I OZ 156/22

Naczelny Sąd Administracyjny2022-05-11
NSAAdministracyjneŚredniansa
przywrócenie terminuskarżącyzażalenieewidencja gruntówbrak winynależyta starannośćadresowanie przesyłkipostanowienie NSApostanowienie WSA

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu z powodu błędnego zaadresowania przesyłki.

Skarżący Z.K. złożył skargę na decyzję organu, ale nadał ją z błędnie zaadresowaną kopertą, co skutkowało jej zwrotem jako niepodjętej. Sąd pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi, uznając, że skarżący nie wykazał braku winy. NSA w pełni podzielił to stanowisko, podkreślając, że skarżący nie dołożył należytej staranności, co potwierdził fakt poprawnego zaadresowania kolejnej przesyłki. Zażalenie zostało oddalone.

Sprawa dotyczy zażalenia Z.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżący wniósł skargę, ale przesyłka została zwrócona jako niepodjęta z powodu błędnego zaadresowania – brakowało ulicy i numeru budynku. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, wskazując na oczywiste błędy w adresowaniu przesyłki. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podzielił to stanowisko. Sąd podkreślił, że przywrócenie terminu wymaga wykazania braku winy, co oznacza dopełnienie obowiązku z należytą starannością. W tej sprawie skarżący nie wykazał takiej staranności, a fakt, że później poprawnie zaadresował inną przesyłkę, świadczył o tym, że znał prawidłowy adres. NSA oddalił zażalenie, uznając, że skarżący nie przedstawił okoliczności nadzwyczajnych, niezależnych od niego, które usprawiedliwiałyby uchybienie terminu. Sąd odniósł się również do zarzutu braku adresu w pouczeniu decyzji, wskazując, że adres był dostępny w samej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uchybienie terminu z powodu błędnego zaadresowania przesyłki, gdy skarżący nie dołożył należytej staranności, nie może być usprawiedliwione brakiem winy.

Uzasadnienie

Skarżący nie wykazał braku winy, ponieważ błędne zaadresowanie przesyłki było wynikiem niedochowania minimum staranności. Fakt poprawnego zaadresowania późniejszej przesyłki potwierdza, że skarżący znał prawidłowy adres.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 86 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunkiem przywrócenia terminu jest złożenie wniosku bez winy strony.

p.p.s.a. art. 87

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunki przywrócenia uchybionego terminu: wniosek w ciągu 7 dni, uprawdopodobnienie braku winy, dokonanie czynności.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak winy w uchybieniu terminu nie został uprawdopodobniony przez skarżącego. Skarżący nie dołożył należytej staranności przy adresowaniu przesyłki. Poprawne zaadresowanie późniejszej przesyłki świadczy o znajomości prawidłowego adresu.

Odrzucone argumenty

Brak adresu w pouczeniu decyzji powinien być podstawą do przywrócenia terminu. Fakt, że nie zawarł pełnego adresu, nie świadczy o niestaranności w prowadzeniu spraw.

Godne uwagi sformułowania

uchybienie było wynikiem tylko i wyłącznie uchybienia skarżącego, które z kolei było obiektywnie oczywiste do dostrzeżenia i zapobiegnięcia Dochowując zatem minimum staranności w prowadzeniu własnej sprawy i poprawnie adresując przesyłkę pocztową, skarżący niewątpliwie dotrzymałby terminu do wniesienia skargi O braku winy można więc mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

Skład orzekający

Monika Nowicka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia braku winy w kontekście uchybienia terminu procesowego, zwłaszcza w sprawach administracyjnych dotyczących błędów w adresowaniu przesyłek."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędnego adresowania przesyłki i braku wykazania braku winy. Nie stanowi przełomu w interpretacji przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem proceduralny związany z niedochowaniem terminów i brakiem należytej staranności, co jest częste w praktyce prawniczej, ale nie zawiera nietypowych faktów.

Błąd w adresie koperty kosztował utratę szansy na sądową ochronę – NSA wyjaśnia, czym jest brak winy.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 156/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-05-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Sygn. powiązane
II SA/Rz 1244/21 - Postanowienie WSA w Rzeszowie z 2022-06-01
I OZ 426/22 - Postanowienie NSA z 2022-09-22
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Sentencja
Dnia 11 maja 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 25 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Rz 1244/21 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Z.K. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 16 lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków postanawia oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia
25 listopada 2021 r., po rozpoznaniu wniosku Z.K., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 16 lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że w piśmie z dnia 5 lipca 2021 r. Z.K. zwrócił się do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Uzasadniając zgłoszone żądanie podał, że w dniu 28 maja 2021 r. nadał w placówce operatora pocztowego przesyłkę zawierająca skargę na ww. decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie. W dniu 5 lipca 2021 r. skarżący otrzymał zwrot tej przesyłki, jako niepodjętej przez adresata pomimo dwukrotnego awizowania. Skarżący wskazywał, że uchybienie terminu powstało bez jego winy bowiem "powszechnie znany jest fakt, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego ma siedzibę w Urzędzie Wojewódzkim
i tam zawsze ktoś pracuje w godzinach pracy".
Dokonując oceny zasadności złożonego przez skarżącego wniosku, Sąd Wojewódzki stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Jak podnosił bowiem Sąd, z dołączonej do wniosku koperty, w której skarżący nadał w dniu 28 maja 2021 r. skargę, wynika że skarżący nie wskazał na niej ulicy oraz numeru budynku, w którym siedzibę ma skarżony organ. Wskazał jedynie nazwę skarżonego organu oraz kod pocztowy
i miejscowość. Skarżący zaadresował zatem przesyłkę w sposób oczywiście wadliwy, a brak skutecznego jej doręczenia nie może w tym wypadku obciążać pracowników operatora pocztowego. Zaistniałe uchybienie było więc, zdaniem Sądu, wynikiem tylko i wyłącznie uchybienia skarżącego, które z kolei było obiektywnie oczywiste do dostrzeżenia i zapobiegnięcia. Dochowując zatem minimum staranności w prowadzeniu własnej sprawy i poprawnie adresując przesyłkę pocztową, skarżący niewątpliwie dotrzymałby terminu do wniesienia skargi.
Z tych też przyczyn Sąd Wojewódzki odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia skargi.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Z.K., wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Zdaniem autora zażalenia, sam fakt, że nie zawarł na kopercie pełnego adresu organu nie świadczy jeszcze o tym, że prowadzi swoje sprawy w sposób niestaranny. Jak bowiem wskazywał, na kopercie zawierającej skargę znajdował się również numer sprawy prowadzonej przed organem odwoławczym, a ponadto pełen adres nadawcy przesyłki. Nic zatem nie stało na przeszkodzie, żeby w Urzędzie Wojewódzkim wyjaśnić zaistniałą sytuację. Ponadto wnoszący zażalenie podnosił, że w pouczeniu zawartym
w zaskarżonej decyzji z dnia 16 lutego 2021 r. brak było wskazania dokładnego adresu organu, dlatego też jako osoba w podeszłym wieku, a dodatkowo przechodząca w tym czasie infekcję wirusową, zaadresował przesyłkę tak jak potrafił.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329; dalej jako "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Natomiast zgodnie z art. 87 p.p.s.a. warunkami przywrócenia uchybionego terminu są: złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia, uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu, równoczesne ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu dokonanie czynności uchybionej. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie, czyli niespełnienie chociażby jednej z nich powoduje, że uchybiony termin nie może zostać przywrócony.
Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zatem w przypadku, gdy strona, uchybiając terminowi, dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, dokonana przez nią czynność pozostanie bezskuteczna, ponieważ przywrócenie terminu nie będzie w tej sytuacji dopuszczalne. O braku winy można więc mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko Sądu I instancji, iż w rozpoznawanej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Wskazywane przez niego okoliczności dotyczące zwrotu skierowanej do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego przesyłki zawierającej skargę nie stanowiły bowiem dostatecznej podstawy przemawiającej za uwzględnieniem wniosku. Bezsporne jest, że ww. przesyłka została zaadresowana w sposób niewłaściwy, co było przyczyną jej zwrotu do adresata. Okoliczność ta sama przez się nie może jednak stanowić podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Słusznie bowiem zauważył Sąd I instancji, że dochowując minimum staranności w prowadzeniu własnej sprawy i poprawnie adresując przesyłkę pocztową, skarżący niewątpliwie dotrzymałby terminu do wniesienia skargi. Co przy tym istotne, kolejna przesyłka skierowana do organu w dniu 6 lipca 2021 r. zawierająca wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi (k. 50 akt sądowych) została już przez skarżącego zaadresowana w sposób poprawny, a zatem znany był mu pełny adres siedziby organu, jak też miał świadomość, w jaki sposób należy przesyłkę prawidłowo zaadresować.
Ze względu na powyższe, zasadnym zatem było wydanie przez Sąd I instancji postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Skarżący nie przedstawił bowiem żadnych okoliczności, które pozwalałby przyjąć, iż uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn nadzwyczajnych, od niego niezależnych. Nie wykazał więc braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia skargi.
Odnosząc się natomiast do podnoszonej w zażaleniu kwestii dotyczącej braku podania w pouczeniu zaskarżonej decyzji adresu organu, wskazać należy, iż adres ten znajduje się na pierwszej stronie decyzji tuż pod nazwą organu a ponadto na stronie 11 decyzji zawierającej klauzulę informacyjną. Wpływu na przyjętą ocenę zaskarżonego postanowienia nie mają również pozostałe argumenty zażalenia, stanowią one bowiem jedynie polemikę ze stanowiskiem przyjętym przez Sąd Wojewódzki.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI