I OZ 117/14

Naczelny Sąd Administracyjny2014-02-25
NSAAdministracyjneŚredniansa
zażalenieodrzuceniewpis sądowybraki formalnepodpisprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymigrzywnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie skarżącego na postanowienie WSA o odrzuceniu wniosku o wymierzenie grzywny z powodu braku podpisu i nieuiszczenia wpisu sądowego.

Sprawa dotyczy zażalenia P. B. na postanowienie WSA w Krakowie o odrzuceniu wniosku o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta Krakowa. WSA odrzucił zażalenie, ponieważ skarżący nie uiścił wpisu sądowego ani nie podpisał zażalenia, mimo wezwań. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, podkreślając brak możliwości stosowania podpisu elektronicznego i konieczność własnoręcznego podpisu oraz uiszczenia opłat.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 kwietnia 2012 r., które odrzuciło zażalenie P. B. na wcześniejsze postanowienie WSA z dnia 28 lutego 2011 r. o odrzuceniu wniosku o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta Krakowa. Powodem odrzucenia wniosku o grzywnę było nieprzesłanie w terminie odpowiedzi na skargę oraz oryginału akt. WSA w Krakowie odrzucił zażalenie P. B. na to postanowienie, ponieważ skarżący nie uiścił wymaganego wpisu sądowego w kwocie 100 zł, mimo wezwania, a jedynie składał wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, które nie mogły być rozpoznane z powodu braku podpisu na formularzu. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje dopuszczalności podpisu elektronicznego, a dla skuteczności pisma wnoszonego drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem. Ponieważ skarżący nie uzupełnił braków formalnych pisma i nie uiścił wpisu, zażalenie podlegało odrzuceniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, zażalenie podlega odrzuceniu, jeśli skarżący, wezwany do uzupełnienia braków formalnych, nie opatrzy pisma własnoręcznym podpisem.

Uzasadnienie

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje podpisu elektronicznego jako zastępującego podpis własnoręczny. Brak własnoręcznego podpisu stanowi brak formalny, którego nieuzupełnienie skutkuje odrzuceniem pisma.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 220 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zażalenie, od którego pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 46 § 1 pkt. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymaga własnoręcznego podpisu strony lub jej przedstawiciela.

p.p.s.a. art. 220 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie podejmie czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.

p.p.s.a. art. 194 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom dla pisma procesowego, w tym zawierać podpis.

p.p.s.a. art. 178

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 180

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak własnoręcznego podpisu na zażaleniu wniesionym drogą elektroniczną. Nieuiszczenie wpisu sądowego od zażalenia pomimo wezwania. Nieskuteczność ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych w kontekście biegu terminu do uiszczenia wpisu.

Godne uwagi sformułowania

w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma przepisów przewidujących dopuszczalność podpisu elektronicznego i z tego powodu podpis ten nie może być uznany w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako zastępujący własnoręczny podpis dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem

Skład orzekający

Jan Paweł Tarno

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów formalnych pism procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności dotyczących podpisu i opłat."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podpisu i opłat, a także interpretacji przepisów p.p.s.a. w kontekście wniosków o prawo pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy rutynowych kwestii formalnych, takich jak brak podpisu i opłat, co czyni ją mniej interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 117/14 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2014-02-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-02-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Paweł Tarno /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie zażalenia
Sygn. powiązane
III SO/Kr 44/10 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2011-02-28
I OZ 1191/13 - Postanowienie NSA z 2013-12-18
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 46 § 1 pkt. 4, art. 220
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno, po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SO/Kr 44/10 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 lutego 2011 r., sygn. akt III SO/Kr 44/10 o odrzuceniu wniosku o wymierzenie grzywny w sprawie z wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta Krakowa postanawia: odrzucić zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 26 kwietnia 2012 r., III SO/Kr 44/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił zażalenie P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 28 lutego 2011 r., III SO/Kr 44/10 o odrzuceniu wniosku P. B. o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta Krakowa.
W uzasadnieniu, Sąd pierwszej instancji wskazał, że wniosek P. B. o wymierzenie grzywny Prezydentowi Miasta Krakowa został odrzucony postanowieniem z 28 lutego 2011 r. z powodu nieprzesłania w terminie odpowiedzi na skargę oraz oryginału akt do sprawy III SAB/Kr 37/09.
Pismem z 30 marca 2011 r. P. B. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 31 marca 2011 r. wnioskodawca został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia zażalenia. Z kolei pismem z 7 kwietnia 2011r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych zażalenia przez jego podpisanie.
W odpowiedzi w dniu 5 maja 2011 r. P. B. przesłał drogą elektroniczną niepodpisany odpis zażalenia z 30 marca 2011 r. oraz złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Zarządzeniem z 22 czerwca 2011 r. referendarz sądowy pozostawił wniosek P. B. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, gdyż skarżący nie podpisał urzędowego formularza PPF, na którym ten wniosek został złożony. Od powyższego zarządzenia referendarza sądowego P. B. wniósł sprzeciw, który jednak został odrzucony postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 19 października 2011 r. Zażalenie P. B. na wskazane postanowienie WSA w Krakowie z 19 października 2011 r. zostało odrzucone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2012 r., I OZ 113/12.
W dniu 4 kwietnia 2012 r. wpłynął kolejny wniosek P. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie podkreślił, że zgodnie z treścią art. 220 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Art. 220 § 3 p.p.s.a. stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Z akt sprawy wynika, że skarżący zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 31 marca 2011 r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia zażalenia. Odpis zarządzenia został doręczony skarżącemu 26 kwietnia 2011 r. W wyznaczonym terminie skarżący nie uiścił wpisu, a jedynie złożył wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek ten nie mógł być jednak rozpoznany merytorycznie przez Sąd, gdyż skarżący go nie podpisał. Skarżący nie podpisał również sprzeciwu i zażalenia od kolejnych postanowień Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wydanych w toku postępowania o przyznanie mu prawa pomocy. Postępowanie to zakończyło się postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2012 r., I OZ 113/12, którym odrzucono zażalenie P. B. na postanowienie WSA w Krakowie z 19 października 2011 r. o odrzuceniu sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego z 22 czerwca 2011 r. o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
W związku z powyższym, wniosek P. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata nie mógł być rozpoznany i zaktualizował się obowiązek skarżącego do uiszczenia wymaganego wpisu. Faktu tego nie zmienia ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, który nie ma wpływu na bieg terminu określonego w art. 220 p.p.s.a. Ponowne złożenie wniosku, nawet w terminie przewidzianym dla uiszczenia wpisu, nie może bowiem uchylić skutków prawomocności pierwotnego rozstrzygnięcia w kwestii prawa pomocy. Dlatego po bezskutecznym upływie siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia, określonego w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału z 31 marca 2011 r., Sąd winien odrzucić zażalenie na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a.
Ponadto, Sąd pierwszej instancji zaznaczył że zażalenie i tak podlegałoby odrzuceniu. Zgodnie z treścią art. 194 § 3 p.p.s.a., zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, w tym określonemu w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., czyli winno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Zażalenie złożone bez podpisu strony jest obarczone brakiem formalnym, którego nieuzupełnienie, po uprzednim wezwaniu Sądu, skutkuje jego odrzuceniem. Wniesione przez skarżącego zażalenie na postanowienie z 28 lutego 2011 r. nie było podpisane, a w związku z tym konieczne stało się wezwanie skarżącego do jego podpisania pod rygorem odrzucenia. Wezwanie to nie zostało wykonane przez skarżącego i tym samym nie został uzupełniony brak formalny w postaci podpisania zażalenia.
Pismem z 4 czerwca 2012 r., które wpłynęło do Sądu 5 czerwca 2012 r. P. B. wniósł zażalenie na postanowienie z 26 kwietnia 2012 r. Zarządzeniem z 12 czerwca 2012 r., Przewodniczący Wydziału III wezwał wnioskodawcę do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez jego podpisanie. Pomimo wezwania, skarżący nie nadesłał podpisanego zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie należało odrzucić.
Sąd orzekający w tej sprawie podziela w całości wielokrotnie formułowany przez Naczelny Sąd Administracyjny pogląd, zgodnie z którym "w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma przepisów przewidujących dopuszczalność podpisu elektronicznego i z tego powodu podpis ten nie może być uznany w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako zastępujący własnoręczny podpis. (...) dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem, bowiem tylko taki podpis spełnia wymagania wynikające z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" (por. postanowienia NSA z 7 marca 2012 r., I OZ 113/12, z 23 lipca 2013 r., I OZ 643/13 i z 18 grudnia 2013 r., I OZ 1191/13 zapadłe w sprawie o sygn. akt III SO/Kr 44/10).
Skoro po wniesieniu zażalenia skarżący – wezwany przez Przewodniczącego Wydziału III WSA w Krakowie – nie uzupełnił braków formalnych pisma i nie podpisał go podpisem własnoręcznym, a także nie uiścił wpisu od zażalenia po zakończeniu postępowania w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych, to zażalenie to podlegało odrzuceniu stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 i art. 180 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI