I OZ 1234/14

Naczelny Sąd Administracyjny2015-01-15
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocysąd administracyjnyzażalenieoczywista bezzasadnośćwłaściwość sądustosunki cywilnoprawnelokal socjalny

NSA oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną z uwagi na cywilnoprawny charakter sporu o lokal socjalny.

Skarżący P.B. domagał się przyznania prawa pomocy w celu zaskarżenia bezczynności Prezydenta O. w zapewnieniu mu godziwych warunków bytowych, wskazując na naruszenie Konstytucji RP i Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych. WSA odmówił przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną, gdyż kwestie związane z umową najmu lokalu socjalnego mają charakter cywilnoprawny i nie podlegają kognicji sądu administracyjnego. NSA podzielił to stanowisko, oddalając zażalenie.

Wnioskodawca P.B. zwrócił się do WSA w Olsztynie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, aby móc zaskarżyć bezczynność Prezydenta O. w zapewnieniu mu godziwych warunków bytowych, powołując się na naruszenie Konstytucji RP i Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych. WSA odmówił przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywiście bezzasadną na podstawie art. 247 P.p.s.a. Sąd I instancji wskazał, że sprawy dotyczące zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego i warunków z niej wynikających należą do sfery stosunków cywilnoprawnych, a nie administracyjnoprawnych, i nie podlegają kontroli sądów administracyjnych. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy nie mógł zostać uwzględniony. P.B. złożył zażalenie na to postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie i uznał je za niezasadne. Sąd podkreślił, że prawo pomocy nie przysługuje w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, co ma miejsce, gdy bez głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że skarga nie może zostać uwzględniona. NSA zgodził się z WSA, że kwestia zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego i warunków z niej wynikających leży w sferze stosunków cywilnoprawnych między skarżącym a gminą i nie podlega kontroli sądów administracyjnych. W konsekwencji, WSA nie był zobligowany do merytorycznego rozpoznania skargi na bezczynność organu w tym przedmiocie, a postanowienie odmawiające prawa pomocy było zasadne. NSA oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie jest właściwy, ponieważ kwestie związane z zawarciem umowy najmu lokalu mieszkalnego i warunkami z niej wynikającymi należą do sfery stosunków cywilnoprawnych.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpatrywania spraw dotyczących umów najmu lokali mieszkalnych, które mają charakter cywilnoprawny. W związku z tym, skarga na bezczynność organu w tym zakresie jest oczywiście bezzasadna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

P.p.s.a. art. 247

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 4 § 1

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 4 § 2

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 20 § 1

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 22

Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 23

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestie związane z zawarciem umowy najmu lokalu mieszkalnego i warunkami z niej wynikającymi należą do sfery stosunków cywilnoprawnych i nie podlegają kontroli sądów administracyjnych. Skarga na bezczynność organu w przedmiocie umowy najmu lokalu mieszkalnego jest oczywiście bezzasadna, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.

Godne uwagi sformułowania

nie mógł on zostać uwzględniony w sytuacji, gdy skarga, którą zamierzał wnieść P. B. jest oczywiście bezzasadna. Kwestie związane z zawarciem umowy najmu lokalu socjalnego mają zaś generalnie charakter cywilnoprawny, a w tego typu sprawach nie wydaje się rozstrzygnięć o charakterze adminstracyjnoprawnym. O oczywistej bezzasadności skargi z art. 247 P.p.s.a. można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona.

Skład orzekający

Monika Nowicka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawach cywilnoprawnych rozpoznawanych przez sądy administracyjne."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy skarga jest oczywiście bezzasadna z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z prawem pomocy i właściwością sądu, choć porusza ważny temat zapewnienia warunków bytowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 1234/14 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2015-01-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-12-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
658
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
II SO/Ol 23/14 - Postanowienie WSA w Olsztynie z 2014-10-16
I OZ 1235/14 - Postanowienie NSA z 2015-01-15
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 247
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt II SO/Ol 23/14 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi P. B. na bezczynność Prezydenta O. w zapewnieniu warunków bytowych postanawia: oddalić zażalenie
Uzasadnienie
We wniosku złożonym w dniu [...] października 2014 r. P. B. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując m.in. że ustanowiony na jego skutek pełnomocnik sporządzi i poprowadzi jego wniosek – skargę do Prezydenta O. "na natychmiastowe zapewnienie godziwych warunków bytowania i życia osoby niepełnosprawnej wg Konstytucji RP oraz Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych". Podniósł, że jest prześladowany, zmuszany przez organ do życia na [...] m2 powierzchni i pomawiany, że podpisał z gminą umowę najmu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postawieniem z dnia 16 października 2014 r. oddalił ww. wniosek wskazując, że – w świetle art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a." – nie mógł on zostać uwzględniony w sytuacji, gdy skarga, którą zamierzał wnieść P. B. jest oczywiście bezzasadna.
W uzasadnieniu swego postanowienia Sąd Wojewódzki stwierdził, że wnioskodawca skarży bezczynność Prezydenta O. dotyczącą zapewnienia mu godziwych warunków do życia w lokalu mieszkalnym, co do którego podpisał z gminą umowę najmu. Kwestie związane z zawarciem umowy najmu lokalu socjalnego mają zaś generalnie charakter cywilnoprawny, a w tego typu sprawach nie wydaje się rozstrzygnięć o charakterze adminstracyjnoprawnym. Udostępnianie lokali socjalnych z zasobu mieszkaniowych gmin regulują przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 150). W art. 4 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy przewidziano, że do zadań własnych gminy należy tworzenie warunków do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych wspólnoty samorządowej, w tym także zapewnianie lokali socjalnych oraz lokali zamiennych. W celu realizacji tychże zadań gmina może tworzyć i posiadać zasób mieszkaniowy (art. 20 ust. 1 ustawy), z którego to zasobu wydziela część lokali, które przeznacza na wynajem jako lokale socjalne (art. 22 ustawy). Stosownie do art. 23 cytowanej ustawy najem lokali socjalnych następuje na podstawie umowy cywilnoprawnej. Zawarcie umowy najmu lokalu przez gminę jest czynnością cywilnoprawną a wybór osoby, do której kieruje się oświadczenie woli o jej zawarciu, jako wyraz autonomii woli stron stosunków prawa cywilnego, należy również do sfery stosunków cywilnoprawnych, przy czym kwestia wyboru osoby (lub odmowa) jest badana przez sąd cywilny.
Powyższe – zdaniem Sądu – prowadziło do wniosku, że postępowanie w zakresie zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego leży poza właściwością sądu administracyjnego. Niedopuszczalne jest zatem rozpoznanie w takiej sytuacji wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy.
P. B. w złożonym na powyższe postanowienie zażaleniu, kwestionując jego prawidłowość, twierdził, że niniejsza sprawa leży w kognicji sądu administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.
O oczywistej bezzasadności skargi z art. 247 P.p.s.a. można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza, to że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi.
W niniejszej sprawie skarżący wnosił o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi, której przedmiotem miała być bezczynność Prezydenta O. polegająca na nienależytym zapewnieniu mu warunków bytowych związanych z wynajmowanym przez niego lokalem należącym do zasobów gminy.
Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, kwestia zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego oraz określonych w niej warunków leży w sferze łączących skarżącego i Gminę O. stosunków cywilnoprawnych i nie podlega kontroli powierzonej sądom administracyjny. Tym samym brak było również podstaw do uznania, że Sąd I instancji był zobligowany rozpoznać merytorycznie skargę na bezczynność organu w tym przedmiocie.
W takich okolicznościach zasadnym było także wydanie postanowienia odmawiającego P. B. przyznania prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI