I OZ 29/22

Naczelny Sąd Administracyjny2022-02-16
NSAAdministracyjneŚredniansa
zajęcie nieruchomościwstrzymanie wykonaniaochrona tymczasowaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymilinia elektroenergetycznaszkodatrudne do odwrócenia skutkizażalenie

NSA uchylił postanowienie WSA o wstrzymaniu wykonania decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości, uznając brak wystarczających dowodów na znaczne szkody lub trudne do odwrócenia skutki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wstrzymał wykonanie decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości, wskazując na ryzyko znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie, stwierdzając, że skarżący nie wykazał wystarczająco rozmiarów szkody ani trudnych do odwrócenia skutków, a kwestie bezumownego korzystania z nieruchomości nie miały związku z zaskarżoną decyzją.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, postanowieniem z dnia 27 grudnia 2021 r., wstrzymał wykonanie decyzji Wojewody Śląskiego zezwalającej na zajęcie nieruchomości. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący wykazał niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ze względu na planowaną inwestycję obejmującą budowę linii elektroenergetycznej na jego nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie uczestnika postępowania (T. S.A.), uchylił postanowienie WSA. NSA podkreślił, że ciężar wykazania przesłanek wstrzymania wykonania spoczywa na wnioskodawcy, a uzasadnienie musi wskazywać konkretne okoliczności sprawy. W ocenie NSA, skarżący nie wykazał rozmiarów szkody ani jej znaczenia w kontekście jego sytuacji materialnej. Ponadto, NSA uznał, że kwestie ewentualnego bezumownego korzystania z nieruchomości w przeszłości nie miały związku z zaskarżoną decyzją zezwalającą na zajęcie, a potencjalne wyłączenie części działki z produkcji rolnej nie uniemożliwia przywrócenia stanu pierwotnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie wykazał wystarczająco rozmiarów szkody ani trudnych do odwrócenia skutków, a kwestie bezumownego korzystania z nieruchomości nie miały związku z zaskarżoną decyzją.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji błędnie uznał wniosek o wstrzymanie za usprawiedliwiony. Skarżący nie wykazał rozmiarów szkody ani nie porównał jej z sytuacją materialną, co uniemożliwia ocenę jej znaczenia. Dotychczasowe korzystanie z działek nie wiąże się z zaskarżoną decyzją, a fakt bezumownego korzystania nie ma związku z wstrzymaniem wykonania. Potencjalne wyłączenie części działki z produkcji rolnej nie uniemożliwia przywrócenia stanu pierwotnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Pomocnicze

pps art. 61 § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pps art. 61 § 3

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek wykazania zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Uzasadnienie wniosku powinno wskazywać konkretne okoliczności sprawy świadczące o spełnieniu przesłanek przyznania ochrony tymczasowej.

pps art. 188

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pps art. 197 § 2

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał wystarczająco rozmiarów szkody. Skarżący nie wykazał trudnych do odwrócenia skutków. Kwestie bezumownego korzystania z nieruchomości nie mają związku z zaskarżoną decyzją. Potencjalne wyłączenie części działki z produkcji rolnej nie uniemożliwia przywrócenia stanu pierwotnego.

Odrzucone argumenty

Argumenty WSA dotyczące niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Godne uwagi sformułowania

obowiązek wykazania zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy nie wystarcza przy tym samo powołanie się na treść obowiązujących przepisów, a uzasadnienie wniosku powinno wskazywać konkretne okoliczności rozpoznawanej sprawy świadczące o spełnieniu przesłanek przyznania ochrony tymczasowej

Skład orzekający

Zygmunt Zgierski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykazanie przesłanek wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej, w szczególności konieczność udowodnienia rozmiarów szkody i trudnych do odwrócenia skutków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zajęcia nieruchomości pod inwestycję infrastrukturalną i oceny wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe wymogi dowodowe przy wnioskowaniu o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Jak skutecznie wstrzymać wykonanie decyzji administracyjnej? NSA wyjaśnia kluczowe wymogi dowodowe.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 29/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zygmunt Zgierski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Sygn. powiązane
II SA/Gl 1251/21 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2022-04-28
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia T. S.A. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 grudnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gl 1251/21 o wstrzymaniu wykonania decyzji w sprawie ze skargi S.S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 27 grudnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wstrzymał na wniosek S.S. wykonanie decyzję Wojewody Śląskiego z [...] sierpnia 2021 r. w przedmiocie zezwolenia na zajęcie nieruchomości. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że skarżący wykazał niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, jak i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż planowana inwestycja obejmuje powstanie obiektów budowlanych o znacznych rozmiarach, przy czym dojazd do inwestycji, demontaż i posadowienie nowej linii napowietrznej, w miejsce istniejącej od lat czterdziestych XX wieku jednotorowej linii elektroenergetycznej, odbywać się będzie po nieruchomości należącej do skarżącego, a to niewątpliwie spowoduje ograniczenie w korzystaniu z niej.
Na powyższe postanowienie T. S.A. z siedzibą w K., uczestnik postępowania, wniósł zażalenie, domagając się uchylenia powyższego postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: ppsa, wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 ppsa po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Analiza powyższych przepisów wskazuje, że obowiązek wykazania zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Nie wystarcza przy tym samo powołanie się na treść obowiązujących przepisów, a uzasadnienie wniosku powinno wskazywać konkretne okoliczności rozpoznawanej sprawy świadczące o spełnieniu przesłanek przyznania ochrony tymczasowej.
W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji został poparty argumentami wskazującymi na brak wypłaty odszkodowania za posadowienie istniejącej linii energetycznej i bezumowne korzystanie z działek skarżącego wskazującymi na powstanie szkody po jego stronie. Ponadto skarżący wywiódł, że posadowienie konstrukcji nowego słupa linii przesyłowej przewidującego stabilizacje konstrukcji przy wykorzystaniu 30 m3 betonu spowoduje wyłączenie tej powierzchni z produkcji rolnej, a brak drogi dojazdowej do linii przesyłowej spowoduje, że każdorazowe prace przy linii przesyłowej będą wymagały naruszenia granic działek skarżącego, co przemawia za powstaniem trudnych do odwrócenia skutków.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji był usprawiedliwiony. Wskazać w tym miejscu należy, że skarżący, powołując się na fakt powstania szkody, nie wykazał jej rozmiarów i nie porównał jej z jego aktualną sytuacją materialną. Uniemożliwia to dokonanie oceny czy szkoda ta, o ile by powstała na skutek modernizacji linii przesyłowej i ewentualnego wjazdu maszyn budowlanych na działki skarżącego, miałaby znaczące rozmiary, jak wymaga tego przepis art. 61 § 3 ppsa. Zaznaczyć przy tym należy, że dotychczasowe korzystanie z działek skarżącego związane z istnieniem linii przesyłowej podlegającej modernizacji nie wiąże się z zaskarżoną decyzją. Tym samym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego fakt ewentualnego dotychczasowego bezumownego korzystania z działek skarżącego i niewypłacenie z tego tytułu odszkodowania nie ma związku z zaskarżoną decyzją i nie może stanowić argumentu przemawiającego za wstrzymaniem jej wykonania.
Należy też odnotować, że wprawdzie posadowienie nowego słupa przesyłowego wiązać się będzie z wyłączeniem części działki z produkcji rolnej, ale w rozpoznawanej sprawie nie sposób antycypować, że w przypadku uchylenia zaskarżonej decyzji rozmiar inwestycji zaplanowanej na działkach skarżącego uniemożliwia przywrócenie stanu pierwotnego i rekultywację terenu umożliwiającą ponowne wykorzystanie tego terenu na cele rolnicze.
Z uwagi na powyższe w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wskazuje okoliczności świadczących o zaistnieniu przesłanek przyznania ochrony tymczasowej.
W konsekwencji powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 w zw. z art. 61 § 3 ppsa orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI