I OZ 16/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zażalenia Wojewody Wielkopolskiego na postanowienie WSA w Poznaniu, które wstrzymało wykonanie decyzji Wojewody o odszkodowaniu za grunty przejęte pod drogę. Sąd I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.), który nakłada na organ obowiązek wstrzymania wykonania decyzji w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że WSA błędnie zastosował ten przepis. Zgodnie z art. 23 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (u.z.r.i.d.), w sprawach nieuregulowanych stosuje się przepisy u.g.n. Jednakże, w przypadku wydania odrębnej decyzji o odszkodowaniu (co miało miejsce w tej sprawie, zgodnie z art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. i art. 132 ust. 1a u.g.n.), przepis art. 9 u.g.n. nie ma zastosowania. NSA powołał się na własne orzecznictwo, wskazując, że przepisy te określają specyficzny sposób liczenia terminu wypłaty odszkodowania, co czyni bezprzedmiotowym zastosowanie ogólnego wstrzymania wykonania z art. 9 u.g.n. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA, który powinien ocenić wniosek o wstrzymanie wykonania na zasadach ogólnych, zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., badając przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania decyzji o odszkodowaniu za wywłaszczenie pod drogi publiczne, zwłaszcza w kontekście specustawy drogowej i odrębnych decyzji odszkodowawczych.
Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia pod drogi publiczne, gdzie wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu. Nie dotyczy ogólnych zasad wstrzymania wykonania decyzji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepis art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nakładający na organ obowiązek wstrzymania wykonania decyzji w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego, ma zastosowanie do decyzji o odszkodowaniu wydanej w trybie specustawy drogowej, gdy wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 9 u.g.n. nie ma zastosowania w sytuacji, gdy wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu na podstawie art. 132 ust. 1a u.g.n. w związku z inwestycją drogową.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że przepisy dotyczące odrębnej decyzji o odszkodowaniu w trybie specustawy drogowej (art. 129 ust. 5 pkt 3 i art. 132 ust. 1a u.g.n.) określają specyficzny sposób liczenia terminu wypłaty odszkodowania, co czyni bezprzedmiotowym zastosowanie ogólnego przepisu art. 9 u.g.n. o wstrzymaniu wykonania. W takich przypadkach wstrzymanie wykonania powinno być rozpatrywane na zasadach ogólnych z art. 61 § 3 p.p.s.a.
Czy sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji o odszkodowaniu za wywłaszczenie pod drogę, jeśli organ administracji nie wstrzymał jej z urzędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko na zasadach ogólnych określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., jeśli zostaną wykazane przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że w przypadkach, gdy art. 9 u.g.n. nie ma zastosowania, wstrzymanie wykonania decyzji przez sąd administracyjny może nastąpić jedynie na zasadach ogólnych, wymagających wykazania konkretnych przesłanek szkodliwości.
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.
p.p.s.a. art. 197 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.
p.p.s.a. art. 197 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez NSA w przedmiocie zażalenia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 61 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wstrzymania wykonania decyzji przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 61 § § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przesłanki wstrzymania wykonania przez sąd administracyjny: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
u.g.n. art. 9
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Ogólny przepis nakładający na organ obowiązek wstrzymania wykonania decyzji w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego, z wyłączeniami.
u.g.n. art. 129 § ust. 5 pkt 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Określa sytuacje, w których starosta wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu (np. gdy nie ustalono go w decyzji ZRID).
u.g.n. art. 132 § ust. 1a
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Określa, że w sprawach, w których wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu, zapłata następuje jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna.
u.z.r.i.d. art. 23
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Nakazuje stosowanie przepisów u.g.n. w sprawach nieuregulowanych w rozdziale dotyczącym nabywania nieruchomości.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie art. 132 ust. 1a u.g.n. wyłącza stosowanie art. 9 u.g.n. w sprawach odrębnych decyzji o odszkodowaniu za wywłaszczenie pod drogę. • Wstrzymanie wykonania decyzji w takich przypadkach powinno być rozpatrywane na zasadach ogólnych z art. 61 § 3 p.p.s.a.
Odrzucone argumenty
Błędne zastosowanie przez WSA art. 9 u.g.n. jako podstawy do wstrzymania wykonania decyzji o odszkodowaniu.
Godne uwagi sformułowania
w sprawach, o których mowa w przepisach działu III [...] wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi • W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie • w sytuacji, gdy organ administracyjny nie wykonał obowiązku nałożonego przez art. 9 u.g.n., to niezależnie od argumentacji powołanej we wniosku o wstrzymanie [...] uzasadnione jest wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny • zaskarżona decyzja została wydana w sprawie, o której mowa w art. 132 ust. 1a u.g.n., tj. w sprawie, w której wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu • przepis art. 9 u.g.n. nie może odnosić się do decyzji, o których mowa w tych przepisach. Został w nich bowiem określony sposób liczenia terminu do wypłaty odszkodowania, który odnosi się także do wypłaty odszkodowania ustalonego w decyzji o odszkodowaniu. • Konieczność wypłaty odszkodowania w terminie określonym w tych przepisach czyni bezprzedmiotowym zastosowanie wstrzymania wykonania decyzji przewidziane w art. 9 u.g.n.
Skład orzekający
Piotr Niczyporuk
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania decyzji o odszkodowaniu za wywłaszczenie pod drogi publiczne, zwłaszcza w kontekście specustawy drogowej i odrębnych decyzji odszkodowawczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia pod drogi publiczne, gdzie wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu. Nie dotyczy ogólnych zasad wstrzymania wykonania decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu wywłaszczeń i odszkodowań, a także precyzyjnej interpretacji przepisów proceduralnych, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i administracyjnego.
“Kiedy sąd może wstrzymać wypłatę odszkodowania za wywłaszczoną ziemię? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 641 564,7 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.