I OZ 411/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-07-09
NSAAdministracyjneŚredniansa
wywłaszczenienieruchomośćodszkodowaniesądy administracyjnepostępowaniezażalenieniedopuszczalnośćNSAWSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające zażalenie na postanowienie o uchyleniu postanowienia o odrzuceniu skargi, uznając niedopuszczalność zaskarżenia.

Skarżący J.J. złożył zażalenie na postanowienie WSA w Krakowie, które odrzuciło jego wcześniejsze zażalenie na postanowienie WSA uchylające postanowienie o odrzuceniu skargi. NSA uznał, że postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia na postanowienie uchylające inne postanowienie nie podlega zaskarżeniu na podstawie przepisów PPSA, ponieważ nie jest to jedno z postanowień wymienionych w art. 194 § 1 PPSA, ani nie przewiduje tego żaden inny przepis. W związku z tym NSA oddalił zażalenie skarżącego.

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez J.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 marca 2025 r., sygn. akt II SA/Kr 1321/22. WSA w Krakowie odrzucił to zażalenie, uznając je za niedopuszczalne, ponieważ dotyczyło ono postanowienia WSA z dnia 13 grudnia 2024 r., które uchyliło wcześniejsze postanowienie WSA z dnia 2 sierpnia 2024 r. Sąd I instancji powołał się na art. 195 § 2 PPSA, wskazując, że żaden przepis nie przewiduje możliwości zaskarżenia takiego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie J.J., podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 194 § 1 PPSA, zażalenie do NSA przysługuje tylko na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie lub na konkretnie wymienione w tym przepisie postanowienia. Postanowienie WSA z dnia 13 grudnia 2024 r., uchylające inne postanowienie, nie mieści się w tych kategoriach. NSA wyjaśnił, że art. 195 § 2 PPSA reguluje autokontrolę postanowień przez WSA i przewiduje możliwość zaskarżenia postanowienia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy, ale nie samego postanowienia o uchyleniu poprzedniego rozstrzygnięcia, jeśli nie podlega ono zaskarżeniu na zasadach ogólnych. W konsekwencji, NSA uznał, że Sąd I instancji prawidłowo odrzucił zażalenie skarżącego, a samo zażalenie na postanowienie WSA nie zasługiwało na uwzględnienie. Orzeczenie zostało wydane na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 i 2 PPSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie WSA uchylające inne postanowienie WSA nie podlega zaskarżeniu zażaleniem do NSA, chyba że jest to jedno z postanowień wymienionych w art. 194 § 1 PPSA lub inny przepis wyraźnie na to zezwala.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 194 § 1 PPSA określa katalog postanowień WSA podlegających zaskarżeniu zażaleniem do NSA. Postanowienie uchylające inne postanowienie nie znajduje się w tym katalogu, ani nie jest przewidziane przez inne przepisy PPSA, z wyjątkiem sytuacji, gdy po uchyleniu postanowienia sprawa jest rozpoznawana na nowo i wydane zostaje rozstrzygnięcie podlegające zaskarżeniu na zasadach ogólnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 194 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 195 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten reguluje autokontrolę postanowień przez WSA i dopuszcza zaskarżenie postanowienia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy, ale nie samego postanowienia o uchyleniu poprzedniego rozstrzygnięcia, jeśli nie podlega ono zaskarżeniu na zasadach ogólnych.

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie WSA uchylające inne postanowienie nie podlega zaskarżeniu zażaleniem do NSA na podstawie art. 194 § 1 PPSA ani innych przepisów.

Odrzucone argumenty

Zażalenie na postanowienie WSA uchylające inne postanowienie WSA jest dopuszczalne.

Godne uwagi sformułowania

żaden przepis nie przewiduje możliwości zaskarżenia takiego postanowienia autokontrola postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego środek odwoławczy służy, gdy wraz z uchyleniem zaskarżonego postanowienia podjęto takie rozstrzygnięcie, które podlega zaskarżeniu na zasadach ogólnych

Skład orzekający

Jolanta Rudnicka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów PPSA dotyczących dopuszczalności zaskarżania postanowień WSA, w szczególności w kontekście autokontroli."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie WSA uchyla własne postanowienie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy niuansów interpretacji przepisów PPSA, co jest interesujące głównie dla prawników procesualistów.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 411/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-07-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jolanta Rudnicka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I OZ 51/25 - Postanowienie NSA z 2025-02-05
I OZ 331/23 - Postanowienie NSA z 2023-08-17
I OZ 153/24 - Postanowienie NSA z 2024-04-11
II SA/Kr 1321/22 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2023-04-25
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184, art. 197 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 marca 2025 r., sygn. akt II SA/Kr 1321/22 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi J.J. na postępowanie Prezydenta Miasta O. w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z 10 marca 2025 r., sygn. akt: II SA/Kr 1321/22, w sprawie ze skargi J.J. na postępowanie Prezydenta Miasta O. w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość odrzucił zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 13 grudnia 2024 r. (k. 178).
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że postanowienie z 13 grudnia 2024 r. zostało wydane na podstawie art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."). Sąd uznał, że żaden przepis nie przewiduje możliwości zaskarżenia takiego postanowienia, wobec czego zażalenie odrzucił jako niedopuszczalne.
Skarżący pismem z 11 kwietnia 2025 r. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie Sądu I instancji z 10 marca 2024 r. (k. 193).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w dalszej części powołanego przepisu. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 13 grudnia 2024 r. uchylono postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 2 sierpnia 2024 r. (k. 155), a takie postanowienie nie jest żadnym z postanowień wymienionych w drugiej części art. 194 § 1 p.p.s.a. Ponadto żaden inny przepis ustawy nie stanowi, aby na takie postanowienie służyło zażalenie. W szczególności takim przepisem nie jest art. 195 § 2 p.p.s.a.
Zgodnie ze zdaniem pierwszym art. 195 § 2 p.p.s.a. jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Stosownie zaś do zdania drugiego powołanego przepisu, od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. W art. 195 § 2 p.p.s.a. potwierdza się zatem jedynie dopuszczalność zażalenia na postanowienie wydane po tym jak wojewódzki sąd administracyjny po uchyleniu na podstawie art. 195 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a. zaskarżonego zażaleniem postanowienia rozpozna sprawę na nowo. Podkreślić należy, że z art. 195 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a. wynika, że autokontrola postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego przeprowadzana na podstawie powołanego przepisu składa się z dwóch elementów. Po pierwsze, z uchylenia zaskarżonego postanowienia. Po drugie, z rozpoznania sprawy na nowo. Pierwszy element jest stałym składnikiem autokontroli. Wojewódzki sąd administracyjny w razie uznania, że zachodzi chociażby jedna z przesłanek zastosowania autokontroli (nieważność postępowania lub oczywista zasadność zażalenia) zawsze uchyla zaskarżone postanowienie. Drugi element zachodzi, używając słów ustawy, "w miarę potrzeby". Zdanie drugie art. 195 § 2 p.p.s.a. dotyczy postanowienia wydanego w ramach tego drugiego elementu autokontroli. Potwierdza to zastosowany w tym przepisie zwrot mówiący o dopuszczalności zaskarżenia "na zasadach ogólnych". Ten zwrot oznacza, że środek odwoławczy służy, gdy wraz z uchyleniem zaskarżonego postanowienia podjęto takie rozstrzygnięcie, które podlega zaskarżeniu na zasadach ogólnych, a więc w odniesieniu do postanowień na podstawie art. 194 § 1 p.p.s.a. Zatem, jeżeli wojewódzki sąd administracyjny stosując art. 195 § 2 p.p.s.a. jedynie uchyli postanowienie o odrzuceniu skargi, to na takie postanowienie nie służy zażalenie.
Zasadnie więc Sąd I instancji stwierdził, że żaden przepis nie przewiduje możliwości zaskarżenia takiego postanowienia. W tych okolicznościach Sąd I instancji prawidłowo, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu zażalenia skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 13 grudnia 2024 r.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI