I OZ 37/26

Naczelny Sąd Administracyjny2026-02-18
NSAAdministracyjneŚredniansa
wpis sądowykoszty sądowezażalenieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiNSAWSAskarżącyorgannieruchomościznaki graniczne

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, podkreślając, że kognicja sądu w takiej sytuacji jest ograniczona do oceny formalnej prawidłowości zarządzenia.

Skarżący J.L. wniósł zażalenie na zarządzenie wzywające go do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił to zażalenie, stwierdzając, że przepisy dotyczące obowiązku uiszczenia wpisu zostały zastosowane prawidłowo. Sąd podkreślił, że nie jest uprawniony do ponownej oceny zasadności odmowy przyznania prawa pomocy, gdyż kwestia ta została już prawomocnie rozstrzygnięta.

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez J.L. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II WSA w Gliwicach, wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym i postanowił oddalić zażalenie. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazując, że sąd nie podejmie czynności na skutek pisma, od którego nie został uiszczony należny wpis, a pisma te podlegają odrzuceniu. W przedmiotowej sprawie sąd uznał, że przepisy te zostały zastosowane prawidłowo, a skarżący zasadnie został wezwany do uiszczenia wpisu w kwocie 100 złotych, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów. Sąd podkreślił, że kwestia odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy została już prawomocnie rozstrzygnięta, a kognicja sądu rozpoznającego zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu ogranicza się do oceny formalnej prawidłowości tego zarządzenia, a nie do ponownej oceny zasadności odmowy zwolnienia od kosztów sądowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kognicja sądu w takiej sytuacji jest ograniczona do oceny formalnej prawidłowości zarządzenia, w szczególności istnienia obowiązku uiszczenia opłaty, i jest związany prawomocnym rozstrzygnięciem w przedmiocie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych.

Uzasadnienie

Sąd jest związany prawomocnym rozstrzygnięciem w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy i nie może ponownie oceniać jego zasadności w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym wezwania do uiszczenia wpisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 214 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 220 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 220 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 230 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 230 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 7

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

p.p.s.a. art. 198

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy wiąże sąd rozpoznający zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Kognicja sądu w sprawie zażalenia na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu jest ograniczona do oceny formalnej prawidłowości tego zarządzenia. Wpis stały od zażalenia na postanowienie WSA wynosi 100 złotych.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego zmierzająca do ponownej oceny zasadności odmowy przyznania mu pomocy sądowej w zakresie całkowitym.

Godne uwagi sformułowania

kognicja Sądu rozpoznającego zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego ogranicza się do oceny formalnej prawidłowości tego zarządzenia Sąd jest związany prawomocnym rozstrzygnięciem w przedmiocie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych i nie jest uprawniony do ponownej oceny zasadności tego rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Piotr Przybysz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty postępowania przed sądami administracyjnymi, w szczególności ograniczenie kognicji sądu przy rozpoznawaniu zażaleń na zarządzenia dotyczące wpisu sądowego oraz brak możliwości ponownej oceny odmowy przyznania prawa pomocy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wpisem sądowym i prawem pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy kwestii wpisu sądowego oraz prawa pomocy, co czyni ją interesującą głównie dla prawników procesowych.

Dane finansowe

WPS: 100 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 37/26 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-02-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-01-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Przybysz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Koszty sądowe
Sygn. powiązane
II SA/Gl 1771/23 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2024-01-29
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 214 § 1, art. 220 § 1 i 3, art. 230 § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2003 nr 221 poz 2193
§ 2 ust. 1 § 7
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.L. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 6 sierpnia 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 1771/23 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 27 stycznia 2025 r. odrzucające zażalenie w sprawie ze skargi J.L. na działanie Starosty Będzińskiego w przedmiocie zgłoszenia zniszczenia znaków granicznych postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 27 stycznia 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 1771/23, w sprawie ze skargi J.L. (dalej: skarżący) na działanie Starosty Będzińskiego w przedmiocie zgłoszenia zniszczenia znaków granicznych, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił zażalenie skarżącego na postanowienie tego Sądu z 22 kwietnia 2024 r. odrzucające skargę kasacyjną skarżącego wniesioną od postanowienia z 29 stycznia 2024 r.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący.
Zarządzeniem z 6 sierpnia 2025 r. Zastępca Przewodniczącego Wydziału II wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 złotych w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu pod rygorem odrzucenia zażalenia.
W piśmie z 1 września 2025 r. skarżący złożył zażalenie na powyższe zarządzenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Z kolei w myśl art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji (to jest od skargi, sprzeciwu od decyzji lub postanowienia, skargi kasacyjnej, zażalenia oraz skargi o wznowienie postępowania) pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Zgodnie zaś z art. 214 § 1 p.p.s.a. do uiszczenia wpisu zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie.
Rozpoznając zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, Naczelny Sąd Administracyjny bada jego zgodność z prawem, tj. prawidłowość wskazania podstawy prawnej żądanego wpisu oraz jego wysokość.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie powyższe przepisy zastosowano w sposób prawidłowy i zasadnie wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wysokość należnego wpisu została również prawidłowo ustalona na kwotę 100 złotych. Zgodnie bowiem z treścią § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r., poz. 535) wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wynosi 100 złotych.
Jak wynika z akt sprawy, skarżący nie korzystał ze zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż postanowieniem referendarza sądowego z 5 czerwca 2025 r., sygn. akt II SPP/Gl 22/25, oddalono jego wniosek o zmianę postanowienia z 20 sierpnia 2024 r., sygn. akt II SPP/Gl 94/24, odmawiającego przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, a postanowieniem z 4 sierpnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach utrzymał postanowienie referendarza sądowego z 5 czerwca 2025 r. w mocy. Zażalenie skarżącego na postanowienie z 4 sierpnia 2025 r. zostało odrzucone postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 17 września 2025 r., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 17 grudnia 2025 r., sygn. akt I OZ 767/25, oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie z 17 września 2025 r. Kwestia dotycząca odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy została więc prawomocnie rozstrzygnięta, wobec czego zachodziły podstawy do wezwania go do uiszczenia ww. opłaty sądowej w siedmiodniowym terminie pod rygorem odrzucenia zażalenia. Stwierdzić zatem należy, że zaskarżone zarządzenie odpowiada prawu.
Podniesiona w zażaleniu argumentacja w istocie zmierza do wykazania, że po stronie skarżącego zachodzą przesłanki do przyznania mu pomocy sądowej w zakresie całkowitym. Należy jednak podkreślić, że kognicja Sądu rozpoznającego zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego ogranicza się do oceny formalnej prawidłowości tego zarządzenia, w szczególności istnienia po stronie skarżącego obowiązku uiszczenia należnej opłaty sądowej. W tym zakresie Sąd jest związany prawomocnym rozstrzygnięciem w przedmiocie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych i nie jest uprawniony do ponownej oceny zasadności tego rozstrzygnięcia.
W konsekwencji zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 198 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI