Orzeczenie · 2024-08-08

I OZ 389/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-08-08
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo pomocyskarżącyskarżony organpostanowieniezażaleniewywłaszczenienieruchomośćodszkodowaniestatus procesowylegitymacja skargowa

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, które odmówiło przyznania prawa pomocy. Sąd pierwszej instancji uzasadnił odmowę oczywistą bezzasadnością skargi, powołując się na art. 247 P.p.s.a., ponieważ skarżąca nie uzupełniła braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że oczywista bezzasadność skargi, będąca podstawą odmowy prawa pomocy, wymaga ostrożności i nie może być utożsamiana z samym faktem odrzucenia skargi z powodu braków formalnych (art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). W tej konkretnej sprawie, NSA zwrócił uwagę na istotne okoliczności, które umknęły uwadze WSA. Skarżąca wnosiła skargę jako spadkobierczyni zmarłej H. P., strony postępowania administracyjnego. W skardze oraz w późniejszym piśmie wskazywała na śmierć H. P. i swoje prawa do spadku, a także wniosła o zawieszenie postępowania. NSA stwierdził, że przed wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych, sąd pierwszej instancji powinien był zbadać status procesowy R. P. i jej legitymację skargową. Bez ustalenia kręgu stron i uprawnień skarżącej, nie można było jednoznacznie stwierdzić oczywistej bezzasadności skargi. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 247 P.p.s.a. w kontekście odmowy prawa pomocy i odrzucenia skargi z powodu braków formalnych, a także znaczenie badania statusu procesowego strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z prawem pomocy i odrzuceniem skargi, ale zasady dotyczące badania legitymacji procesowej mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odmowa przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 P.p.s.a. jest uzasadniona w sytuacji, gdy skarga została odrzucona z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, a nie z powodu oczywistej bezzasadności jej treści?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych nie jest równoznaczne z jej oczywistą bezzasadnością w rozumieniu art. 247 P.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że oczywista bezzasadność skargi wymaga braku możliwości uwzględnienia żądania bez głębszej analizy prawnej. Odrzucenie skargi z powodu braków formalnych (art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.) nie przesądza o jej merytorycznej bezzasadności. Ponadto, w tej sprawie kluczowe było zbadanie statusu procesowego skarżącej po śmierci strony postępowania, co nie zostało uczynione przez sąd niższej instancji.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił status procesowy skarżącej i jej legitymację skargową przed odmową przyznania prawa pomocy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nie zbadał prawidłowo statusu procesowego skarżącej i jej legitymacji skargowej, co było warunkiem koniecznym do oceny zasadności wniosku o prawo pomocy.

Uzasadnienie

Sąd niższej instancji nie wyjaśnił kwestii związanych ze śmiercią strony postępowania (H. P.), której spadkobierczynią była skarżąca R. P., ani nie zbadał jej legitymacji do wniesienia skargi. Te okoliczności powinny być rozpatrzone przed wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych i odmową przyznania prawa pomocy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 247

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Odmowa przyznania prawa pomocy ze względu na oczywistą bezzasadność skargi wymaga ostrożności i nie może być oparta jedynie na fakcie odrzucenia skargi z powodu braków formalnych.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga podlega odrzuceniu, gdy nie uzupełniono w terminie braków formalnych skargi.

P.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje postępowanie w przedmiocie zażalenia.

P.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odmowa przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 P.p.s.a. nie może opierać się wyłącznie na fakcie odrzucenia skargi z powodu braków formalnych. • Sąd pierwszej instancji powinien był zbadać status procesowy skarżącej i jej legitymację skargową, zwłaszcza w kontekście śmierci strony postępowania.

Godne uwagi sformułowania

O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. • Z dużą ostrożnością natomiast należy podchodzić do stosowania art. 247 P.p.s.a. w powiązaniu z innymi podstawami odrzucenia, albowiem może to prowadzić do naruszenia prawa do sądu. • Nie każdy bowiem przypadek warunkujący ewentualne odrzucenie skargi, w tym przewidziany w art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., może być kwalifikowany jako podstawa zastosowania art. 247 P.p.s.a.

Skład orzekający

Elżbieta Kremer

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 247 P.p.s.a. w kontekście odmowy prawa pomocy i odrzucenia skargi z powodu braków formalnych, a także znaczenie badania statusu procesowego strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z prawem pomocy i odrzuceniem skargi, ale zasady dotyczące badania legitymacji procesowej mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie statusu procesowego strony i że formalne uchybienia nie zawsze oznaczają brak zasadności sprawy, co jest istotne dla zrozumienia prawa do sądu.

Brak formalny skargi nie zawsze oznacza jej bezzasadność – NSA wyjaśnia zasady przyznawania prawa pomocy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst