I OZ 1082/16

I OZ 1082/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2016-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-08-31
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
658
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
IV SAB/Wa 165/13 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2013-09-13
Skarżony organ
Prezes Sądu
Treść wyniku
Oddalono zażalenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 245, art. 246 § 1 pkt 1, art. 255
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 28 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2016 r., sygn. akt IV SAB/Wa 165/13 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. J. na bezczynność Sądu Okręgowego w W. w przedmiocie wydania wyroku postanawia: oddalić zażalenie.
Uzasadnienie
J. J. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w celu wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. We wniosku z dnia 27 lutego 2016 r. sporządzonym na urzędowym formularzu PPF skarżący oświadczył, że prowadząc samodzielne gospodarstwo domowe nie osiąga żadnego dochodu, jak również nie posiada żadnego majątku. Skarżący wyjaśnił przy tym, że decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w G. odmówił mu przyznania prawa do zasiłku celowego.
Na skutek skierowanego, na mocy zarządzenia z dnia 7 marca 2016 r. wezwania do uzupełnienia wniosku przez złożenie dodatkowych dokumentów oraz oświadczeń obrazujących sytuację finansową, skarżący wskazał, że nie otrzymuje żadnych środków od osób życzliwych, nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna, nie otrzymuje świadczenia rentowego, nie otrzymuje świadczeń z pomocy społecznej, nie korzysta z pomocy finansowej i rzeczowej rodziny. Oceniając swoją sytuację osobistą, rodzinną, dochodową i majątkową skarżący stwierdził, że [...] stycznia 2011 r. Wójt Gminy G. wydał decyzję o odmowie przyznania mu prawa do zasiłku celowego. Odnosząc się natomiast do wezwania w zakresie oświadczenia w sprawie zdolności do pracy i dokumentu potwierdzającego ewentualną niezdolność do pracy, skarżący oświadczył, że nie jest osobą zdolną do pracy z uwagi na opisywane przez niego objawy choroby, oraz stwierdził, że lekarz orzecznik ZUS, stwierdzając zdolność do pracy, wykazał strategię zmierzającą do pozbawienia skarżącego prawa do świadczenia rentowego. Ponadto podkreślił, że wystawienie zaświadczenia o niezdolności do pracy wymaga przeprowadzenia badań medycznych, a to narażałoby go na dodatkowe koszty. W kwestii zaspokajania potrzeb mieszkaniowych skarżący oświadczył, że mieszka, a właściwie egzystuje w domu i nie ponosi z tego tytułu żadnych koszów.
Do pisma dołączono kserokopie: zaświadczenia Starosty G. z dnia [...] września 2011 r. wskazującego, że skarżący był zarejestrowany jako bezrobotny w okresie od [...] stycznia 2005 r. do [...] czerwca 2007 r. i od [...] maja 2010 r. do [...] maja 2010 r. oraz wskazującego, że pobierał zasiłek dla bezrobotnych w 2005 r. oraz decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] stycznia 2011 r. odmawiającą skarżącemu przyznania prawa do zasiłku celowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – powołując się na treść art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a."– postanowieniem z dnia 30 czerwca 2016 r. odmówił uwzględnienia przedmiotowego wniosku wskazując, że wnioskodawca nie wykazał okoliczności uzasadniających wydanie odmiennego rozstrzygnięcia.
J. J., w złożonym na powyższe postanowienie zażaleniu zakwestionował jego prawidłowość.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest obowiązek ponoszenia kosztów sądowych przez wnoszącego skargę (art. 199 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i znajduje zastosowanie w stosunku do osób będących w trudnej sytuacji materialnej. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., strona wnioskująca o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obowiązana jest wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie zaś do treści art. 252 § 1 i 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na urzędowym formularzu powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i o dochodach. Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i jej możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów (art. 255 p.p.s.a). Z konstrukcji powołanych przepisów wynika, że rozstrzygnięcie sądu w przedmiocie prawa pomocy zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Zatem to sprawą wnioskodawcy jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Jednocześnie na sądzie nie ciąży obowiązek prowadzenia z urzędu postępowania w celu wyjaśnienia wątpliwości co do sytuacji majątkowej wnioskodawcy, w sytuacji, gdy wnioskodawca uchyla się od podania stosownych danych umożliwiających pełną ocenę jego sytuacji majątkowej oraz możliwości płatniczych, albo gdy przedstawia je w sposób nierzetelny i niejasny, a przede wszystkim nie czyniący zadość wezwaniu, o którym mowa w art. 255 p.p.s.a.
Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżący był wzywany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dodatkowych dokumentów oraz oświadczeń obrazujących jego sytuację finansową. Wezwanie referendarza sądowego z dnia 7 marca 2016 r. szczegółowo wskazywało, jakie dane skarżący powinien przedstawić, aby możliwa była ocena jego sytuacji materialnej pod kątem spełnienia przesłanek z art. 246 § 1 p.p.s.a. Skarżący nie zastosował się jednak do tego wezwania i nie przedłożył żądanych dokumentów oraz nie złożył wyczerpujących wyjaśnień, które umożliwiłyby Sądowi I instancji weryfikację jego sytuacji majątkowej.
W tej sytuacji, podzielić należy stanowisko Sądu, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia oddalenie wniosku. Również w zażaleniu skarżący nie przedstawił żadnych okoliczności, które podważyłyby dokonaną przez Sąd ocenę przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).