I OZ 29/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-01-23
NSAAdministracyjneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniadom pomocy społecznejodpłatnośćprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiochrona tymczasowakuratorskarżący nieobecnybrak dowodówszkodatrudne do odwrócenia skutki

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji ustalającej odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej z powodu braku wykazania przez skarżącego znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Skarżący, reprezentowany przez kuratora, złożył zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania decyzji ustalającej odpłatność za pobyt jego babki w domu pomocy społecznej. NSA oddalił zażalenie, podkreślając, że ciężar wykazania przesłanek wstrzymania wykonania (znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki) spoczywa na stronie skarżącej. W tym przypadku skarżący, mimo reprezentacji przez kuratora, nie przedstawił dowodów na swoją sytuację majątkową, co uniemożliwiło ocenę zasadności wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J.Z., reprezentowanego przez kuratora, na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odmówiło wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Decyzja SKO utrzymała w mocy postanowienie Prezydenta m.st. Warszawy ustalające odpłatność za pobyt babki skarżącego w domu pomocy społecznej. Kurator skarżącego wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji, jednak WSA odmówił, a następnie NSA oddalił zażalenie. NSA podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd może wstrzymać wykonanie aktu, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar wykazania tych przesłanek spoczywa na stronie skarżącej. W niniejszej sprawie skarżący, mimo reprezentacji przez kuratora, nie przedstawił żadnych dowodów na swoją sytuację majątkową, co uniemożliwiło sądowi ocenę, czy wykonanie decyzji mogłoby spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Sąd zaznaczył, że ogólne i hipotetyczne twierdzenia nie są wystarczające do uwzględnienia wniosku o ochronę tymczasową. W związku z brakiem wykazania przesłanek, NSA oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli skarżący nie wykaże przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., czyli niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Uzasadnienie

Ciężar wykazania przesłanek wstrzymania wykonania spoczywa na skarżącym. Brak dowodów na sytuację majątkową uniemożliwia ocenę, czy wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na stronie skarżącej spoczywa ciężar wykazania tych przesłanek.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania przez skarżącego (reprezentowanego przez kuratora) przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków).

Godne uwagi sformułowania

Na stronie skarżącej spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie. Sam fakt, że wskutek wykonania decyzji sytuacja majątkowa skarżącego ulegnie pogorszeniu, nie uzasadnia zastosowania ochrony tymczasowej. Kurator skarżącego nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących na jego sytuację majątkową. Okoliczności podnoszone we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji i w zażaleniu, są ogólne i hipotetyczne, niewyjaśniające sytuacji finansowej skarżącego i wpływu na tę sytuację wykonania zaskarżonej decyzji.

Skład orzekający

Piotr Przybysz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności obowiązek wykazania przez stronę konkretnych przesłanek (znaczna szkoda, trudne do odwrócenia skutki) oraz brak możliwości przenoszenia tego ciężaru na sąd."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy strona jest reprezentowana przez kuratora, ale nadal ciąży na niej obowiązek udowodnienia przesłanek wniosku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy standardowej interpretacji przepisów o wstrzymaniu wykonania. Brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 29/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-01-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Przybysz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
I SA/Wa 2014/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-03-26
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 § 3, art. 184 w zw. z art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.Z. nieznanego z miejsca pobytu reprezentowanego przez kuratora adwokata H.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 października 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 2014/24 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J.Z. nieznanego z miejsca pobytu reprezentowanego przez kuratora adwokata H.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 15 lipca 2024 r. nr KOC/3433/Op/24 w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 15 lipca 2024 r. nr KOC/3433/Op/24 utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z 8 kwietnia 2024 r. nr OPS.FII.ZRŚ.5120.53.2024 ustalającą od J.Z. (dalej: skarżący) nieznanego z miejsca pobytu reprezentowanego przez kuratora adwokata H.M. odpłatność za pobyt babki w domu pomocy społecznej w wysokości 865,22 zł miesięcznie od 1 lutego 2023 r. do 31 stycznia 2024 r. oraz 1062,38 zł miesięcznie od 1 lutego 2024 r.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższą decyzję kurator skarżącego wniósł o wstrzymanie jej wykonania.
Postanowieniem z 22 października 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 2014/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu wniosku skarżącego odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący reprezentowany przez kuratora adwokata H.M.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej powoływanej jako "p.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że na stronie skarżącej spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w powołanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. W przepisie tym chodzi bowiem o szczególne i wyjątkowe zagrożenie odpowiadające specjalnemu rodzajowi ochrony tymczasowej strony postępowania. Podkreślenia również wymaga, że wniosek powinien zawierać argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu.
Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony tymczasowej należy do strony postępowania. Z uwagi na powyższe, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek choćby uprawdopodobnienia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi dokumentami źródłowymi pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Sąd rozpatrując sprawę ocenia, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu strona skarżąca winna tak określić ewentualną szkodę i wskazać na skutki, które trudno będzie odwrócić, by Sąd mógł stwierdzić, na podstawie konkretnych danych, że jej wielkość może być znaczna, a skutki wykonania decyzji istotnie trudne do odwrócenia. W sytuacji, gdy strona nie wykaże we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd.
Mając na uwadze powyższe zauważyć należy, że ww. wymogi nie tracą na znaczeniu w przypadku skarżącego reprezentowanego przez kuratora ustanowionego dla osoby nieobecnej.
Z treści wniosku złożonego w niniejszej sprawie wynika, że za niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ma przemawiać młody wiek skarżącego oraz jego potencjalnie ograniczone możliwości zarobkowo-majątkowe.
Trafnie Sąd I instancji uznał, że konieczność poniesienia opłaty za pobyt babki skarżącego w Domu Pomocy Społecznej T. nie oznacza automatycznie powstania szkody. Sam fakt, że wskutek wykonania decyzji sytuacja majątkowa skarżącego ulegnie pogorszeniu, nie uzasadnia zastosowania ochrony tymczasowej. Kurator skarżącego nie przedstawił żadnych dowodów wskazujących na jego sytuację majątkową. Okoliczności podnoszone we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji i w zażaleniu, są ogólne i hipotetyczne, niewyjaśniające sytuacji finansowej skarżącego i wpływu na tę sytuację wykonania zaskarżonej decyzji. Zasadność tych twierdzeń nie mogła być zweryfikowana na podstawie innych pism znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy. Z żadnego dokumentu nie wynikają źródła utrzymania, dane dotyczące stanu finansowego czy majątkowego skarżącego. Brak tych informacji uniemożliwił Sądowi ocenę skutków wykonania zaskarżonej decyzji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Przy ocenie przesłanek konieczności zastosowania ochrony tymczasowej Sąd nie może kierować się twierdzeniami o domniemanej sytuacji życiowej, rodzinnej, zdrowotnej albo majątkowej strony. Z tych względów postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji odpowiada prawu. Tym samym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji zasadnie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Z przedstawionych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI