I OZ 1126/15

Naczelny Sąd Administracyjny2015-09-30
NSAnieruchomościŚredniansa
opłata adiacenckawstrzymanie wykonaniapostanowienieuchybienie terminuskarżącyNSAWSAnieruchomościdecyzjazażalenie

NSA oddalił zażalenie na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania postanowienia SKO o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej opłatę adiacencką.

Skarżąca wniosła skargę na postanowienie SKO o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej opłatę adiacencką. WSA odmówił wstrzymania wykonania postanowienia SKO i decyzji Prezydenta Miasta. NSA oddalił zażalenie, wskazując, że postanowienie o uchybieniu terminu nie jest wykonalne, a decyzja ustalająca opłatę adiacencką została podjęta w innej sprawie niż postanowienie formalne. Ponadto, skarżąca nie wykazała przesłanek do wstrzymania wykonania.

Skarżąca I. M. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Włocławek ustalającej opłatę adiacencką w wysokości 832,50 zł. W skardze domagała się wstrzymania wykonania zarówno postanowienia SKO, jak i decyzji Prezydenta Miasta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odmówił wstrzymania wykonania, argumentując, że postanowienie o uchybieniu terminu nie jest wykonalne, a decyzja ustalająca opłatę adiacencką została wydana w odrębnej sprawie materialnej, co wyklucza możliwość zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. do obu aktów jednocześnie. Sąd wskazał również na brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącej, podzielając argumentację WSA. Podkreślono, że postanowienie o uchybieniu terminu nie ma przymiotu wykonalności. Nawet gdyby uznać, że decyzja ustalająca opłatę adiacencką mieści się w granicach sprawy, skarżąca nie wykazała przesłanek do wstrzymania jej wykonania, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. NSA zaznaczył, że obowiązek świadczenia pieniężnego jest odwracalny, a jego wykonanie może być wstrzymane tylko w wyjątkowych okolicznościach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie ma przymiotu wykonalności i nie może być przedmiotem wniosku o wstrzymanie jego wykonania.

Uzasadnienie

Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu ma charakter wyłącznie formalny, nie tworzy ani nie stwierdza uprawnień lub obowiązków materialnoprawnych, które nadawałyby się do wykonania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

w zw. z art. 197

p.p.s.a. art. 197

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania nie jest wykonalne. Decyzja ustalająca opłatę adiacencką została wydana w odrębnej sprawie materialnej, a nie w ramach tej samej sprawy co postanowienie o uchybieniu terminu. Strona nie wykazała przesłanek do wstrzymania wykonania decyzji (znaczna szkoda, trudne do odwrócenia skutki).

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej dotyczące wadliwości decyzji ustalającej opłatę adiacencką (nierzetelny operat, brak kanalizacji, brak zgody sąsiadów) mogły być rozważane dopiero po skutecznym wniesieniu odwołania i skargi na decyzję odwoławczą.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania Postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie korzysta zatem z przymiotu wykonalności. o postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy będzie można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będzie sprawa wykazująca tożsamość podmiotową i przedmiotową, a także identyczność podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia. obowiązek świadczenia pieniężnego ma charakter odwracalny i jedynie w wyjątkowych okolicznościach sprawy jego wykonanie może zostać wstrzymane

Skład orzekający

Joanna Banasiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wstrzymanie wykonania postanowienia formalnego, odrębność spraw formalnych i materialnych w kontekście art. 61 § 3 p.p.s.a., ciężar dowodu w postępowaniu o wstrzymanie wykonania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy zarówno postanowienia formalnego, jak i decyzji materialnej w powiązanych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między aktami formalnymi a materialnymi w kontekście wstrzymania wykonania, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej w sprawach administracyjnych.

Kiedy można wstrzymać wykonanie decyzji? NSA wyjaśnia kluczowe różnice między postanowieniem a decyzją.

Dane finansowe

WPS: 832,5 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 1126/15 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2015-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-07-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Banasiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6073 Opłaty adiacenckie oraz opłaty za niezagospodarowanie nieruchomości w zakreślonym terminie
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Bd 128/15 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2015-11-25
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 61 § 3, art. 184 w zw. z art. 197
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 7 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Bd 128/15 odmawiające wstrzymania wykonania postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] oraz decyzji Prezydenta Miasta Włocławek z dnia [...] września 2014r. nr [...] w sprawie ze skargi I. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
W dniu 4 lutego 2015 r. I. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Włocławek z dnia [...] września 2014 r. nr [...] ustalającej opłatę adiacencką w wysokości 832,50 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej we Włocławku przy ul. [...]. W skardze wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Włocławku dnia [...] grudnia 2014 r. oraz poprzedzającej je decyzji z dnia [...] września 2014 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Bd 128/15, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji.
Sąd wskazał, że przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. W niniejszej zaś sprawie skarga dotyczy postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie tego rodzaju nie stwierdza ani nie tworzy po stronie skarżącej uprawnień lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym, nadających się do wykonania. Postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie korzysta zatem z przymiotu wykonalności.
Ponadto Sąd rozważył, czy w granicach rozpoznawanej sprawy przez sąd mieści się – wskazana również we wniosku dotyczącym wydania postanowienia na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – "dalej p.p.s.a.") – decyzja Prezydenta Miasta Włocławka z dnia [...] września 2014 r. ustalająca i zobowiązująca skarżącą do uiszczenia opłaty adiacenckiej. Sąd wskazał, że decyzja ustalająca i zobowiązująca skarżącą do uiszczenia opłaty adiacenckiej niewątpliwie podlega wykonaniu. Sąd podniósł, że dokonując wykładni zwrotu normatywnego "w granicach tej samej sprawy" użytego w art. 61 § 3 p.p.s.a. trzeba mieć na względzie treść art. 134 i art. 135 p.p.s.a., które regulują zakres sądowej kontroli. Sąd podkreślił, że o postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy będzie można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będzie sprawa wykazująca tożsamość podmiotową i przedmiotową, a także identyczność podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia.
W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca.
Postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie ma przymiotu wykonalności. Poza tym, postanowienie to oraz decyzja ustalająca opłatę adiacencką zostały podjęte w odrębnych sprawach, prowadzonych w różnych przedmiotach. Wskazane postanowienie jest rozstrzygnięciem wyłącznie formalnym, natomiast decyzja materialnoprawnym. Sąd podkreślił, że o odrębności wskazanych postępowań świadczy odmienność przedmiotowa. W sprawie, w której Prezydent Miasta Włocławek wydał decyzję ustalającą wysokość opłaty adiacenckiej rozstrzygnięto sprawę "materialną", natomiast w sprawie objętej niniejszym postępowaniem, zakres przedmiotowy odnosi się do kwestii procesowych – stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Zatem nie ulega wątpliwości, że chodzi tu o dwie odrębne, chociaż powiązane ze sobą sprawy: "formalną" i "materialną". Wyklucza to – w ocenie Sądu – możliwość uznania, że decyzja ustalająca opłatę adiacencką jest aktem podjętym w postępowaniu w "granicach tej samej sprawy", w której wydano zaskarżone postanowienie. Sprawy te bowiem, chociaż wiążą się chronologicznie i podmiotowo, lecz ze względu na wskazaną odrębność przedmiotową nie można uznać, że tworzą tą samą sprawę w znaczeniu materialnym.
Sąd zaznaczył ponadto, że z art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, iż wystąpienie z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu wiąże się z obowiązkiem takiego jego sformułowania, by powołane w nim okoliczności wskazywały na spełnienie przynajmniej jednej z dwóch przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązkiem strony jest poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Tymczasem w niniejszej sprawie w uzasadnieniu wniosku nie wskazano żadnych konkretnych okoliczności mogących świadczyć o możliwości wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wykonaniem decyzji organu pierwszej instancji.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła I. M. podnosząc merytoryczne argumenty odnoszące się tylko do decyzji Prezydenta Miasta Włocławek z dnia [...] września 2014 r. Wskazała, że w dalszym ciągu nie ma kanalizacji, ponieważ kostka brukowa na drodze dojazdowej do posesji, na której znajduje się studzienka nie może zostać rozebrana. To oznacza – w ocenie skarżącej – że wartość nieruchomości nie tylko nie wzrosła, ale wręcz spadła. Podniosła, że operat szacunkowy został sporządzony nierzetelnie oraz, że nie ma zgody sąsiadów na przekopanie ich działki, aby doprowadzić rury do piwnicy. Podniosła, że będzie zmuszona zakupić oczyszczalnię ekologiczną, co spowoduje, że poniesie podwójną opłatę za to samo, tzn. zarówno opłatę adiacencką, jak i opłatę za oczyszczalnię.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Jak słusznie podniesiono w zaskarżonym postanowieniu, przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Niewątpliwie takiego charakteru nie ma postanowienie o stwierdzeniu uchybienia do wniesienia odwołania, nie korzysta więc ono z przymiotu wykonalności. Ponadto, nawet gdyby uznać – odmiennie niż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy – że w granicach niniejszej sprawy, w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., mieści się decyzja z dnia [...] września 2014 r. ustalająca opłatę adiacencką w wysokości 832,505 zł, to również brak jest przesłanek, by uwzględnić zażalenie. Z konstrukcji art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, że to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, to jest przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowodować może znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że przez znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki rozumie się taką szkodę, która nie będzie mogła zostać wynagrodzona przez późniejszy zwrot świadczenia lub nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Rozważając zatem kwestię wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Zgłoszony w skardze wniosek dotyczący wstrzymania wykonania wskazanych orzeczeń nie został uzasadniony. Okoliczności podane w zażaleniu służą przede wszystkim wykazaniu wadliwości decyzji z dnia [...] września 2014 r., co mogłoby być rozważane dopiero po skutecznym wniesieniu odwołania, a następnie skargi na decyzję odwoławczą. Co do zasady zaś obowiązek świadczenia pieniężnego ma charakter odwracalny i jedynie w wyjątkowych okolicznościach sprawy jego wykonanie może zostać wstrzymane na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., postanowił, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI