I OZ 231/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-05-16
NSAAdministracyjneWysokansa
świadczenie pielęgnacyjneKodeks postępowania administracyjnegoPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymibłędne pouczenieterminzażalenieNSAWSA

Podsumowanie

NSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu sprzeciwu, uznając, że błędne pouczenie organu o terminie nie może szkodzić stronie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z powodu wniesienia go po terminie. Strona wniosła sprzeciw, kierując się błędnym pouczeniem organu o 30-dniowym terminie, podczas gdy ustawowy termin wynosił 14 dni. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA, powołując się na art. 112 KPA, zgodnie z którym błędne pouczenie nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała.

Sprawa dotyczyła zażalenia M.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, które odrzuciło sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze. Decyzją z października 2023 r. SKO uchyliło decyzję Wójta Gminy W. o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. W decyzji SKO błędnie pouczono stronę o możliwości wniesienia sprzeciwu w terminie 30 dni, podczas gdy zgodnie z art. 64c § 1 ppsa termin ten wynosi 14 dni. Strona, kierując się błędnym pouczeniem, wniosła sprzeciw w dniu 23 listopada 2023 r. WSA we Wrocławiu odrzucił sprzeciw jako wniesiony po terminie. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie, uznał, że błędne pouczenie organu administracji o terminie wniesienia środka zaskarżenia nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała, zgodnie z art. 112 KPA. NSA podkreślił, że skutki prawne błędnego pouczenia powinny być jednolite zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowym. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie WSA.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, błędne pouczenie strony przez organ administracji o terminie wniesienia sprzeciwu od decyzji nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia, zgodnie z art. 112 KPA.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 112 KPA chroni stronę przed negatywnymi skutkami błędnego pouczenia co do terminu wniesienia środka zaskarżenia. Konsekwencje te powinny być jednolite w postępowaniu administracyjnym i sądowym. Odmienna wykładnia prowadziłaby do formalizmu i przedłużania postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

k.p.a. art. 112

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia.

p.p.s.a. art. 64a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a., skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.

p.p.s.a. art. 64b § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, o ile ustawa nie stanowi inaczej.

p.p.s.a. art. 64c § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprzeciw od decyzji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu decyzji.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla zaskarżone postanowienie.

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku uchylenia postanowienia, sąd przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania organowi, który wydał postanowienie, lub organowi powołanemu do rozpatrzenia odwołania od tego postanowienia.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę wniesioną po terminie do jej wniesienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne pouczenie strony przez organ administracji o terminie wniesienia sprzeciwu nie może jej szkodzić (art. 112 KPA).

Godne uwagi sformułowania

błędne pouczenie [...] nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia Skutki prawne błędnego pouczenia o środkach zaskarżenia powinny być jednolite zarówno na drodze postępowania administracyjnego, jak i postępowania sądowego

Skład orzekający

Zygmunt Zgierski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 112 KPA w kontekście błędnego pouczenia o terminach w postępowaniu sądowo-administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy strona faktycznie zastosowała się do błędnego pouczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę ochrony strony przed błędami organów administracji, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Błąd organu nie może kosztować strony prawa do sądu: NSA chroni przed błędnym pouczeniem.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I OZ 231/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-05-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-04-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zygmunt Zgierski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Odrzucenie sprzeciwu
Sygn. powiązane
IV SA/Wr 778/23 - Postanowienie WSA we Wrocławiu z 2023-12-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 775
art. 112
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 58 § 1 pkt 2, art. 64a, art. 64b § 1, art. 64c § 1, art. 185 § 1, art. 197 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 grudnia 2023 r., sygn. akt IV SA/Wr 778/23 o odrzuceniu sprzeciwu w sprawie ze sprzeciwu M.L. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia [...] października 2023 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego postanawia uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] października 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy W. z [...] października 2023 r. o odmowie przyznania M.L. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawną H.K. i sprawę przekazało do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W decyzji zawarło pouczenie o środkach i trybie wniesienia środka zaskarżenia tego aktu administracyjnego, wskazując błędnie, że sprzeciw można wnieść w terminie 30 dni od daty doręczenia decyzji.
W dniu 23 listopada 2023 r. (data stempla pocztowego) M.L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu sprzeciw od powyższej decyzji.
Postanowieniem z 29 grudnia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił złożony sprzeciw z powodu wniesienia go z uchybieniem ustawowego terminu.
Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie, domagając się jego uchylenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: ppsa, od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Stosownie do treści art. 64b § 1 ppsa do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Jednocześnie w myśl art. 64c § 1 ppsa stanowi, że sprzeciw od decyzji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu decyzji. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 ppsa sąd odrzuca skargę wniesioną po terminie do jej wniesienia.
Jak wynika z akt sprawy, decyzja Kolegium została doręczona skarżącej 30 października 2023 r. z błędnym pouczeniem o prawie wniesienia sprzeciwu w terminie 30, a nie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Skarżąca, stosując się do tego pouczenia, złożyła sprzeciw od powyższej decyzji w dniu 23 listopada 2023 r., tj. po upływie ustawowego terminu do wniesienia tego środka, ale z zachowaniem terminu wynikającego z pouczenia wystosowanego przez organ.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego okoliczność ta ma istotne znaczenie w sprawie i powinna być wzięta pod uwagę przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 112 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, dalej: kpa, błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. W doktrynie prezentowany jest pogląd, że konsekwencje obowiązywania art. 112 kpa powodują, że w przypadku wniesienia spóźnionego odwołania, które wpłynęło z zachowaniem terminu błędnie podanego w pouczeniu, organ obowiązany będzie je rozpatrzyć bez potrzeby wnoszenia wniosku o przywrócenie terminu (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz., Warszawa 2017 r. str. 621).
Skutki prawne błędnego pouczenia o środkach zaskarżenia powinny być jednolite zarówno na drodze postępowania administracyjnego, jak i postępowania sądowego, tym bardziej że art. 112 kpa, wskazuje również na błąd co do pouczenia o trybie i terminach wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a jak wskazano powyżej, do sprzeciwów stosuje się przepisy o skardze. Odmienna wykładnia prowadzi do zbędnego formalizmu i przedłużania postępowania, albowiem sąd administracyjny w sytuacji złożenia wniosku o przywrócenie terminu z powodu błędnego pouczenia obowiązany jest przywrócić go stronie (zob. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2022 r., sygn. akt I OZ 544/22).
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w postanowieniu.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę