I OZ 317/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji o odmowie umorzenia zaległości za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej, uznając, że decyzja odmowna nie podlega wykonaniu.
Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji odmawiającej umorzenia zaległości za pobyt syna w rodzinie zastępczej. WSA odmówił wstrzymania, wskazując, że decyzja odmowna nie podlega wykonaniu. NSA oddalił zażalenie, podzielając argumentację WSA, że wstrzymanie wykonania dotyczy aktów podlegających wykonaniu, a decyzja odmawiająca umorzenia takich cech nie posiada. Okoliczności finansowe skarżącej uznano za bezprzedmiotowe dla wniosku.
A.T. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą umorzenia zaległości w opłacie za pobyt syna w rodzinie zastępczej. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił wstrzymania, argumentując, że decyzja odmowna nie jest aktem podlegającym wykonaniu, a zatem nie ma podstaw do jej wstrzymania. Sąd I instancji wskazał również, że skarżąca nie wykazała przesłanek z art. 61 § 2 P.p.s.a. ani nie przedstawiła dokumentów potwierdzających trudną sytuację materialną. Skarżąca wniosła zażalenie, podnosząc brak środków na zapłatę i trudną sytuację materialną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. wstrzymanie wykonania może dotyczyć aktów podlegających wykonaniu, które mogą spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Zaskarżona decyzja, będąca decyzją odmowną, nie nakłada na stronę nowych obowiązków ani nie przyznaje praw, nie jest zatem aktem podlegającym wykonaniu w rozumieniu przepisów. W związku z tym, okoliczności dotyczące sytuacji finansowej skarżącej były bezprzedmiotowe dla rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania. NSA orzekł jak w sentencji, oddalając zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja odmawiająca umorzenia zaległości nie jest aktem podlegającym wykonaniu, a zatem nie można jej wstrzymać.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzja odmowna nie nakłada na stronę nowych obowiązków ani nie przyznaje praw, nie powoduje skutków prawnych podlegających wykonaniu, w związku z czym nie zachodzą przesłanki do jej wstrzymania, nawet jeśli strona znajduje się w trudnej sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (4)
Główne
P.p.s.a. art. 61 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący rozpoznawania zażaleń.
P.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisy dotyczące rozpoznawania zażaleń.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 61 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja odmowna nie podlega wykonaniu, a zatem nie można jej wstrzymać. Sytuacja materialna skarżącej jest bezprzedmiotowa dla wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji odmownej.
Odrzucone argumenty
Wstrzymanie wykonania decyzji odmownej ze względu na trudną sytuację materialną skarżącej.
Godne uwagi sformułowania
Zaskarżona decyzja, na co zasadnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, nie wywołuje skutków, które mogłyby uzasadniać wstrzymanie jej wykonania. Jej przedmiotem nie jest nakazanie zachowania się podmiotu uprawnionego lub zobowiązanego do wykonania, które polegałoby na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowania innych podmiotów, czy też świadczeniu w rozumieniu prawa cywilnego. Strona nie nabyła także na jej mocy żadnych praw. Rozstrzygnięcia zawarte w decyzji o odmowie umorzenia zaległości w opłacie za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej nie skutkują zatem dla wnoszącej zażalenie niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 63 § 3 P.p.s.a.
Skład orzekający
Krzysztof Sobieralski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania aktów administracyjnych, w szczególności decyzji odmownych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji decyzji odmownej w kontekście opłat za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej, ale zasada dotycząca wykonalności aktów ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania sądowoadministracyjnego - wstrzymania wykonania decyzji. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwaloną linią orzeczniczą, wyjaśnia istotne wątpliwości dotyczące charakteru decyzji odmownych.
“Czy można wstrzymać wykonanie decyzji, która niczego nie nakazuje? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 16 099,93 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OZ 317/25 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-05-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-05-07 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Krzysztof Sobieralski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6324 Rodzina zastępcza, pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej Hasła tematyczne Wstrzymanie wykonania aktu Sygn. powiązane II SA/Gl 298/25 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2025-09-10 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono zażalenie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 61 § 3, art. 184, art. 197 § 1 i 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 marca 2025 r. sygn. akt II SA/Gl 298/25 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 9 stycznia 2025 r. nr SKO.4205.100.2024 w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w opłacie za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej postanawia: oddalić zażalenie. Uzasadnienie A.T. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 9 stycznia 2025 r., nr SKO.4205.100.2024, utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 18 listopada 2024 r., nr [...], na mocy której odmówiono wyżej wymienionej umorzenia zaległej odpłatności za okres od 1 stycznia 2020 r. do 23 listopada 2021 r. w wysokości 16 099,93 złotych wraz z odsetkami za pobyt syna K.K. w rodzinie zastępczej spokrewnionej. W przedmiotowej skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwiach, zwany dalej "Sądem I instancji", postanowieniem z dnia 21 marca 2025 r., sygn. akt II SA/Gl 298/25, po rozpoznaniu wniosku A.T., zwanej dalej "skarżącą" lub "wnoszącą zażalenie", odmówił wstrzymania wykonania wyżej wskazanej decyzji. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zaskarżone rozstrzygnięcie o utrzymaniu w mocy decyzji odmawiającej skarżącej umorzenia zaległości z tytułu opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej nie ma cech wykonalności. Zaskarżona decyzja, nie jest dla skarżącej źródłem jakichkolwiek nakazów lub zakazów podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy. Nie powoduje ona żadnych skutków w sferze interesu prawnego strony i nie nakłada na stronę nowych praw lub obowiązków, które podlegałyby wykonaniu. Tym samym uznano, że skoro zaskarżone rozstrzygnięcie z uwagi na swój charakter nie podlega wykonaniu, zatem brak jest podstaw do wydania orzeczenia o wstrzymaniu jego wykonania. Abstrahując od powyższego, Sąd I instancji zauważył, że skarżąca we wniosku nie powołała żadnej z ustawowych przesłanek wstrzymania wyrażonych w art. 61 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.". Odnosząc się do podniesionego przez skarżącą argumentu dotyczącego trudnej sytuacji materialnej podkreślono, że wyżej wymieniona nie przedstawiła żadnego dokumentu obrazującego jej sytuację finansową. Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie wnioskując o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wnosząca zażalenie podniosła, że nie posiada środków pieniężnych na zapłatę zaległości i pozostaje aktualnie bez zatrudnienia. Egzekucja należności spowoduje obciążenie skarżącej dodatkowymi kosztami i odsetkami. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z konstrukcji art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że na stronie skarżącej spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. W tym kontekście podkreślić należy, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji może dotyczyć tylko takiego aktu, który nadaje się do wykonania i wymaga wykonania (np. postanowienie NSA z dnia 18 sierpnia 2009 r., II OZ 665/09, LEX nr 552936). Przez pojęcie "wykonanie aktu administracyjnego" należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny stanu rzeczy lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Chodzić może o takie decyzje, które nakładają na stronę pewne obowiązki lub przyznają prawa. Cechy tej nie mają akty odmowne, jak również te z konstytutywnych aktów uprawniających, które nie wymagają żadnych działań ze strony uprawnionych podmiotów dla spowodowania określonego w nim stanu faktycznego lub prawnego (por. J. P. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. V, Warszawa 2011, art. 61, LEX). W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 9 stycznia 2025 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 18 listopada 2024 r., którą odmówiono umorzenia zaległej odpłatności wraz z odsetkami za pobyt jej syna w rodzinie zastępczej spokrewnionej. Zaskarżona decyzja, na co zasadnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, nie wywołuje skutków, które mogłyby uzasadniać wstrzymanie jej wykonania. Jej przedmiotem nie jest nakazanie zachowania się podmiotu uprawnionego lub zobowiązanego do wykonania, które polegałoby na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowania innych podmiotów, czy też świadczeniu w rozumieniu prawa cywilnego. Strona nie nabyła także na jej mocy żadnych praw. Skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia zaległej odpłatności, jednakże nie na mocy kwestionowanej w niniejszej sprawie decyzji, o której wstrzymanie złożyła wniosek. Rozstrzygnięcia zawarte w decyzji o odmowie umorzenia zaległości w opłacie za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej nie skutkują zatem dla wnoszącej zażalenie niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 63 § 3 P.p.s.a. W konsekwencji powyższego podnoszone przez wnoszącą zażalenie okoliczności sprawy, dotyczące m.in. jej sytuacji finansowej, pozostają bezprzedmiotowe dla rozpoznania złożonego w sprawie wniosku. Tym samym zawarte w uzasadnieniu zażalenia twierdzenia nie mogły skutkować wzruszeniem zaskarżonego postanowienia. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI