I OZ 328/13

Naczelny Sąd Administracyjny2013-05-08
NSAAdministracyjneŚredniansa
grzywnasądy administracyjnewłaściwość sąduśrodki odwoławczezażalenieskarga kasacyjnawymogi formalnebłędne pouczenie

NSA odrzucił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające wniosek o ukaranie grzywną, wskazując na niewłaściwy środek odwoławczy i błędy formalne.

J. J. złożył wniosek o wymierzenie grzywny WSA w Krakowie za naruszenie przepisów dotyczących odpowiedzialności za szkody wyrządzone władzą publiczną. WSA odrzucił wniosek, uznając sprawę za należącą do właściwości sądów powszechnych. J. J. wniósł zażalenie, które NSA również odrzucił, stwierdzając, że właściwym środkiem byłaby skarga kasacyjna, a zażalenie nie spełniało wymogów formalnych, w tym wymogu sporządzenia przez profesjonalnego pełnomocnika.

Wnioskodawca J. J. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o wymierzenie grzywny samemu sądowi, powołując się na naruszenie przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących odpowiedzialności za szkody wyrządzone wykonywaniem władzy publicznej. Wniosek dotyczył sprawy zakończonej wyrokiem WSA oddalającym skargę J. J. na decyzję w przedmiocie zasiłku celowego. WSA w Krakowie odrzucił wniosek, uznając, że sprawa nie mieści się w jego kognicji, a właściwym do rozpatrzenia tego typu roszczeń jest sąd powszechny. J. J. złożył zażalenie na to postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił jednak zażalenie. NSA wskazał, że postanowienie WSA o odrzuceniu wniosku było postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, od którego przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Ponadto, zażalenie zostało wniesione osobiście przez stronę, co narusza wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez adwokata lub radcę prawnego. NSA zauważył również, że WSA błędnie pouczył stronę o przysługującym środku odwoławczym, ale podkreślił, że błędne pouczenie nie zmienia charakteru środka prawnego wynikającego z przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, właściwym środkiem prawnym jest skarga kasacyjna.

Uzasadnienie

Postanowienie o odrzuceniu wniosku z powodu braku kognicji sądu administracyjnego jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, od którego przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 173 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Od postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna.

p.p.s.a. art. 175 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa odrzucenia wniosku przez WSA z powodu braku kognicji sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 58 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 180

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 417¹ § § 2

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

k.c. art. 417

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

k.c. art. 417²

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie WSA o odrzuceniu wniosku jest postanowieniem kończącym postępowanie, od którego przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie. Skarga kasacyjna wymaga sporządzenia przez adwokata lub radcę prawnego, co zostało naruszone przez stronę wnoszącą zażalenie.

Godne uwagi sformułowania

Pojęciu postanowienia kończącego postępowanie w sprawie należy przeciwstawić postanowienia kończące w postępowaniu jedynie zagadnienia incydentalne, uboczne. Błędne pouczenie strony o przysługujących środkach odwoławczych nie może powodować, że przysługuje jej inny środek odwoławczy niż wynika to z przepisów p.p.s.a.

Skład orzekający

Janina Antosiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwego środka odwoławczego od postanowień WSA kończących postępowanie oraz konsekwencje naruszenia przymusu adwokacko-radcowskiego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o grzywnę wobec sądu administracyjnego i błędnego pouczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne kwestie proceduralne dotyczące środków odwoławczych w postępowaniu administracyjnosądowym i konsekwencje błędów formalnych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Zażalenie czy skarga kasacyjna? NSA wyjaśnia, jak nie stracić szansy na obronę praw.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 328/13 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2013-05-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-04-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Janina Antosiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SO/Kr 39/12 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2012-12-28
Skarżony organ
Prezes Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
Treść wyniku
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 173 § 1, 175 § 1 i 58 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Janina Antosiewicz po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 grudnia 2012 r., sygn. akt III SO/Kr 39/12 o odrzuceniu wniosku J. J. o wymierzenie grzywny Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie postanawia: odrzucić zażalenie.
Uzasadnienie
J. J. pismem z dnia 27 listopada 2012 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o wymierzenie grzywny Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie za naruszenie art. 4171 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) dalej k.c., w sprawie zakończonej wyrokiem tego Sądu z dnia 14 czerwca 2012 r., sygn. akt III SA/Kr 1134/11. W sprawie tej Sąd oddalił skargę J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Wnioskodawca jako podstawę wymierzenia grzywny wskazał art. 287 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej p.p.s.a.
Postanowieniem z dnia 28 grudnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił wniosek J. J. na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. Sąd uznał, że wniosek podlega odrzuceniu, gdyż sprawa której dotyczy nie mieści się w zakresie kognicji sądów administracyjnych. Jak wskazał Sąd, skarżący wniósł o wymierzenie grzywny Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w związku z wyrokiem oddalającym jego skargę w sprawie o sygn. akt SA/Kr 1134/11, a przepisy które wskazał jako podstawę swych żądań dotyczą odpowiedzialności za szkody wyrządzone wykonywaniem władzy publicznej. Przepis art. 287 p.p.s.a. określa sytuacje, w których strona może dochodzić odszkodowania na podstawie art. 417-4172 k.c. Właściwym do orzekania o odszkodowaniu jest sąd powszechny. Zatem skoro wniosek o wymierzenie grzywny, oparty na przepisie art. 287 p.p.s.a. regulującym podstawy odpowiedzialności odszkodowawczej w sytuacjach określonych tym przepisem, został wniesiony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie objętej właściwością sądów powszechnych, to taki wniosek podlega odrzuceniu.
Na powyższe postanowienie J. J. wniósł zażalenie, domagając się stwierdzenia jego nieważności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniesione w sprawie zażalenie podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a. - od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Pojęciu postanowienia kończącego postępowanie w sprawie należy przeciwstawić postanowienia kończące w postępowaniu jedynie zagadnienia incydentalne, uboczne. Wydane w sprawie niniejszej na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowienie odrzucające wniosek J. J. z przyczyny stwierdzonej braku kognicji sądu administracyjnego do jego rozpoznania należy uznać za postanowienie kończące postępowanie w sprawie, o jakim mowa w art. 173 § 1 p.p.s.a., od którego w związku z tym przysługuje środek prawny w postaci skargi kasacyjnej, nie zaś zażalenia. Nie jest to bowiem z całą pewnością postanowienie o charakterze incydentalnym. Stosownie natomiast do przepisu art. 175 § 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego (tzw. przymus adwokacko-radcowski). Tymczasem wniesione w sprawie niniejszej zażalenie zostało sporządzone osobiście przez skarżącego, czyli z uchybieniem powołanego wyżej przepisu. Tego rodzaju brak formalny skutkuje odrzuceniem zażalenia, gdyż uniemożliwiało ewentualne potraktowanie go jako skargi kasacyjnej, pomimo błędnego oznaczenia pisma procesowego.
Na marginesie należy jednak zauważyć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doręczając zaskarżone postanowienie błędnie pouczył stronę o przysługującym jej prawie wniesienia zażalenia, zamiast pouczyć o przysługującym jej prawie wniesienia skargi kasacyjnej i jej wymogach formalnych. Błędne pouczenie strony o przysługujących środkach odwoławczych nie może powodować, że przysługuje jej inny środek odwoławczy niż wynika to z przepisów p.p.s.a. W sytuacji jednak, gdy na skutek błędnych działań sądu administracyjnego strona uchybi wymaganiom formalnym przewidzianym dla danego środka odwoławczego i zostanie on odrzucony, to jest uprawniona do wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej, co pozwoli na uniknięcie negatywnych konsekwencji uchybień powstałych bez winy strony.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI