I OZ 121/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił zarządzenie WSA wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia, uznając, że wpis nie powinien być wymagany od pisma, które z góry podlega odrzuceniu z powodu naruszenia przymusu adwokacko-radcowskiego.
NSA rozpoznał zażalenie J. J. na zarządzenie WSA wzywające do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Sąd uznał, że wpis nie powinien być wymagany od pisma, które z góry podlega odrzuceniu, zwłaszcza gdy narusza ustawowy przymus adwokacko-radcowski. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżone zarządzenie.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie J. J. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału WSA w Krakowie, które wzywało do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Sąd I instancji odrzucił skargę kasacyjną, a następnie wezwał skarżącego do uiszczenia 100 zł wpisu od zażalenia na to postanowienie, pod rygorem odrzucenia zażalenia. Skarżący złożył zażalenie na powyższe zarządzenie. NSA uznał zażalenie za zasadne, odwołując się do art. 222 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), który stanowi, że nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ono odrzuceniu. Sąd podkreślił, że w pierwszej kolejności należy ocenić zachowanie terminu, wymogów formalnych oraz dopuszczalność zażalenia, w tym przestrzeganie przymusu adwokacko-radcowskiego. Dopiero po pozytywnej weryfikacji tych kwestii można wzywać do uiszczenia opłaty. W tej sytuacji, gdy zażalenie mogło naruszać przymus adwokacko-radcowski, wezwanie do uiszczenia wpisu było bezzasadne. W związku z tym NSA, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., uchylił zaskarżone zarządzenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, nie należy wzywać do uiszczenia wpisu sądowego od pisma, które z góry podlega odrzuceniu, w tym z powodu naruszenia przymusu adwokacko-radcowskiego.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 222 p.p.s.a., nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ono odrzuceniu. Wzywanie do uiszczenia opłaty od pisma naruszającego przymus adwokacko-radcowski jest bezzasadne, ponieważ opłata ta i tak musiałaby zostać zwrócona.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 222
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ono odrzuceniu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 220 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 197 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 198
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 194 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 232 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Rady Ministrów art. 2 § 1 pkt 7
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie jest zasadne, ponieważ wpis sądowy nie powinien być wymagany od pisma, które z góry podlega odrzuceniu z powodu naruszenia przymusu adwokacko-radcowskiego (art. 222 p.p.s.a.). Sąd powinien najpierw ocenić wymogi formalne i dopuszczalność zażalenia, zanim wezwie do uiszczenia wpisu.
Godne uwagi sformułowania
Ratio legis art. 222 p.p.s.a. jest jednak oczywiste z uwagi na brzmienie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały wpis uiszczony od pisma odrzuconego. Wezwanie zatem strony w takiej sytuacji do uiszczenia opłaty sądowej, od pisma podlegającego odrzuceniu, nie ma racjonalnego uzasadnienia i stanowi naruszenie art. 222 p.p.s.a. To oczywiście nie przeczy temu, że wezwanie do uiszczenia braków formalnych może być łączone z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, chociażby z uwagi na ekonomikę procesową, ale wzywanie do uiszczenia wpisu sądowego od pisma wniesionego z naruszeniem ustawowego przymusu adwokacko-radcowskiego zawsze jest bezzasadne.
Skład orzekający
Jolanta Rudnicka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 222 p.p.s.a. w kontekście wezwania do uiszczenia wpisu od pisma naruszającego przymus adwokacko-radcowski."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z zażaleniem na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej i naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z opłatami sądowymi i prawidłowym tokiem postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Kiedy sąd nie może żądać wpisu? NSA wyjaśnia kluczowy wyjątek od reguły.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OZ 121/25 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-03-06 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-02-17 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jolanta Rudnicka /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane II SA/Kr 670/24 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2024-08-30 I OZ 569/25 - Postanowienie NSA z 2025-09-26 Skarżony organ Inne Treść wyniku Uchylono zaskarżone zarządzenie Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art.185 § 1, art. 197 § 2 i art.198 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. J. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 stycznia 2025 r., sygn. akt II SA/Kr 670/24 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w sprawie ze skargi J. J. na pismo Powiatowego Lekarza Weterynarii w Oświęcimiu z dnia 14 marca 2024 r. nr PIW-CHZ.56.579.2024 w przedmiocie kontroli weterynaryjnej postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z 21 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 670/24 w sprawie ze skargi J. J. na pismo Powiatowego Lekarza Weterynarii w Oświęcimiu z dnia 14 marca 2024 r. nr PIW-CHZ.56.579.2024 w przedmiocie kontroli weterynaryjnej odrzucił skargę kasacyjną skarżącego od postanowienia tego Sądu z 30 sierpnia 2024 r. (k. 34) Skarżący na to postanowienie wniósł zażalenie sporządzone osobiście (k. 46). Zastępca Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarządzeniem z 2 stycznia 2025 r. wezwał J. J. do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie Sądu z 21 listopada 2024 r. o skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jend. Dz. U. z 2021 r., poz. 535) – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia (k. 49). Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył J. J., wnosząc o jego uchylenie w całości (53). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne. Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. – dalej: "p.p.s.a.") sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Zgodnie zaś z art. 222 p.p.s.a. nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ono odrzuceniu. Powyższy przepis wprowadza wyjątek od ogólnych zasad wynikających z art. 199 i 220 p.p.s.a., według których sąd nie powinien podjąć żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. Ratio legis art. 222 p.p.s.a. jest jednak oczywiste z uwagi na brzmienie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały wpis uiszczony od pisma odrzuconego. Oznacza to, że gdy z pisma prima facie wynika, że podlega ono odrzuceniu strona nie powinna być wzywana do uiszczenia opłat sądowych od tego pisma, bo nawet w przypadku uiszczenia opłaty o którą wezwano, opłata ta będzie musiała zostać zwrócona wskutek odrzucenia tego pisma. Wezwanie zatem strony w takiej sytuacji do uiszczenia opłaty sądowej, od pisma podlegającego odrzuceniu, nie ma racjonalnego uzasadnienia i stanowi naruszenie art. 222 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie skarżący J. J. wniósł sporządzone przez siebie osobiście zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 21 listopada 2024 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. W tej sytuacji Sąd I instancji powinien przystąpić do oceny tego zażalenia pod względem spełnienia nieusuwalnego wymogu formalnego wynikającego z art. 194 § 4 p.p.s.a., a więc czy zażalenie zostało sporządzone z zachowaniem przymusu adwokacko-radcowskiego. Dopiero pozytywna weryfikacja tego wymogu umożliwiałby wezwanie skarżącego do usunięcia braku fiskalnego zażalenia. Zauważyć bowiem należy, że obowiązkiem sądu w pierwszej kolejności jest ocena zachowania terminu do wniesienia zażalenia, spełniania wymogów formalnych oraz dopuszczalności zażalenia. Dopiero pozytywna weryfikacja ww. wymogów czyni zasadnym wezwanie strony do uiszczenia opłaty sądowej od zażalenia. To oczywiście nie przeczy temu, że wezwanie do uiszczenia braków formalnych może być łączone z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, chociażby z uwagi na ekonomikę procesową, ale wzywanie do uiszczenia wpisu sądowego od pisma wniesionego z naruszeniem ustawowego przymusu adwokacko-radcowskiego zawsze jest bezzasadne. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI