I OZ 471/12

Naczelny Sąd Administracyjny2012-07-06
NSAAdministracyjneŚredniansa
wyłączenie sędziegopostępowanie administracyjnesąd administracyjnyzażaleniebezstronność sędziegoprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie WSA odrzucające wniosek o wyłączenie sędziego, uznając brak obiektywnych podstaw do wątpliwości co do jego bezstronności.

Skarżący R.S. złożył zażalenie na postanowienie WSA w Szczecinie, które oddaliło jego wniosek o wyłączenie sędziego Iwony Tomaszewskiej od rozpoznania sprawy dotyczącej dodatku mieszkaniowego. Skarżący powtarzał argumenty o rzekomej "omnipotencji władczej" sędziego, które już wcześniej były odrzucane. Sąd I instancji uznał, że wątpliwość co do bezstronności musi wynikać z obiektywnych powodów, a nie subiektywnych odczuć. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, podkreślając, że skarżący nie uprawdopodobnił istnienia ustawowych podstaw do wyłączenia sędziego.

Sprawa dotyczyła zażalenia R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 maja 2012 r., które oddaliło wniosek o wyłączenie sędziego Iwony Tomaszewskiej od rozpoznania skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Skarżący wielokrotnie wnosił o wyłączenie sędziego, powołując się na subiektywne odczucia dotyczące "omnipotencji władczej funkcjonariusza publicznego państwa totalitarnego". Sąd I instancji uznał, że wątpliwość co do bezstronności sędziego musi mieć obiektywne podstawy i nie może opierać się jedynie na odczuciach strony. Podkreślono, że wcześniejsze wnioski o wyłączenie tego samego sędziego zostały już oddalone z podobnych powodów. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, zważył, że instytucja wyłączenia sędziego ma na celu zapewnienie bezstronności i obiektywizmu. Stwierdzono, że skarżący nie powołał się na żadne konkretne przesłanki z art. 18 § 1-3 P.p.s.a. ani nie uprawdopodobnił istnienia okoliczności mogących wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego Iwony Tomaszewskiej zgodnie z art. 19 P.p.s.a. Sąd podkreślił, że subiektywne przekonanie strony, niepoparte dowodami, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wątpliwość co do bezstronności sędziego musi wynikać z uzasadnionych, obiektywnych powodów, a nie jedynie z subiektywnych odczuć strony.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że instytucja wyłączenia sędziego ma na celu eliminowanie przyczyn mogących budzić wątpliwości co do bezstronności. Wnioskodawca nie przedstawił żadnych obiektywnych dowodów ani przesłanek ustawowych uzasadniających wyłączenie sędziego, opierając się jedynie na własnych, subiektywnych ocenach działań sędziego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 18 § 1-3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 19

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

P.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak obiektywnych podstaw do wyłączenia sędziego. Subiektywne odczucia strony nie są wystarczające do wyłączenia sędziego. Powtarzanie argumentów już odrzuconych nie tworzy nowych podstaw.

Odrzucone argumenty

Sędzia stosował "omnipotencję władczą funkcjonariusza publicznego państwa totalitarnego na szkodę i krzywdę skarżącego".

Godne uwagi sformułowania

Wątpliwość, co do bezstronności sędziego musi wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Wątpliwość ta musi być przy tym realna, a nie potencjalna. Przytaczane przez skarżącego okoliczności są jedynie subiektywnymi odczuciami i ocenami działań podejmowanych przez objętego wnioskiem sędziego. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Subiektywne przekonanie skarżącego co do istnienia przyczyn wyłączenia osoby sędziego Iwony Tomaszewskiej, nie poparte przy tym żadnymi dowodami nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziego stosownie do art. 19 P.p.s.a.

Skład orzekający

Małgorzata Pocztarek

przewodniczący sprawozdawca

Iwona Tomaszewska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego, wymogi obiektywizmu i subiektywizmu w ocenie wątpliwości co do bezstronności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powtarzających się wniosków o wyłączenie sędziego z subiektywnymi argumentami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy procedury wyłączenia sędziego, co jest istotne dla prawników, ale argumentacja skarżącego jest nietypowa i oparta na subiektywnych odczuciach, co czyni ją mniej interesującą dla szerszej publiczności.

Czy subiektywne odczucia mogą wyłączyć sędziego? NSA wyjaśnia granice wniosków o wyłączenie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 471/12 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2012-07-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-06-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Pocztarek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
II SA/Sz 277/10 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2011-12-01
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 18 i art. 19
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 277/10 oddalające wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznania skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 13 stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 11 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 277/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek R.S. o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Iwony Tomaszewskiej od rozpoznania skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia 13 lutego 2010 r. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, iż postanowieniem z dnia 9 lutego 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił wniosek R.S. o wyłączenie sędziego NSA Iwony Tomaszewskiej od orzekania w sprawie o sygn. II SA/Sz 277/10.
Następnie postanowieniem z dnia 22 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił zażalenie skarżącego na ww. postanowienie z dnia 9 lutego 2012 r.
W dniu 6 kwietnia 2012 r. R.S. złożył kolejny wniosek o wyłączenie sędziego NSA Iwony Tomaszewskiej od udziału w niniejszej sprawie.
W uzasadnieniu wniosku powtórzył argumenty podnoszone w poprzednich wnioskach dotyczące m.in. stosowania przez sędziego w procedurze sądowej i orzecznictwie "omnipotencję władczą funkcjonariusza publicznego państwa totalitarnego na szkodę i krzywdę skarżącego i w sprzeczności do zasad ( prawdy, sprawiedliwości, uczciwości, przejrzystości, rzetelności, równości szans)".
Wydając zaskarżone postanowienie Sąd I instancji uznał, iż wątpliwość, co do bezstronności sędziego musi wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Wątpliwość ta musi być przy tym realna, a nie potencjalna. Przytaczane przez skarżącego okoliczności są jedynie subiektywnymi odczuciami i ocenami działań podejmowanych przez objętego wnioskiem sędziego. Brak odpowiedniej argumentacji, która wskazywałaby na uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w przedmiotowej sprawie, czyni przedmiotowy wniosek niezasadnym.
Zauważył, że skarżący powtarza okoliczności, które legły u podstaw jego wcześniejszych wniosków o wyłączenie tego sędziego. Dodał, że postanowieniami z dnia 9 września 2011 r. i 9 lutego 2012 r. Sąd oddalił wnioski R.S. o wyłączenie sędziego wyjaśniając, że powoływane przez skarżącego powody wyłączenia sędziego nie znajdują potwierdzenia i nie mogą stanowić uzasadnionych podstaw wyłączenia sędziego NSA Iwony Tomaszewskiej od udziału w postępowaniu na podstawie art. 18 P.p.s.a..
W zażaleniu na powyższe postanowienie R.S. podniósł, iż wnosi o jego uchylenie oraz wyłączenie sędziego Iwony Tomaszewskiej od prowadzenia sprawy o sygn. II SA/Sz 277/10.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art.18 § 1 P.p.s.a.), wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art.19 P.p.s.a.).
Wbrew odmiennym wywodom skarżącego trafne jest stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia o braku ustawowych podstaw do wyłączenia sędziego Iwony Tomaszewskiej. O braku tych podstaw świadczy m. in. to, że skarżący w zażaleniu nie powołał się na żadną z przesłanek wymienionych w art.18 § 1- 3 P.p.s.a. Z oświadczenia złożonego przez sędziego Iwonę Tomaszewską (k. 203 akt sądowych), o którego wyłączenie wnosi skarżący wynika, że nie łączy go żaden stosunek osobisty ze skarżącym mogący mieć znaczenie dla jego bezstronności. Skarżący zatem nie uprawdopodobnił, aby zachodziła podstawa do wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy określona w art. 19 ustawy. Subiektywne przekonanie skarżącego co do istnienia przyczyn wyłączenia osoby sędziego Iwony Tomaszewskiej, nie poparte przy tym żadnymi dowodami nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziego stosownie do art. 19 P.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 §2 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI