I OZ 437/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA przyznające prawo pomocy w częściowym zakresie, uznając, że skarżący dysponują wystarczającymi środkami na pokrycie części kosztów sądowych.
Skarżący H. O. i P. O. wnieśli zażalenie na postanowienie WSA, które przyznało im prawo pomocy jedynie w 1/2 części, zwalniając od połowy kosztów sądowych. Skarżący domagali się pełnego zwolnienia, argumentując niskimi dochodami. NSA oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarżący, posiadając stały dochód i nieruchomości, są w stanie partycypować w kosztach sądowych, a prywatne zobowiązania finansowe nie mają pierwszeństwa przed publicznoprawnymi.
Sprawa dotyczyła zażalenia H. O. i P. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które przyznało im prawo pomocy w zakresie częściowym. Sąd I instancji zwolnił skarżących od kosztów sądowych w 50% i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, wskazując na dochód rodziny oraz posiadanie domu i nieruchomości. Skarżący wnieśli zażalenie, domagając się pełnego zwolnienia od kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., ciężar wykazania sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie dochodzenia praw osobom o bardzo niskich dochodach, jednakże zasada jest taka, że strona powinna partycypować w kosztach, zwłaszcza przy stałym dochodzie. NSA uznał, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił sytuację majątkową skarżących, którzy dysponują stałym miesięcznym dochodem i nieruchomościami, co pozwala im na pokrycie 50 zł kosztów sądowych. Sąd zaznaczył również, że prywatne zobowiązania finansowe, takie jak rata pożyczki bankowej, nie mają pierwszeństwa przed zobowiązaniami publicznoprawnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest uzasadnione, gdy strona posiada stały dochód i nieruchomości, a sąd uzna, że może ona partycypować w kosztach sądowych w pozostałej części.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że strona z dochodem i nieruchomościami jest w stanie pokryć część kosztów sądowych, a prywatne zobowiązania nie mają pierwszeństwa przed publicznoprawnymi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (3)
Główne
P.p.s.a. art. 246 § § 1 pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 197 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący posiadają stały miesięczny dochód oraz są właścicielami nieruchomości, co pozwala im na partycypowanie w kosztach sądowych. Prywatne zobowiązania finansowe nie mają pierwszeństwa przed zobowiązaniami publicznoprawnymi.
Odrzucone argumenty
Dochód skarżących jest zbyt niski, aby pokryć koszty sądowe, nawet w części. Należy przyznać prawo pomocy w pełnym zakresie.
Godne uwagi sformułowania
ciężar wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy strona powinna partycypować w kosztach postępowania koszty sądowe należy traktować, jako wydatki bieżące w budżecie rodziny prywatne zobowiązania finansowe nie daje podstaw do uwzględnienia zażalenia, albowiem brak jest podstaw do przyjęcia, że prywatne zobowiązania finansowe mają pierwszeństwo przez zobowiązaniami publicznoprawnymi
Skład orzekający
Ewa Dzbeńska
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy, w szczególności w kontekście sytuacji materialnej strony, posiadania stałego dochodu i nieruchomości, oraz pierwszeństwa zobowiązań publicznoprawnych nad prywatnymi."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji materialnej strony i specyfiki postępowania sądowoadministracyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznego aspektu prawa pomocy, który jest istotny dla wielu stron postępowań sądowych, zwłaszcza tych o niższych dochodach. Pokazuje, jak sąd ocenia sytuację materialną.
“Czy posiadanie domu i stałego dochodu oznacza, że nie należą Ci się ulgi w kosztach sądowych?”
Dane finansowe
WPS: 100 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OZ 437/11 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2011-06-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2011-06-07 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Ewa Dzbeńska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6120 Ewidencja gruntów i budynków Hasła tematyczne Prawo pomocy Sygn. powiązane I OSK 2417/11 - Postanowienie NSA z 2012-01-11 II SA/Rz 86/11 - Postanowienie WSA w Rzeszowie z 2011-07-29 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 246 § 1 pkt 2, art. 184 w zw. z art. 197 § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. O. i P. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 86/11 przyznające prawo pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi H. O. i P. O. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 3 grudnia 2010r., sygn. akt II SA/Rz 592/10 na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zamiany w operacie ewidencji gruntów i budynków postanawia: oddalić zażalenie Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2011 r. sygn. akt II SA/Rz 86/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, przyznał w pkt I H. O. i P. O. prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnił skarżących od kosztów sądowych w 1/2 części i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (pkt II sentencji). W uzasadnieniu swojego stanowiska Sąd I instancji wskazał, że dochód trzyosobowej rodziny skarżących wynosi [...] zł brutto miesięcznie. Ponadto wskazano, że H. O. i P. O. są właścicielami domu o pow. [...]m2 i nieruchomości gruntowej o pow. [...] arów. Nie posiadają żadnych oszczędności ani wartościowych przedmiotów. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, że dochód jakim dysponuje rodzina jest zbyt niski by można było z niego wygospodarować środki na pokrycie wpisu od skargi o wznowienie postępowania w wysokości 100 zł, jednakże kwota 50 zł mieści się w granicach możliwości finansowych skarżących. Na powyższe postanowienie zażalenie wnieśli H. O. i P. O., żądając jego zmiany poprzez przyznanie prawa pomocy "w pełnym zakresie zwolnienia od kosztów sądowych". W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że dochód jakim dysponują jest zbyt niski, żeby można było z niego wygospodarować środki na pokrycie kosztów sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Zasadą jest bowiem, iż strona powinna partycypować w kosztach postępowania, w szczególności jeśli posiada stały miesięczny dochód. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji prawidłowo ocenił sytuację majątkową skarżących oraz ich możliwości płatnicze i uznał, że mogą oni choć w niewielkim stopniu partycypować w kosztach zainicjowanego przez nich postępowania. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący posiadają stały miesięczny dochód w łącznej kwocie [...] zł, a ponadto są właścicielami domu o pow. [...]m2 i nieruchomości gruntowej o pow. [...] arów. Stwierdzić zatem należy, że przy stałym miesięcznym dochodzie skarżący są w stanie zabezpieczyć środki niezbędne do pokrycia kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą 50 zł. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, koszty sądowe należy traktować, jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. W szczególności wskazać należy, iż uiszczana przez skarżących comiesięczna rata w wysokości po 73,35 zł z tytułu zaciągniętej pożyczki bankowej nie daje podstaw do uwzględnienia zażalenia, albowiem brak jest podstaw do przyjęcia, że prywatne zobowiązania finansowe mają pierwszeństwo przez zobowiązaniami publicznoprawnymi. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI