III BPZ 1/10

Sąd Najwyższy2010-10-27
SNinnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
sąd najwyższypostępowanie cywilneskarga o stwierdzenie niezgodności z prawemzastępstwo procesowepełnomocnikadwokatradca prawnyodrzucenie skargikoszty postępowania

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, uznając, że skarga taka musi być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę J. S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, ponieważ została ona sporządzona osobiście przez skarżącą, a nie przez profesjonalnego pełnomocnika, co jest wymogiem w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. W zażaleniu podniesiono zarzut niewłaściwego zastosowania przepisów proceduralnych i niewezwania do uzupełnienia braków formalnych. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, potwierdzając, że brak zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego skutkuje odrzuceniem skargi, a nie jej uzupełnieniem.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki J. S. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 31 maja 2010 r., którym odrzucono jej skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku. Powodem odrzucenia skargi było jej sporządzenie osobiście przez skarżącą, bez zachowania wymogu zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego, zgodnie z art. 4246 § 3 w związku z art. 871 § 1 k.p.c. W zażaleniu pełnomocnik z urzędu zarzucił Sądowi Apelacyjnemu niewłaściwe zastosowanie art. 4246 § 3 k.p.c. poprzez niewezwanie skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi, argumentując, że niesporządzenie skargi przez fachowego pełnomocnika stanowi taki brak. Sąd Najwyższy uznał jednak, że wymóg zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego, wynikający z art. 871 § 1 k.p.c., nie jest brakiem formalnym w rozumieniu art. 4245 § 2 k.p.c., który podlega uzupełnieniu. Niezachowanie tego wymogu stanowi podstawę do odrzucenia skargi na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako bezzasadne i orzekł o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Niesporządzenie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku przez profesjonalnego pełnomocnika nie stanowi braku formalnego podlegającego uzupełnieniu, lecz jest naruszeniem wymogu zastępstwa procesowego, które skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wymóg zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, wynikający z art. 871 § 1 k.p.c. w związku z art. 4246 § 3 k.p.c., nie jest brakiem formalnym w rozumieniu art. 4245 § 2 k.p.c. podlegającym naprawie. Jest to samodzielna podstawa do odrzucenia skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Apelacyjny

Strony

NazwaTypRola
J. S.osoba_fizycznaskarżąca
Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna dla Mianowanych Urzędników Państwowych przy Ministerstwie Sprawiedliwościinstytucjaorgan
Sąd Apelacyjny w [...]instytucjasąd niższej instancji
adw. I. K.osoba_fizycznapełnomocnik z urzędu

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 4246 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku wniesiona z naruszeniem art. 871 § 1 k.p.c. (brak zastępstwa procesowego przez adwokata lub radcę prawnego) podlega odrzuceniu.

k.p.c. art. 871 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym, w tym w odniesieniu do skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, wymagane jest zastępstwo stron przez adwokata lub radcę prawnego, chyba że strona posiada kwalifikacje określone w § 2.

Pomocnicze

k.p.c. art. 4245 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa warunki formalne skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, które podlegają naprawie.

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 424 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

§ 3 - Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niesporządzenie skargi przez profesjonalnego pełnomocnika jest naruszeniem art. 871 § 1 k.p.c., co skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. Brak zastępstwa procesowego nie jest brakiem formalnym podlegającym uzupełnieniu w trybie art. 4245 § 2 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Niesporządzenie skargi przez profesjonalnego pełnomocnika stanowi brak formalny, który powinien być wezwany do uzupełnienia.

Godne uwagi sformułowania

Wynikające z art. 871 § 1 k.p.c. ograniczenie zdolności postulacyjnej stron w postępowaniu przed Sądem Najwyższym Niezachowanie wymogu przewidzianego w art. 871 k.p.c. nie jest brakiem formalnym, nie odnosi się do żadnego z warunków formalnych skargi

Skład orzekający

Jerzy Kwaśniewski

przewodniczący-sprawozdawca

Zbigniew Hajn

członek

Zbigniew Myszka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu zastępstwa procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku i konsekwencji jego braku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z zastępstwem procesowym przed Sądem Najwyższym, co jest istotne dla praktyków prawa, ale może być mniej zrozumiałe dla szerokiej publiczności.

Czy możesz sam napisać skargę do Sądu Najwyższego? Ten wyrok wyjaśnia kluczowy wymóg formalny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III BPZ 1/10 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 27 października 2010 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jerzy Kwaśniewski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Zbigniew Hajn 
SSN Zbigniew Myszka 
 
w sprawie z odwołania J. S. 
od orzeczenia Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Mianowanych Urzędników 
Państwowych przy Ministerstwie Sprawiedliwości w Warszawie  z dnia 12 stycznia 
2009 r. , 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń 
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 27 października 2010 r., 
zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] 
z dnia 31 maja 2010 r.,  
                           1. oddala zażalenie, 
2. przyznaje adw. I. K. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia) 
powiększoną o przewidzianą stawkę podatku VAT od Skarbu 
Państwa 
- 
Sądu 
Apelacyjnego 
tytułem 
zwrotu 
kosztów 
nieopłaconej 
pomocy 
prawnej 
udzielonej 
z 
urzędu 
w 
postępowaniu zażaleniowym.  
 
 
Uzasadnienie 
 
Postanowieniem z dnia 31 maja 2010 r. Sąd Apelacyjny odrzucił – przy 
zastosowaniu art. 4246 § 3 k.p.c. i art. 871 § 1 k.p.c. – skargę odwołującej się J. S. o 
stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku tego Sądu z dnia 31 
marca 2009 r. wydanego w sprawie sygn. akt III A Po …/09 z uwagi na to, że 

 
 
2 
skarga ta została sporządzona osobiście przez skarżącą, bez zachowania 
obowiązującego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym zastępstwa stron.  
W zażaleniu na powyższe postanowienie ustanowiony z urzędu dla 
skarżącej adwokat domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości 
oraz 
orzeczenia 
o 
kosztach 
postępowania 
zażaleniowego 
według 
norm 
przepisanych, w tym o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. 
W zażaleniu zarzucono niewłaściwe zastosowanie art. 4246 § 3 k.p.c. przez 
niewezwanie skarżącej do uzupełnienia braków formalnych skargi. W ocenie 
wnoszącej zażalenie niesporządzenie i niepodpisanie skargi przez fachowego 
pełnomocnika stanowiło brak formalny skargi, do uzupełnienia którego żaląca się 
powinna być wezwana. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
W zażaleniu nie kwestionuje się zastosowania art. 871 k.p.c. w postępowaniu 
ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku sądu 
drugiej instancji. Skarga ta – zgodnie z wyraźnym tego określeniem w art. 4246 § 3 
k.p.c. w związku z art. 871 § 1 k.p.c. – powinna być wniesiona przez adwokata lub 
radcę prawnego, jeżeli strona nie ma kwalifikacji przewidzianych w § 2 tego 
przepisu.   
Wynikające z art. 871 § 1 k.p.c. ograniczenie zdolności postulacyjnej stron w 
postępowaniu przed Sądem Najwyższym, w tym w odniesieniu do czynności 
procesowych, które wymagają uprzedniego podjęcia działań przed sądem niższej 
instancji, oznacza, że skargę może sporządzić i wnieść do Sądu Najwyższego tylko 
pełnomocnik procesowy strony, będący adwokatem lub radcą prawnym, natomiast 
nie może tego uczynić sama strona (chyba że jest jedną z osób wymienionych w 
art. 87¹ § 2 k.p.c.). Niezachowanie wymogu przewidzianego w art. 871 k.p.c. nie jest 
brakiem formalnym, nie odnosi się do żadnego z warunków formalnych skargi, 
które są określone w art. 4245 § 2 k.p.c. Zgodnie z art. 4246 § 2 k.p.c. tylko warunki 
formalne, określone w art. 4245 § 2 k.p.c. podlegają przewidzianemu trybowi 
naprawczemu. Natomiast w odniesieniu do naruszenia art. 871 § 1 k.p.c. 
konsekwencje prawne określa art. 4246 § 3 k.p.c. nakazując odrzucenie skargi (por. 

 
 
3 
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 stycznia 2009 r., II CZ 89/08 - LEX nr 
527186). 
Wobec powyższego nie budzi wątpliwości zasadność zastosowania w 
zaskarżonym postanowieniu art. 4246 § 3 k.p.c. i odrzucenie skargi o stwierdzenie 
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wniesionej  przez żalącą  się z 
naruszeniem art. 871 § 1 k 
   Z powyższych względów, Sąd Najwyższy, uznając bezzasadność zażalenia, 
postanowił jak w sentencji na podstawie art. 398 14 w związku z art. 424 12 oraz art. 
3941 § 3 k.p.c. O zwrocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z 
urzędu orzeczono w myśl § 19 w związku z § 13 ust. 2 pkt 2 i z § 2 ust. 3 
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie 
opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów 
nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze 
zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI