I OZ 112/08

Naczelny Sąd Administracyjny2008-02-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
wyłączenie sędziegopostępowanie sądowoadministracyjnewymogi formalnewniosekzażalenieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymibezstronnośćniezawisłość

NSA oddalił zażalenie na zarządzenie WSA pozostawiające bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziów z powodu braków formalnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziów z powodu jego braków formalnych, tj. braku wskazania konkretnych sędziów i zindywidualizowanych przyczyn wyłączenia. Naczelny Sąd Administracyjny uznał to rozstrzygnięcie za prawidłowe, podkreślając, że wniosek o wyłączenie sędziego musi spełniać wymogi formalne, w tym precyzyjne oznaczenie sędziów i przyczyn wyłączenia, a jego braki podlegają uzupełnieniu na wezwanie.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie W. K. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które pozostawiło bez rozpoznania wniosek o wyłączenie sędziów tego sądu. Sąd pierwszej instancji uzasadnił swoje zarządzenie tym, że wniosek o wyłączenie sędziego musi precyzyjnie określać tożsamość sędziego, którego dotyczy, oraz wskazywać zindywidualizowane przyczyny wyłączenia. W przypadku wniosku dotyczącego większej liczby sędziów, wszyscy muszą być oznaczeni imiennie, a przyczyny wyłączenia odniesione do każdego z nich. Wnioskodawca nie uzupełnił tych braków pomimo wezwania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zażalenie za nieuzasadnione. Podkreślił, że instytucja wyłączenia sędziego ma na celu eliminowanie wątpliwości co do jego bezstronności i obiektywizmu, co jest kluczowe dla prawa do sądu. Niemniej jednak, każdy wniosek o wyłączenie musi spełniać wymogi formalne określone w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.). Zgodnie z art. 20 P.p.s.a., wniosek taki musi być złożony na piśmie lub ustnie, zawierać wskazanie sędziego, przyczynę wyłączenia oraz uprawdopodobnienie tej przyczyny. W przypadku wniosku dotyczącego wielu sędziów, konieczne jest wskazanie ich imion i nazwisk oraz odniesienie przyczyn wyłączenia do każdego z nich z osobna. Brak spełnienia tych wymogów, zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., skutkuje koniecznością uzupełnienia wniosku w terminie, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania (art. 49 § 2 P.p.s.a.). Ponieważ W. K. nie uzupełnił braków formalnych wniosku, zarządzenie WSA o pozostawieniu go bez rozpoznania było prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wniosek o wyłączenie sędziego musi precyzyjnie określać tożsamość sędziego, którego dotyczy, oraz wskazywać zindywidualizowane przyczyny wyłączenia. Jeśli dotyczy wielu sędziów, wszyscy muszą być oznaczeni imiennie, a przyczyny wyłączenia odniesione do każdego z nich.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wniosek o wyłączenie sędziego musi spełniać wymogi formalne określone w P.p.s.a., w tym precyzyjne oznaczenie sędziów i przyczyn wyłączenia, aby umożliwić jego prawidłowe rozpatrzenie. Braki formalne podlegają uzupełnieniu na wezwanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (7)

Główne

P.p.s.a. art. 20

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o wyłączenie sędziego musi być złożony na piśmie lub ustnie, zawierać wskazanie sędziego, przyczynę wyłączenia oraz uprawdopodobnienie tej przyczyny. W przypadku wniosku dotyczącego wielu sędziów, konieczne jest wskazanie ich imion i nazwisk oraz odniesienie przyczyn wyłączenia do każdego z nich z osobna.

P.p.s.a. art. 49 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o wyłączenie sędziego, który nie zawiera wymogów powołanych powyżej, nie może otrzymać prawidłowego biegu na skutek niezachowania warunków formalnych, a tym samym podlega, stosownie do treści art. 49 § 1 P.p.s.a., na wezwanie przewodniczącego uzupełnieniu lub poprawieniu w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.

P.p.s.a. art. 49 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Niezastosowanie się do wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wyłączenie sędziego uzasadnia zarządzenie pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 18

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 19

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 197 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o wyłączenie sędziego musi spełniać wymogi formalne, w tym precyzyjne oznaczenie sędziów i przyczyn wyłączenia. Niezastosowanie się do wezwania do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wyłączenie sędziego uzasadnia jego pozostawienie bez rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

wniosek o wyłączenie sędziego musi określać tożsamość sędziego, którego dotyczy oraz wskazywać zindywidualizowane przyczyny wyłączenia wszyscy muszą być w nim oznaczeni przez wskazanie imion i nazwisk, a przyczyny wyłączenia powinny być odniesione do każdego z nich charakter instytucji wyłączenia sędziego jest oczywisty - sprowadza się do eliminowania wszelkich przyczyn, które mogłyby skutkować pojawieniem się jakichkolwiek wątpliwości, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego

Skład orzekający

Irena Kamińska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymogów formalnych wniosku o wyłączenie sędziego i konsekwencji ich niedopełnienia w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wniosku o wyłączenie sędziego w sądach administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z wymogami formalnymi wniosku o wyłączenie sędziego, co jest istotne dla praktyków, ale nie zawiera elementów zaskoczenia czy szerszego znaczenia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OZ 112/08 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2008-02-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-02-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Irena Kamińska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I SA/Wa 1091/07 - Wyrok WSA w Warszawie z 2007-10-08
I OZ 403/08 - Postanowienie NSA z 2008-06-23
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 18, 19, 49
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. K. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1091/07 w przedmiocie pozostawienia wniosku o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie bez rozpoznania w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku zgodnie z właściwością organu postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 10 grudnia 2007 r. pozostawił wniosek W. K. o wyłączenie sędziów tego Sądu bez rozpoznania.
W uzasadnieniu zarządzenia Sąd wskazał, iż wniosek o wyłączenie sędziego musi określać tożsamość sędziego, którego dotyczy oraz wskazywać zindywidualizowane przyczyny wyłączenia. Jeżeli zaś wniosek dotyczy większej liczby sędziów wszyscy muszą być w nim oznaczeni przez wskazanie imion i nazwisk, a przyczyny wyłączenia powinny być odniesione do każdego z nich. Braki lub niedokładności wniosku w tym zakresie uniemożliwiają nadanie mu właściwego biegu. W rozpoznawanej sprawie, jak podkreślił Sąd, wnioskodawca nie uzupełnił braków złożonego wniosku w tym zakresie, ponieważ nie określił osób sędziów, których wyłączenia się domaga ani nie zindywidualizował przyczyn ich wyłączenia.
Zarządzenie to zaskarżył skarżący, domagając się jego uchylenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Podkreślić należy, że charakter instytucji wyłączenia sędziego jest oczywisty - sprowadza się do eliminowania wszelkich przyczyn, które mogłyby skutkować pojawieniem się jakichkolwiek wątpliwości, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego przy rozpoznawaniu konkretnej sprawy. W tym zakresie istota wyłączenia sędziego w oparciu o przesłanki bezwzględne wymienione enumeratywnie w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., jak też w oparciu o przesłanki względne z art. 19 P.p.s.a., jest taka sama. Ma ona zapewnić jak najpełniejszą realizację zagwarantowanego, między innymi na gruncie Konstytucji RP, prawa do sądu, poprzez stworzenie warunków umożliwiających każdemu rozpatrzenia jego sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.
Niemniej jednak prawo do rozpoznania konkretnej sprawy przez bezstronny sąd nie oznacza tym samym, że każdy wniosek zgłoszony przez podmiot do tego uprawniony powinien zostać uwzględniony. Wniosek tego rodzaju musi spełniać określone na gruncie właściwej procedury wymogi. Stosownie do treści art. 20 P.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy uprawdopodabniając przyczyny jego wyłączenia. Uprawnioną do zgłoszenia wniosku o wyłączenie sędziego, w myśl regulacji powołanej powyżej, jest między innymi strona postępowania, która składa taki wniosek w sądzie, w którym jej sprawa się toczy. Wniosek tego rodzaju musi zawierać, jak wynika z regulacji powołanej powyżej, wskazanie sędziego, podanie przyczyny uzasadniającej wyłączenie, uprawdopodobnienie tej przyczyny przez wskazanie pewnych dowodów, które podane okoliczności czyniłyby prawdopodobnymi. W przypadku natomiast zgłoszenia żądania wyłączenia w stosunku do kilku sędziów koniecznym warunkiem do rozpatrzenia wniosku o wyłączenie jest wskazanie imion i nazwisk tych sędziów jak też, jak to trafnie przyjął Sąd I instancji, odniesienie przyczyn wyłączenia do każdego z nich z osobna. Precyzyjne określenie z imienia i nazwiska sędziego lub sędziów w ramach złożonego wniosku o wyłączenie ma na celu umożliwienie precyzyjnego rozpatrzenia wniosku w tym przedmiocie w świetle ewentualnych podstaw wyłączenia. Wniosek o wyłączenie sędziego, który nie zawiera wymogów powołanych powyżej nie może otrzymać prawidłowego biegu na skutek niezachowania warunków formalnych, a tym samym podlega on, stosownie do treści art. 49 § 1 P.p.s.a., na wezwanie przewodniczącego uzupełnieniu lub poprawieniu w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
W rozpoznawanej sprawie W. K. został wezwany do uzupełnienia wniosku o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie poprzez wskazanie sędziów, których przedmiotowy wniosek dotyczy, podanie przyczyny uzasadniających wyłączenie oraz powołanie okoliczności lub dowodów uprawdopodabniających istnienie przyczyn wyłączenia w odniesieniu do każdego z sędziów. Mimo upływu zakreślonego terminu skarżący nie uzupełnił wskazanych w zarządzeniu braków formalnych wniosku, co uzasadniało z mocy art. 49 § 2 P.p.s.a. zarządzenie pozostawienia wniosku W. K. o wyłączenie sędziów bez rozpoznania.
W świetle powyżej przytoczonych okoliczności należało uznać, że zaskarżone rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest prawidłowe i odpowiada prawu.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI