I OZ 336/11

Naczelny Sąd Administracyjny2011-05-12
NSAAdministracyjneŚredniansa
wyłączenie sędziegobezczynność organuprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymibezstronność sędziegozażaleniesąd administracyjnyrozgraniczenie nieruchomości

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA o odmowie wyłączenia sędziego, uznając brak podstaw do wątpliwości co do jego bezstronności.

A. W. złożyła wniosek o wyłączenie sędziego NSA P. L. od rozpoznania sprawy dotyczącej bezczynności Wójta Gminy Bochnia w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Jako podstawy podała stwierdzenie przewlekłości postępowania przez NSA oraz zbyt niską grzywnę wymierzoną Wójtowi w innej sprawie. WSA oddalił wniosek, uznając brak przesłanek do wyłączenia. NSA oddalił zażalenie A. W., podkreślając, że zarzuty te nie mogą stanowić podstawy do wyłączenia sędziego, a strona nie wykazała okoliczności podważających jego oświadczenie o braku podstaw do wyłączenia.

Sprawa dotyczyła zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, które oddaliło wniosek o wyłączenie sędziego NSA P. L. od rozpoznania sprawy ze skargi A. W. na bezczynność Wójta Gminy Bochnia w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. Skarżąca argumentowała, że podstawą do wyłączenia sędziego jest stwierdzenie przez NSA przewlekłości postępowania w innej sprawie oraz fakt, że w innej sprawie sąd, w którym orzekał sędzia L., wymierzył Wójtowi grzywnę w zbyt niskiej wysokości. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że te okoliczności nie uzasadniają wyłączenia sędziego. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, podkreślił, że instytucja wyłączenia sędziego jest regulowana przepisami P.p.s.a. (art. 18, 19, 184). Sąd wskazał, że aby wyłączyć sędziego, muszą istnieć okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. NSA powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym ciężar udowodnienia okoliczności podważających wiarygodność oświadczenia sędziego o braku podstaw do wyłączenia spoczywa na stronie żądającej wyłączenia. W ocenie NSA, A. W. nie wykazała takich okoliczności. Stwierdzenie przewlekłości postępowania ani rozpoznawanie innych spraw skarżącej przez sędziego nie stanowi podstawy do jego wyłączenia. Zarzuty dotyczące sposobu prowadzenia postępowania powinny być podnoszone w środkach odwoławczych od merytorycznych orzeczeń, a nie jako podstawa wniosku o wyłączenie sędziego. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie jako niezasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, stwierdzenie przewlekłości postępowania ani rozpoznawanie przez sędziego innych spraw strony nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego. Zarzuty dotyczące sposobu prowadzenia postępowania nie mogą być podstawą do uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że podstawą wyłączenia sędziego są okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Strona żądająca wyłączenia musi udowodnić istnienie takich okoliczności. Wskazane przez skarżącą fakty nie podważyły wiarygodności oświadczenia sędziego o braku podstaw do wyłączenia i nie spełniają przesłanek z art. 18 P.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 18

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 19

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

podstawa do orzeczenia o oddaleniu zażalenia

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do wyłączenia sędziego, gdyż podniesione przez stronę zarzuty (stwierdzenie przewlekłości, wymierzenie niższej grzywny w innej sprawie) nie spełniają przesłanek z art. 18 P.p.s.a. Strona żądająca wyłączenia nie wykazała okoliczności podważających wiarygodność oświadczenia sędziego o braku podstaw do wyłączenia.

Odrzucone argumenty

Wniosek o wyłączenie sędziego z uwagi na stwierdzoną przewlekłość postępowania. Wniosek o wyłączenie sędziego z uwagi na wymierzenie organowi zbyt niskiej grzywny w innej sprawie.

Godne uwagi sformułowania

Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego Złożenie takich wyjaśnień miało miejsce w postępowaniu przed Sądem I instancji, a wobec niewskazania jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość oświadczenia sędziego – stwierdzić należy, że postanowienie Sądu I instancji było zgodne z prawem. Podstawą wyłączenia nie może być w szczególności powoływanie się na przewlekłość postępowania, a także rozpoznawanie przez sędziego NSA P. L. innych spraw skarżącej. zarzuty co do sposobu prowadzenia postępowania skarżąca może podnosić w środkach odwoławczych od ewentualnych orzeczeń Sądu I instancji, natomiast nie mogą one stanowić podstawy do uwzględnienia tego rodzaju wniosku i wyłączenia w związku z tym konkretnego sędziego.

Skład orzekający

Ewa Dzbeńska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o wyłączenie sędziego i ciężar dowodu w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego w postępowaniu administracyjnosądowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowego - wyłączenia sędziego. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje, jakie argumenty są uznawane za niewystarczające do wyłączenia sędziego, co jest istotne dla praktyków.

Kiedy można żądać wyłączenia sędziego? NSA wyjaśnia, co nie jest wystarczającym powodem.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 336/11 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2011-05-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-05-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Ewa Dzbeńska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
658
Hasła tematyczne
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
III SAB/Kr 8/10 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2011-10-12
I OSK 468/13 - Postanowienie NSA z 2013-03-22
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 18, art. 19, art. 184 w zw z zart. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt III SAB/Kr 8/10 o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego NSA P. L. od rozpoznania sprawy w sprawie ze skargi A. W. na bezczynność Wójta Gminy Bochnia w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 28 stycznia 2011 r. sygn. akt III SAB/Kr 8/10 oddalił wniosek A. W. o wyłączenie sędziego NSA P. L. od orzekania w sprawie.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżąca we wniosku o wyłączenie powołała się na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2010 r. , sygn. akt I OP 48/10 stwierdzające przewlekłość postępowania, a ponadto podniosła, że w innej sprawie Sąd, w którego składzie orzekał sędzia L., wymierzył Wójtowi Gminy Bochnia grzywnę w zbyt niskiej wysokości.
Oddalając w/w wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki uzasadniające wyłączenie sędziego. Taką okolicznością nie może być fakt stwierdzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny przewlekłości postępowania, ani też okoliczność wymierzenia zbyt niskiej grzywny organowi.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła A. W., domagając się jego uchylenia i wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie.
W uzasadnieniu wnosząca zażalenie wskazała, że w sprawie zachodzi wątpliwość co do bezstronności sędziego. Nie ma przy tym znaczenia, że sędzia złożył oświadczenie, iż nie zachodzą podstawy do jego wyłączenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie regulowana jest przepisami Rozdziału 5 Działu I ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako P.p.s.a. Wyczerpujący katalog przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy wymieniony został w art. 18 P.p.s.a. Niezależnie od wymienionych w art. 18 P.p.s.a. przyczyn wyłączenia, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Jak stwierdził Sąd Najwyższy: "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (por. postanowienie z 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55). Złożenie takich wyjaśnień miało miejsce w postępowaniu przed Sądem I instancji, a wobec niewskazania jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość oświadczenia sędziego – stwierdzić należy, że postanowienie Sądu I instancji było zgodne z prawem.
A. W. nie wykazała ani we wniosku o wyłączenie sędziego, ani w zażaleniu, aby zachodziły jakiekolwiek okoliczności podważające wiarygodność złożonego przez sędziego oświadczenia. Podstawą wyłączenia nie może być w szczególności powoływanie się na przewlekłość postępowania, a także rozpoznawanie przez sędziego NSA P. L. innych spraw skarżącej. Stwierdzić ponadto należy, iż zarzuty co do sposobu prowadzenia postępowania skarżąca może podnosić w środkach odwoławczych od ewentualnych orzeczeń Sądu I instancji, natomiast nie mogą one stanowić podstawy do uwzględnienia tego rodzaju wniosku i wyłączenia w związku z tym konkretnego sędziego.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI