I OW 100/08

Naczelny Sąd Administracyjny2008-09-30
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór kompetencyjnysąd administracyjnyNSAKodeks postępowania administracyjnegoprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiumowa cywilnoprawnawłaściwość sądu

Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, uznając, że sprawa dotyczy zobowiązań cywilnoprawnych, a nie administracyjnych.

I. i J. M. złożyli wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między Ministrem Środowiska a Prezydentem Miasta W. w sprawie wskazania organu właściwego do zawarcia umowy notarialnej przeniesienia użytkowania wieczystego. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek, stwierdzając, że przedmiot żądania dotyczy zobowiązań wynikających z umowy cywilnoprawnej, a nie sprawy administracyjnej podlegającej kontroli sądów administracyjnych. Kwestie te należą do właściwości sądów powszechnych.

Wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego został złożony przez I. i J. M. w celu ustalenia, który organ – Minister Środowiska czy Prezydent Miasta W. – jest właściwy do przystąpienia do ostatecznej umowy notarialnej przeniesienia użytkowania wieczystego działki, na podstawie wcześniejszej umowy przedwstępnej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując sprawę, uznał wniosek za niedopuszczalny. Sąd podkreślił, że zobowiązania wynikające z niewykonania umowy cywilnoprawnej nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, a sprawy tego typu należą do właściwości sądów powszechnych. Ponadto, sąd wskazał, że spór kompetencyjny w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczy spraw administracyjnych, które wymagają rozstrzygnięcia w formie aktu administracyjnego lub innej prawnej formy działania podlegającej kontroli sądu administracyjnego. W tej sytuacji, brak było przedmiotu sprawy administracyjnej, co skutkowało odrzuceniem wniosku na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie jest właściwy, ponieważ sprawa dotyczy zobowiązań cywilnoprawnych wynikających z umowy, a nie sprawy administracyjnej.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami administracji publicznej w sprawach administracyjnych. Sprawy wynikające z umów cywilnoprawnych, w tym zobowiązania do zawarcia umowy notarialnej, należą do właściwości sądów powszechnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

p.p.s.a. art. 64 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pomocnicze

k.p.a. art. 22 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

k.p.a. art. 65 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

p.p.s.a. art. 64 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

p.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa dotyczy zobowiązań cywilnoprawnych, a nie sprawy administracyjnej. Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania sporów wynikających z umów cywilnoprawnych. Wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego jest niedopuszczalny z powodu braku przedmiotu sprawy administracyjnej.

Godne uwagi sformułowania

Zobowiązania wynikające z niewykonania umowy cywilnoprawnej nie podlegają kontroli sądów administracyjnych. Spór kompetencyjny, co do zasady, zachodzi w rozstrzyganiu konkretnej sprawy przez organ administracji i jako taki winien podlegać załatwieniu w drodze aktu administracyjnego. Spór kompetencyjny powstaje w sytuacji, gdy dwa organy uznają się jednocześnie za właściwe (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uznaje się za właściwy w sprawie (spór negatywny), i pod warunkiem, że jest to sprawa z zakresu administracji publicznej.

Skład orzekający

Andrzej Gliniecki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie granic właściwości sądów administracyjnych i powszechnych w sprawach sporów kompetencyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, który nie miał charakteru sprawy administracyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ilustruje ważną granicę między jurysdykcją sądów administracyjnych a sądów powszechnych w kontekście sporów kompetencyjnych.

Kiedy sąd administracyjny odsyła do sądu cywilnego? Spór o właściwość w sprawie użytkowania wieczystego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OW 100/08 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2008-09-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-08-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Gliniecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Minister Środowiska~Prezydent Miasta
Treść wyniku
Odrzucono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 22 § 2, art. 65 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 15 § 2, art. 58 § 1 i 2, art. 64 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 30 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku I. i J. M. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Ministrem Środowiska a Prezydentem Miasta [...] W. o wskazanie organu właściwego do przystąpienia do ostatecznej umowy notarialnej przeniesienia użytkowania wieczystego działki nr [...] w W. – W. przy ul. [...], róg [...] postanawia: odrzucić wniosek
Uzasadnienie
Pismem z dnia 25 sierpnia 2008 r. I. i J. M. wnieśli o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Ministrem Środowiska a Prezydentem Miasta [...] W. wnosząc o wskazanie organu właściwego do przystąpienia do ostatecznej umowy notarialnej przeniesienia użytkowania wieczystego działki nr [...] położonej w W. – W. przy ul. [...], róg [...].
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na mocy art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygając spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego następuje w drodze postanowienia, przez wskazanie organu właściwego do załatwienia konkretnej sprawy administracyjnej.
Przechodząc do złożonego w niniejszej sprawie wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności zobowiązany był zbadać jego dopuszczalność. Merytoryczne rozpoznanie wniosku jest możliwe dopiero wtedy, gdy wniosek jest dopuszczalny (por. postanowienie NSA z dnia 12 sierpnia 2005 r., sygn. akt II OW 25/05, ONSAiWSA 2006/1/5). Dopuszczalność ta jest oceniana w świetle pozytywnego wymogu sformułowanego w art. 64 § 2 p.p.s.a. oraz braku negatywnych przesłanek dopuszczalności określonych w art. 58 § 1 i 2 p.p.s.a. Badając dopuszczalność wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego stwierdzić należy, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu jest niedopuszczalny. Przedmiotem żądania wnioskujących jest bowiem wskazanie organu właściwego do przystąpienia do ostatecznej umowy notarialnej przeniesienia użytkowania wieczystego, w oparciu o umowę przedwstępną sprzedaży z dnia 15 października 1997 r., którą to umową Ośrodek Badawczo Rozwojowy Techniki Geologicznej w W. zobowiązał się przenieść na I. i J. M. użytkowanie wieczyste działki nr [...]. Zobowiązania wynikające z niewykonania umowy cywilnoprawnej nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, co oznacza, że nie można doszukiwać się podstaw do wskazania organu właściwego do spełnienia żądania wnioskodawców. Kwestie te nalezą do właściwości sądów powszechnych.
W niniejszej sprawie zachodzi przesłanka do odrzucenia wniosku określona w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., bowiem wniosek jest niedopuszczalny ze względu na brak przedmiotu sprawy, możliwej do załatwienia przez organy administracji w formie podlegającej kontroli sądu administracyjnego. Spór kompetencyjny, co do zasady, zachodzi w rozstrzyganiu konkretnej sprawy przez organ administracji i jako taki winien podlegać załatwieniu w drodze aktu administracyjnego, bądź w innej prawnej formie działania, podlegającej kontroli sądu administracyjnego, tymczasem sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, a wobec tego nie jest dopuszczalne orzekanie w tej sprawie przez sąd administracyjny.
Ubocznie należy wskazać, że spór kompetencyjny powstaje w sytuacji, gdy dwa organy uznają się jednocześnie za właściwe (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uznaje się za właściwy w sprawie (spór negatywny), i pod warunkiem, że jest to sprawa z zakresu administracji publicznej, w której jeden z pozostających w sporze organów jest właściwy. Oznacza to, że nie może być uznana za spór kompetencyjny żądanie wskazania organu właściwego w przypadku, gdy sprawa nie została skutecznie przekazana do innego organu administracji publicznej w trybie art. 65 § 1 k.p.a. przez organ, który uznał się za niewłaściwy. Powstanie sporu w rozumieniu art. 22 § 2 k.p.a. nie następuje w każdym przypadku wystąpienia rozbieżności stanowisk pomiędzy organami administracji publicznej odnośnie przysługującej im właściwości do rozstrzygnięcia konkretnej sprawy administracyjnej. Niezgodność poglądów co do tego, kto ma rozpatrzyć wniosek strony musi zostać wyrażona przez organy pozostające w sporze kompetencyjnym (w znaczeniu prawnym) w formie postanowienia, którym organ uznający swoją niewłaściwość przekazuje podanie innemu organowi. Niezachowanie przez organ administracji publicznej formy przekazania podania w drodze postanowienia na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. wyłącza możliwość powstania sporu kompetencyjnego. Żaden z organów nie wydał w sprawie postanowienia o przekazaniu wniosku organowi właściwemu w trybie art. 65 § 1 k.p.a.
W tym stanie rzeczy należało uznać, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI