I OZ 432/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie P. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, które odmówiło skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Sprawa dotyczyła skargi P. J. na bezczynność Prokuratora Okręgowego w Szczecinie w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Sąd pierwszej instancji, odmawiając prawa pomocy, zwrócił uwagę na niezwykle dużą liczbę skarg i wniosków wnoszonych przez P. J. do WSA (266 w okresie od października 2008 r. do marca 2009 r.), co w jego ocenie świadczyło o celowym nadużywaniu procedury sądowej dla własnej satysfakcji, a nie w celu ochrony rzeczywistych praw. Sąd uznał, że przerzucanie kosztów takich postępowań na Skarb Państwa kłóci się z celem instytucji prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, przywołał art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym przyznanie prawa pomocy wymaga wykazania niemożności poniesienia kosztów bez uszczerbku dla utrzymania. NSA stwierdził, że choć dochody skarżącego nie były wysokie, to jego aktywność skargowa mogła sugerować, że jego oświadczenia majątkowe nie odzwierciedlały rzeczywistej sytuacji finansowej i był on w stanie pokryć koszty postępowania. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 P.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNadużywanie prawa procesowego przez strony, zasady przyznawania prawa pomocy, kontrola nadmiernej aktywności skargowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji nadużycia prawa procesowego przez osobę fizyczną, która celowo generuje dużą liczbę postępowań.
Zagadnienia prawne (2)
Czy nadmierna liczba wnoszonych skarg przez stronę, mimo trudnej sytuacji materialnej, może stanowić podstawę do odmowy przyznania prawa pomocy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nadmierna liczba skarg, wskazująca na celowe nadużywanie procedury sądowej dla własnej satysfakcji, może być podstawą do odmowy przyznania prawa pomocy, nawet jeśli strona deklaruje trudną sytuację materialną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarżący, wnosząc liczne skargi, nie działał w celu ochrony słusznych praw, lecz nadużywał procedury. Taka postawa kłóci się z celem instytucji prawa pomocy, która ma chronić osoby faktycznie potrzebujące, a nie te, które celowo generują spory.
Czy sąd powinien przyznawać prawo pomocy w sytuacji, gdy strona celowo i wyłącznie dla własnej satysfakcji wynikającej z samego wdania się w spór wnosi skargi do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo pomocy nie powinno być przyznawane w sytuacji, gdy strona nadużywa procedury sądowej dla własnej satysfakcji, a nie w celu ochrony uzasadnionych praw.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji wskazał, że zasada indywidualnego rozpatrywania wniosków o prawo pomocy nie może być stosowana automatycznie, gdy strona celowo i dla własnej satysfakcji wdaje się w spory sądowe, generując nadmierną liczbę postępowań.
Przepisy (3)
Główne
P.p.s.a. art. 246 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawiania wszelkich istotnych okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 197
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nadużywanie przez skarżącego procedury sądowej poprzez wnoszenie nadmiernej liczby skarg. • Celowe działanie skarżącego dla własnej satysfakcji, a nie w celu ochrony słusznych praw. • Możliwość, że oświadczenie o stanie majątkowym nie odzwierciedla rzeczywistej sytuacji finansowej skarżącego.
Godne uwagi sformułowania
celowo i wyłącznie dla własnej satysfakcji wynikającej z samego wdania się w spór wnosi skargi do sądu • korzysta z nich w sposób nadmierny i bez żadnej, logicznie uzasadnionej potrzeby • przejaw dążności do nadużywania tego prawa i kłóci się z ratio legis instytucji prawa pomocy • składane przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie majątkowym nie odzwierciedlają jego rzeczywistej sytuacji finansowej
Skład orzekający
Andrzej Jurkiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nadużywanie prawa procesowego przez strony, zasady przyznawania prawa pomocy, kontrola nadmiernej aktywności skargowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nadużycia prawa procesowego przez osobę fizyczną, która celowo generuje dużą liczbę postępowań.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy mogą reagować na nadużywanie procedury sądowej przez osoby, które mimo trudnej sytuacji materialnej, celowo generują liczne spory. Jest to ciekawy przykład granicy między prawem do sądu a odpowiedzialnością procesową.
“Czy można stracić prawo do pomocy sądowej, jeśli składa się zbyt wiele skarg?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.