I OZ 359/13

Naczelny Sąd Administracyjny2013-05-14
NSAAdministracyjneWysokansa
dodatek mieszkaniowypostępowanie administracyjnezażalenieprzywrócenie terminuskarga kasacyjnaNSAWSApełnomocnikterminy procesowe

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej, wskazując na brak wymogu sporządzenia zażalenia przez profesjonalnego pełnomocnika.

Skarżący R. S. złożył zażalenie na postanowienie WSA odrzucające jego skargę kasacyjną, a następnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia tego zażalenia. WSA odrzucił wniosek o przywrócenie terminu, uznając, że zażalenie zostało sporządzone osobiście przez stronę, a nie przez adwokata lub radcę prawnego, co jest wymogiem formalnym. NSA podzielił to stanowisko, oddalając zażalenie skarżącego.

Sprawa dotyczyła zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, które odrzuciło jego skargę kasacyjną od wyroku WSA w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. R. S. złożył następnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, argumentując, że otrzymał je późno. WSA odrzucił ten wniosek, wskazując, że zażalenie zostało sporządzone osobiście przez R. S., podczas gdy zgodnie z art. 194 § 4 PPSA powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Sąd uznał ten brak za nieusuwalny i niedopuszczalny. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie na postanowienie WSA, uznał, że skarżący nie spełnił warunków do przywrócenia terminu, ponieważ nie dopełnił obowiązku dołączenia do wniosku zażalenia sporządzonego przez profesjonalnego pełnomocnika. NSA podkreślił, że wymóg sporządzenia zażalenia przez adwokata lub radcę prawnego jest bezwzględny i nie podlega usunięciu. W związku z tym zażalenie R. S. zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o przywrócenie terminu jest niedopuszczalny, jeśli strona nie dopełniła obowiązku dołączenia do wniosku czynności, której nie dokonała w terminie, a która wymagała sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej musi być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Brak tego wymogu jest brakiem nieusuwalnym, co czyni wniosek o przywrócenie terminu niedopuszczalnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

PPSA art. 86 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunek przywrócenia terminu: brak winy w uchybieniu terminu.

PPSA art. 87 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dopełnienie uchybionej czynności wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu.

PPSA art. 88

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu, jeśli jest spóźniony lub niedopuszczalny z innych przyczyn.

PPSA art. 194 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymóg sporządzenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej przez adwokata lub radcę prawnego.

PPSA art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa odrzucenia zażalenia.

PPSA art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa odrzucenia zażalenia.

PPSA art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA.

Pomocnicze

PPSA art. 175 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podmioty uprawnione do sporządzania pism procesowych (w kontekście braku uprawnień R. S.).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej musi być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Brak sporządzenia zażalenia przez profesjonalnego pełnomocnika jest brakiem nieusuwalnym. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, które jest niedopuszczalne z powodu braku wymogu formalnego, podlega odrzuceniu.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego o otrzymaniu postanowienia późno w celu przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, które było wadliwe formalnie.

Godne uwagi sformułowania

wniosek niedopuszczalny jest to innymi słowy wniosek, w stosunku do którego brak jest ustawowych warunków jego dopuszczalności Obowiązek ustanowiony w powołanym art. 194 § 4 ma bowiem charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną nie istnieje zaś możliwość usunięcia przez stronę braku formalnego pisma w postaci sporządzenia zażalenia przez osobę niewymienioną w art. 194 § 4 powołanej ustawy.

Skład orzekający

Iwona Kosińska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie bezwzględnego charakteru wymogu sporządzenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika oraz konsekwencji niedopełnienia tego obowiązku w kontekście wniosku o przywrócenie terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, związanej z zażaleniem na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z wymogami formalnymi pisma procesowego i konsekwencjami ich niedopełnienia, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Błąd formalny w zażaleniu na odrzucenie skargi kasacyjnej – czy można go naprawić?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 359/13 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2013-05-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-04-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Iwona Kosińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Sz 744/08 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2012-12-19
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 86 i 87
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Dnia 14 maja 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska (del.) po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 744/08 w sprawie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia oraz odrzucenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 14 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 744/08 odrzucił skargę kasacyjną, sporządzoną osobiście przez R. S., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 grudnia 2012 r., oddalającego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Odpis powyższego postanowienia wraz z uzasadnieniem doręczony został pełnomocnikowi skarżącego, wyznaczonemu na zasadzie prawa pomocy, adwokatowi A. M. w dniu 26 lutego 2013 r. (k - 581 akt sądowych).
W dniu 6 marca 2013 r. (data wpływu pisma do biura podawczego Sądu), R. S. złożył zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 14 lutego 2013 r. Zażalenie to zostało sporządzone i podpisane osobiście przez skarżącego. Nadto skarżący R. S. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia przedmiotowego zażalenia, argumentując, że postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej otrzymał w dniu 5 marca 2013 r. w godzinach wieczornych (tj. około godz. 20.00, ze skrzynki na listy).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 20 marca 2013 r. odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 lutego 2013 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Sąd stanął na stanowisku, że z okoliczności przedmiotowej sprawy wynika bezspornie, że R. S. uchybił terminowi do dokonania czynności procesowej wniesienia zażalenia. Sąd przywołał treść art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.), zgodnie z którym spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym (por. postanowienie NSA z dnia 15 listopada 2011 r., sygn. akt II OZ 1090/11, publ. na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl) i wyjaśnił, że wniosek niedopuszczalny jest to innymi słowy wniosek, w stosunku do którego brak jest ustawowych warunków jego dopuszczalności (por. postanowienie NSA z dnia 19 października 2010 r., sygn. akt I FZ 428/10, publ. jak wyżej). Zdaniem Sądu I instancji sytuacja taka, uniemożliwiająca merytoryczne rozpoznanie wniosku R. S. o przywrócenie uchybionego terminu z powodu braku spełnienia ustawowych wymogów jego dopuszczalności w rozumieniu art. 87 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wystąpiła w niniejszej sprawie dotyczącej wniesienia zażalenia z uchybieniem terminu na postanowienie Sądu z dnia 14 lutego 2013 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej.
Sąd wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 194 § 4 powołanej ustawy zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Niesporządzenie zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną przez adwokata, radcę prawnego lub podmioty wskazane w art. 175 § 2 lub § 3 powołanej ustawy jest brakiem nieusuwalnym (por. postanowienie NSA z dnia 20 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 169/12, publ. jak wyżej). Obowiązek ustanowiony w powołanym art. 194 § 4 ma bowiem charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną (postanowienie NSA z dnia 13 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OZ 256/12). W tej sytuacji Sąd I instancji stanął na stanowisku, że złożenie przez R. S. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, zażalenia sporządzonego przez samą stronę niezgodnie z wymogami z art. 194 § 4 powołanej ustawy, nie odpowiada wypełnieniu przez tę stronę ustawowego obowiązku równoczesnego dokonania czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4). Nie istnieje zaś możliwość usunięcia przez stronę braku formalnego pisma w postaci sporządzenia zażalenia przez osobę niewymienioną w art. 194 § 4 powołanej ustawy. W ocenie Sądu Wojewódzkiego w sytuacji, gdy ustawa wyklucza uruchomienie procedury uzupełnienia braku formalnego pisma, wniosek R. S. jako nieodpowiadający ustawowym wymogom jest niedopuszczalny w rozumieniu art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "z innych przyczyn" i wniosek ten podlega odrzuceniu. Nadto Sąd I instancji stanął na stanowisku, że osobną kwestią, wymagającą rozstrzygnięcia jest ocena dopuszczalności środka odwoławczego w postaci zażalenia R. S. z dnia 6 marca 2013 r., co do którego, jak wynika z powyższych wywodów, wymagane było sporządzenie go przez osoby wymienione w art. 194 § 4 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a do kręgu których bez wątpienia R. S. się nie zalicza (patrz także postanowienie WSA w Szczecinie wydane w tejże sprawie z dnia 14 lutego 2013 r.). R. S. złożył bowiem wraz z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, osobiście sporządzone i podpisane, nie posiadając przy tym stosownych uprawnień, o których stanowi art. 175 § 1-3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tego względu w ocenie Sądu I instancji zażalenie R. S. podlegało odrzuceniu na podstawie art. 197 § 2 w związku z art. 178 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 744/08 R. S. złożył zażalenie domagając się jego uchylenia i przywróceniu terminu do złożenia zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 powołanej ustawy: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). W rozpatrywanej sprawie, co zasadnie i prawidłowo wywiódł Sąd I instancji, skarżący nie spełnił łącznie ustawowych przesłanek warunkujących możliwość rozpatrzenia jego wniosku. Skarżący nie dopełnił bowiem obowiązku dokonania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu uchybionej czynności (art. 87 § 4), czyli nie załączył do wniosku sporządzonego przez adwokata lub radcę prawnego zażalenia od postanowienia o odrzuceniu samodzielnie sporządzonej przez skarżącego skargi kasacyjnej. Wymóg ten nie został spełniony, ponieważ załączone do złożonego wniosku o przywrócenie terminu zażalenie zostało samodzielnie sporządzone przez skarżącego. Nie został zatem zachowany ustawowy obowiązek sporządzenia przedmiotowego zażalenia przez adwokata lub radcę prawnego. Prawidłowe jest również stanowisko Sądu I instancji, że taki brak wniosku o przywrócenie terminu jest brakiem nieusuwalnym. Oznacza to natomiast, że wniosek o przywrócenie terminu obarczony takim brakiem jest niedopuszczalny w rozumieniu art. 88 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi "z innych przyczyn" i podlega on odrzuceniu.
Prawidłowo także Sąd I instancji uznał, że art. 194 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sposób jednoznaczny określa, że zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej winno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Jak bowiem wynika z akt sprawy R. S., pomimo prawidłowego pouczenia udzielonego przez Sąd I instancji, sporządził osobiście zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 14 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 744/08, w którym Sąd ten odrzucił skargę kasacyjną, która również sporządzona została osobiście przez R. S. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący był adwokatem lub radcą prawnym, ani którymkolwiek z podmiotów wskazanych w art. 175 § 2 powołanej ustawy. Zasadnym zatem było stanowisko Sądu I instancji, który uznał, że samodzielnie sporządzone zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Szczecinie z dnia 14 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Sz 744/08 o odrzuceniu samodzielnie sporządzonej przez skarżącego skargi kasacyjnej było niedopuszczalne.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI