I OZ 443/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-19
NSAAdministracyjneŚredniansa
świadczenie wychowawczezwrot nienależnie pobranego świadczeniawstrzymanie wykonaniazażaleniepostępowanie sądowoadministracyjneNSAmatka samotnie wychowującakosztyszkoda

NSA oddalił zażalenie na odmowę wstrzymania wykonania decyzji o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, uznając brak wykazania przez skarżącą przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.

Skarżąca złożyła skargę na decyzję o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego i wniosła o wstrzymanie jej wykonania, argumentując prawdopodobieństwem uchylenia decyzji oraz trudną sytuacją finansową. WSA odmówił wstrzymania, a NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarżąca nie wykazała istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków, co jest warunkiem koniecznym do wstrzymania wykonania decyzji.

Sprawa dotyczy zażalenia K.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] grudnia 2022 r. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazujące na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji oraz na fakt, że konieczność zwrotu kwoty 4 000 zł wraz z odsetkami stanowiłaby znaczne uszczuplenie jej majątku, zwłaszcza jako samotnej matki. WSA odmówił wstrzymania, uznając brak wystarczających argumentów. NSA, analizując art. 61 § 1 i 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podkreślił, że ciężar wykazania przesłanek wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Stwierdził, że skarżąca nie przedstawiła konkretnych okoliczności swojej sprawy, które uzasadniałyby wstrzymanie wykonania, a jedynie ogólne odwołania do przepisów i trudnej sytuacji życiowej, niepoparte dowodami. W związku z tym NSA oddalił zażalenie jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Aby sąd administracyjny wstrzymał wykonanie decyzji, skarżący musi wykazać istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na wnioskodawcy, który musi przedstawić konkretne okoliczności sprawy, a nie tylko ogólne odwołania do przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca nie wykazała przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków).

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na ogólnym prawdopodobieństwie uchylenia decyzji i trudnej sytuacji finansowej, bez konkretnych dowodów. Twierdzenia o konieczności zapłacenia sumy wskazanej w decyzji jako matka samotnie wychowująca dzieci, bez poparcia dokumentami.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek wykazania zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy Nie wystarcza przy tym samo powołanie się na treść obowiązujących przepisów, a uzasadnienie wniosku powinno wskazywać konkretne okoliczności rozpoznawanej sprawy świadczące o spełnieniu przesłanek przyznania ochrony tymczasowej.

Skład orzekający

Zygmunt Zgierski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykazanie przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy, ale stanowi ugruntowanie ogólnych zasad stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe wymogi proceduralne dotyczące wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy sąd wstrzyma wykonanie decyzji? Kluczowe przesłanki i obowiązek dowodowy skarżącego.

Dane finansowe

WPS: 4000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 443/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-10-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zygmunt Zgierski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
I OSK 1257/24 - Postanowienie NSA z 2024-08-06
I SA/Wa 314/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-01-23
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 61 § 1 i 3 art 184 art 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski po rozpoznaniu w dniu 19 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 314/23 o odmowie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi K.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] grudnia 2022 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Pismem z 12 stycznia 2023 r. (data stempla pocztowego) K.P. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z [...] grudnia 2022 r. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z [...] września 2022 r. w pkt 1 uznającej, że wypłacone świadczenie wychowawcze na A.C. za okres od 1 października 2021 r. do 31 maja 2022 r. w kwocie 4 000 jest świadczeniem nienależnie pobranym, w pkt 2 żądającej zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego w kwocie 4 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, w pkt 3 ustalającej odsetki na dzień wydania decyzji w kwocie 249,01 zł i łączne zobowiązanie na dzień wydania decyzji w kwocie 4 249,01 zł.
W uzasadnieniu wniosku podała, że z uwagi na orzecznictwo sądów administracyjnych w analogicznych sprawach jest wysoce prawdopodobne, że zaskarżona decyzja zostanie uchylona. Uiszczenie ww. kwoty oraz związane z tym uszczuplenie majątku skarżącej w dobie inflacji stanowi, co do zasady, dostateczną przesłankę przemawiającą za uwzględnieniem złożonego wniosku.
Postanowieniem z 31 maja 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania decyzji objętej wnioskiem. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że skarżąca nie przedstawiła argumentów, które przemawiałyby za istnieniem okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji pierwszoinstancyjnej, o których mowa w obowiązujących przepisach.
Na powyższe orzeczenie skarżąca wywiodła zażalenie, w którym domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Powołała się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, jaką stanowi konieczność zapłacenia sumy wskazanej w decyzji w przypadku matki samotnie wychowującej dzieci.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: ppsa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Analiza tego przepisu wskazuje, że wolą ustawodawcy za wykonalne należy uznać także decyzje zaskarżalne do sądu administracyjnego niezależnie od możliwości przypisania im waloru prawomocności. Jednocześnie w myśl art. 61 § 3 ppsa po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Analiza powyższych przepisów wskazuje, że obowiązek wykazania zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Nie wystarcza przy tym samo powołanie się na treść obowiązujących przepisów, a uzasadnienie wniosku powinno wskazywać konkretne okoliczności rozpoznawanej sprawy świadczące o spełnieniu przesłanek przyznania ochrony tymczasowej (zob. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 lutego 2022 r., sygn. akt I OZ 28/22).
W rozpoznawanej sprawie skarżąca składając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w zakresie ustawowych przesłanek przyznania ochrony tymczasowej, poza powołaniem się na nie, przedstawiła jakiejkolwiek argumentacji przemawiającej za przyznaniem jej ochrony tymczasowej. Dopiero na etapie składania zażalenia wskazała, że konieczność zapłacenia sumy wskazanej w decyzji objętej wnioskiem w przypadku matki samotnie wychowującej dzieci niesie ze sobą poważne konsekwencje. Zauważyć także należy, że twierdzenia skarżącej dotyczące wspomnianych konsekwencji finansowych nie zostały poparte żadnymi dokumentami takimi, jak wyciąg z rachunków bankowych czy zaświadczenia o wysokości ewentualnych zarobków. Akta postępowania administracyjnego również nie zawierają żadnych wskazań co do stanu majątkowego skarżącej, które mogłyby wskazywać, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje powstanie trudnych do odwrócenia skutków albo wyrządzenia znacznej szkody.
Skarżąca nie wykazała zatem spełnienia którejkolwiek z przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 ppsa, w związku z czym w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw do uchylenia prawidłowego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI