nieuiszczenia wpisu sądowego, mimo wezwania. Przesyłka z wezwaniem została dwukrotnie awizowana, a następnie zwrócona jako niepodjęta. Sąd uznał doręczenie za skuteczne. Skarżący wnieśli zażalenie, twierdząc, że nie otrzymali awiza. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że ciężar obalenia domniemania doręczenia przez awizo spoczywa na skarżącym, a twierdzenie o braku awiza bez postępowania reklamacyjnego nie jest wystarczające.
Sprawa dotyczy zażalenia skarżących Z. K. i S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło ich skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie umorzenia postępowania o potwierdzenie prawa do rekompensaty. Sąd I instancji odrzucił skargę, ponieważ skarżący nie uzupełnili braków formalnych (brak pełnomocnictwa, numerów PESEL) ani nie uiścili wpisu sądowego, mimo wezwania. Przesyłka z wezwaniem została dwukrotnie awizowana, a następnie zwrócona jako niepodjęta, co skutkowało uznaniem jej za skutecznie doręczoną. Skarżący w zażaleniu twierdzili, że nie otrzymali żadnych awiz. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami, skarga podlega odrzuceniu w przypadku nieuiszczenia wpisu lub nieuzupełnienia braków formalnych. NSA wskazał, że dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru z adnotacją o awizowaniu, korzysta z domniemania prawdziwości. Ciężar obalenia tego domniemania spoczywa na stronie skarżącej, która musi przedstawić wiarygodne środki dowodowe. Twierdzenie o braku awiza, bez przeprowadzenia postępowania reklamacyjnego, nie jest wystarczające do obalenia fikcji doręczenia. Wobec tego NSA uznał, że skarżący uchybili terminowi i zasadnie Sąd I instancji odrzucił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, twierdzenie strony o nieotrzymaniu awiza, bez przeprowadzenia postępowania reklamacyjnego lub przedstawienia innych wiarygodnych środków dowodowych, nie jest wystarczające do obalenia domniemania skutecznego doręczenia pisma sądowego w trybie awizo.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru z adnotacją o awizowaniu, korzysta z domniemania prawdziwości. Ciężar obalenia tego domniemania spoczywa na stronie skarżącej, która musi przedstawić wiarygodne dowody. Samo twierdzenie o braku awiza, bez podjęcia dalszych kroków, nie może prowadzić do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia przez awizo.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 220 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.
p.p.s.a. art. 58 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W sytuacji, gdy nie uzupełniono braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd skargę odrzuca.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 230 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały.
p.p.s.a. art. 230 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga jest pismem wszczynającym postępowanie.
p.p.s.a. art. 57 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma sądowego oraz zawierać inne elementy wskazane w ustawie.
p.p.s.a. art. 46 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Jednym z wymogów formalnych pisma procesowego jest wskazanie numeru PESEL osoby wnoszącej pismo.
p.p.s.a. art. 37 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa.
p.p.s.a. art. 73 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uznanie przesyłki za skutecznie doręczoną w przypadku niepodjęcia jej w terminie.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienie o oddaleniu zażalenia.
p.p.s.a. art. 197 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienie o oddaleniu zażalenia.
p.p.s.a. art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postanowienie o oddaleniu zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczne doręczenie wezwania do uzupełnienia braków formalnych i wpisu sądowego w trybie awizo. Brak przedstawienia przez stronę wiarygodnych dowodów na obalenie domniemania skutecznego doręczenia. Niespełnienie przez stronę wymogów formalnych skargi i wpisu sądowego w zakreślonym terminie.
Odrzucone argumenty
Twierdzenie skarżącego o nieotrzymaniu awiza jako podstawa do uznania doręczenia za nieskuteczne.
Godne uwagi sformułowania
ciężar obalenia domniemania doręczenia przesyłki przez awizo ciąży na stronie skarżącej domniemanie to może być obalone, jednakże podejmując taką próbę należy mieć na względzie, że na stronie spoczywa obowiązek przedstawienia wiarygodnych środków dowodowych obalenie fikcji doręczenia tylko na podstawie twierdzenia strony, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 73 p.p.s.a.
Skład orzekający
Monika Nowicka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad skuteczności doręczeń w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności w kontekście awizowania przesyłek i ciężaru dowodu w przypadku kwestionowania tych doręczeń."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niepodjęcia przesyłki sądowej mimo dwukrotnego awizowania i twierdzeń o braku awiza. Nie dotyczy sytuacji, gdy istnieją obiektywne dowody na brak awizowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje częsty problem proceduralny związany z doręczeniami i awizami, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego. Pokazuje, jak ważne jest śledzenie korespondencji sądowej i jakie mogą być konsekwencje jej niepodjęcia.
“Nie dostałeś awizo? Sąd i tak uzna, że przesyłkę odebrałeś! Kluczowe orzeczenie NSA w sprawie doręczeń.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OZ 452/23 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2023-10-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-09-25 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6079 Inne o symbolu podstawowym 607 Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Sygn. powiązane I SA/Wa 1053/23 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2023-07-17 Skarżony organ Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 58 § 1 pkt 3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. K.i S. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1053/23 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi Z. K. i S.K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 marca 2023 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o potwierdzenie prawa do rekompensaty postanawia oddalić zażalenie. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 17 lipca 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 1053/23, odrzucił skargę Z. K. i S.K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 marca 2023 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o potwierdzenie prawa do rekompensaty. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że w wykonaniu zarządzenia z dnia 29 maja 2023 r. wezwano Z. K. (działającego w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik S.K.) do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez nadesłanie oryginału bądź poświadczonej kopii pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi oraz podanie numerów PESEL skarżących. Ponadto, zarządzeniem z dnia 29 maja 2023 r., wezwano skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 złotych – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Korespondencja, zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, została zwrócona do sądu wobec niepodjęcia jej w terminie. Z adnotacji dokonanych na przesyłce (k. 18) wynika, że placówka pocztowa dwukrotnie bezskutecznie zawiadamiała adresata pisma o możliwości odbioru przesyłki w urzędzie pocztowym (awizo z dnia 14 czerwca 2023 r. i awizo powtórne z dnia 22 czerwca 2023 r.), po czym została zwrócona do Sądu w dniu 30 czerwca 2023 r., a który zarządzeniem z dnia 12 lipca 2023 r., uznał przesyłkę za skutecznie doręczoną w dniu 28 czerwca 2023 r. W związku z powyższym, Sąd I instancji wskazał, że siedmiodniowy termin na dokonanie ww. czynności upłynął bezskutecznie z dniem 5 lipca 2023 r. Skarżący nie uzupełnił jednak braków formalnych skargi oraz nie uiścił wpisu sądowego od skargi, co skutkowało jej odrzuceniem. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli Z. K. i S.K., podnosząc w uzasadnieniu, iż Z.K. nie otrzymał żadnych zawiadomień o możliwości odbioru pisma z placówki pocztowej, w związku z czym nie mógł wykonać wezwania Sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest między innymi skarga (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a., skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Ponadto, w myśl art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma sądowego, a ponadto zawierać inne elementy, wskazane w ustawie. Jednym z wymogów formalnych, jakie ustawa stawia pierwszemu w sprawie pismu procesowemu, jest konieczność wskazania w nim numeru PESEL osoby wnoszącej pismo (art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), zaś pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa (art. 37 § 1 p.p.s.a.). W sytuacji zaś, gdy nie uzupełniono braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, sąd skargę odrzuca (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie, zarządzeniem z 29 maja 2023 r., skarżący zostali wezwani do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Odpis zarządzenia został przesłany Z.K.- działającemu w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik S.K.. Ponadto, zarządzeniem z dnia 29 maja 2023 r., wezwano Z. K. do uzupełnienia w/w braków formalnych skargi. Jak wynika z akt sprawy, przesyłka zawierająca powyższe wezwania, skierowana na adres skarżącego, była dwukrotnie awizowana: 14 czerwca 2023 r. i 22 czerwca 2022 r., co potwierdzają adnotacje na kopercie oraz zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Wobec bezskutecznego upływu terminu na odbiór przesyłki zwrócono ją do nadawcy, tj. WSA w Warszawie. Potwierdza to adnotacja na kopercie "Zwrot nie podjęto w terminie" z datą 30 czerwca 2023 r. Wobec tego, zarządzeniem z dnia 17 lipca 2023 r. WSA w Warszawie uznał przesyłkę za doręczoną z dniem 28 czerwca 2023 r., stosownie do treści art. 73 § 4 p.p.s.a. Termin na uzupełnienie braków bezskutecznie upłynął więc w dniu 5 lipca 2023 r. Do dnia wydania zaskarżonego postanowienia skarżący nie wykonał zaś wezwań Sądu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ulega zatem wątpliwości, że strona uchybiła wyznaczonemu terminowi do uzupełnienia braku fiskalnego i braków formalnych skargi. Skarżący w zażaleniu wywodzą, iiż niedochowanie terminu było skutkiem nieotrzymania przez Z.K. awiza (tak pierwszego, jak i powtórnego). Zwrócić należy jednak uwagę, że dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Domniemanie to może być obalone, jednakże podejmując taką próbę należy mieć na względzie, że na stronie spoczywa obowiązek przedstawienia wiarygodnych środków dowodowych. W praktyce orzeczniczej nie budzi wątpliwości, że ciężar obalenia domniemania doręczenia przesyłki przez awizo ciąży na stronie skarżącej. Jednym ze sposób obalenia tego domniemania jest skuteczne przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego. W niniejszej sprawie zawiadomienie o przesyłce adresowanej do skarżącego, a pozostawione w placówce pocztowej, zostało umieszczone w oddawczej skrzynce pocztowej, co zostało prawidłowo odnotowane przez doręczyciela na potwierdzeniu odbioru (k.180 akt sądowych). W aktach sprawy znajduje się prawidłowo awizowana przesyłka, zaś skarżący nie wszczęli postępowania reklamacyjnego. Obalenie fikcji doręczenia tylko na podstawie twierdzenia strony, że awiza nie pozostawiono, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 73 p.p.s.a. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez złożenie zwykłego oświadczenia, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło (por. postanowienie NSA z 24 września 2015 r., II OZ 863/15, z dnia 5 kwietnia 2022 r., sygn. akt II OZ 183/22). Mając powyższe na uwadze, wobec stwierdzenia, że skarżący nie zastosował się w zakreślonym terminie do wezwania Sądu i nie usunął braków skargi, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zasadnie Sąd I instancji skargę tę odrzucił. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI