I OW 35/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA rozstrzygnął spór kompetencyjny, wskazując Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. jako organ właściwy do rozpoznania odwołania w sprawie dotyczącej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu, który stał się własnością powiatu.
Spór kompetencyjny dotyczył ustalenia organu właściwego do rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta Miasta S. o umorzeniu postępowania w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu i stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o rozstrzygnięcie sporu, wskazując na niejasność swojej właściwości. Wojewoda Mazowiecki uważał, że to SKO jest właściwe, podczas gdy SKO twierdziło, że właściwy jest Wojewoda, powołując się na art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami. NSA uznał, że ponieważ grunt stał się własnością powiatu, Prezydent Miasta S. działał jako organ samorządowy, a nie starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. W związku z tym, art. 9a ustawy nie miał zastosowania, a właściwość organu odwoławczego należy ustalić na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego, co wskazuje na Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S.
Sprawa dotyczyła sporu kompetencyjnego pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w S. a Wojewodą Mazowieckim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2008 r. o umorzeniu postępowania w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do części gruntu oraz stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie tego sporu, argumentując, że nie jest organem właściwym instancyjnie. Wojewoda Mazowiecki przekazał sprawę do SKO, wskazując, że nieruchomość stanowi własność powiatu, a nie Skarbu Państwa. SKO natomiast twierdziło, że właściwy jest Wojewoda, powołując się na art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, że organem wyższego stopnia w sprawach rozstrzyganych przez starostę wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej jest wojewoda. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując stan prawny i faktyczny, stwierdził, że wniosek o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego był oparty na przepisach dotyczących nieruchomości Skarbu Państwa. Jednakże, kluczową okolicznością było to, że nieruchomość ta, na mocy umowy cywilnoprawnej z dnia [...] czerwca 2000 r., stała się własnością Powiatu S. W związku z tym, Prezydent Miasta S. (który jest jednocześnie starostą) wydając decyzję z dnia [...] października 2008 r., nie działał jako starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej wobec nieruchomości Skarbu Państwa, lecz jako organ samorządu terytorialnego wobec nieruchomości samorządowej. Dlatego też, przepis art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami nie miał zastosowania. Właściwość organu odwoławczego należało zatem ustalić na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z art. 17 pkt 1 k.p.a., który wskazuje, że organem wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego jest samorządowe kolegium odwoławcze. W konsekwencji, NSA postanowił wskazać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. jako organ właściwy do rozpoznania odwołania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Właściwym organem do rozpoznania odwołania jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S.
Uzasadnienie
NSA uznał, że ponieważ grunt stał się własnością powiatu, Prezydent Miasta S. działał jako organ samorządowy, a nie starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. W związku z tym, art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami nie miał zastosowania, a właściwość organu odwoławczego należy ustalić na podstawie art. 17 pkt 1 k.p.a., który wskazuje na samorządowe kolegium odwoławcze jako organ wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
wskazano_organ_właściwy
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt. 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pozwala NSA na rozstrzyganie sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz między tymi organami a organami administracji rządowej, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej.
p.p.s.a. art. 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres spraw, w których NSA może rozstrzygać spory kompetencyjne.
k.p.a. art. 17 § pkt. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa, że organem wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego jest samorządowe kolegium odwoławcze.
u.g.n. art. 9a
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Organem wyższego stopnia w sprawach rozstrzyganych przez starostę wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej jest wojewoda. (Nie miał zastosowania w tej sprawie).
Pomocnicze
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do umorzenia postępowania w przypadku jego bezprzedmiotowości.
k.p.a. art. 127 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Właściwość organu do rozpatrzenia odwołania.
k.p.a. art. 65 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przekazanie sprawy do rozpatrzenia innemu organowi.
u.g.n. art. 208
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Ustanowienie prawa użytkowania wieczystego i przeniesienie własności budynków.
u.g.g.i.w.n. art. 88a
Ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Podstawa pierwotnego roszczenia o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego.
u.s.k.o. art. 1 § ust. 1
Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych
Ustanowienie samorządowych kolegiów odwoławczych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieruchomość stała się własnością powiatu, co wyłącza zastosowanie art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Prezydent Miasta S. działał jako organ samorządowy, a nie starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Właściwość organu odwoławczego należy ustalić na podstawie k.p.a., co wskazuje na SKO.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Wojewody Mazowieckiego wskazująca na właściwość SKO oparta na art. 9a u.g.n. (nieprawidłowe zastosowanie przepisu). Argumentacja SKO wskazująca na właściwość Wojewody Mazowieckiego oparta na art. 9a u.g.n. (nieprawidłowe zastosowanie przepisu).
Godne uwagi sformułowania
Spór ten dotyczy kwestii, który organ – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., czy Wojewoda Mazowiecki – jest właściwy do rozpoznania odwołania Skoro w tej sprawie nie mamy do czynienia z gruntem będącym własnością Skarbu Państwa lecz własnością powiatu a więc własnością samorządową to nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że Prezydent Miasta S. będący jednocześnie Starostą nie wykonuje w tej sprawie zadań z zakresu administracji rządowej albowiem takie zadania mógłby wykonywać wyłącznie wobec nieruchomości Skarbu Państwa, lecz jest w takiej sytuacji organem samorządu terytorialnego. Przepis ten jest zatem "przepisem stanowiącymi inaczej", o jakim mowa w art. 17 pkt 1 k.p.a.
Skład orzekający
Wojciech Chróścielewski
przewodniczący
Andrzej Jurkiewicz
sprawozdawca
Małgorzata Masternak - Kubiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości organów w sprawach dotyczących nieruchomości samorządowych, zastosowanie art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ pierwszej instancji (prezydent miasta na prawach powiatu) działa w odniesieniu do nieruchomości samorządowej, a nie Skarbu Państwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonego sporu kompetencyjnego, który wymaga precyzyjnej analizy przepisów dotyczących właściwości organów administracji, zwłaszcza w kontekście nieruchomości samorządowych. Jest to typowy przykład problemów proceduralnych, z którymi prawnicy zajmujący się prawem administracyjnym i nieruchomościami spotykają się na co dzień.
“Kto rozstrzygnie spór o grunt? NSA wyjaśnia właściwość organów w złożonej sprawie nieruchomościowej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OW 35/11 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2011-06-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2011-03-10 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Jurkiewicz /sprawozdawca/ Małgorzata Masternak - Kubiak Wojciech Chróścielewski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6070 Uwłaszczenie państwowych osób prawnych oraz komunalnych osób prawnych 643 Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami Hasła tematyczne Nieruchomości Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 15 § 1 pkt. 4, art. 4 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 1991 nr 30 poz 127 art. 88 a Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - tekst jedn. Dz.U. 1998 nr 102 poz 651 art. 208 Ustawa z dnia 1 grudnia 1994 r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych - t. jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Małgorzata Masternak - Kubiak Protokolant asystent Andrzej Nędzarek po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w S. a Wojewodą Mazowieckim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania odwołania [...] SA – [...] w S. od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2008 r. nr [...] orzekającej o umorzeniu postępowania w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do [...] części gruntu położonego w S. przy ul. [...] działka nr [...] oraz stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu stanowiącego odrębny od gruntu przedmiot własności postanawia: wskazać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. jako organ właściwy w sprawie Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Siedlcach wniosło do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w S. a Wojewodą Mazowieckim w przedmiocie ustalenia organu wyższego stopnia do rozpoznania odwołania [...] S.A. [...] w S. z dnia 20 października 2008 r. od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2008 r. nr [...], którą umorzono postępowanie w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do 1098/10000 części gruntu położonego w S. przy ul. P. [...], oznaczonego jako działka nr [...] oraz stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu stanowiącego odrębny od gruntu przedmiot własności i zgodnie z art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wskazanie Wojewody Mazowieckiego jako organu właściwego do rozpoznania w trybie odwoławczym spornej sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. ustaliło następujący stan faktyczny sprawy: Wnioskiem z dnia 18 grudnia 1995 r. [...] w S. zgłosił do Urzędu Rejonowego w S. roszczenie o: ustanowienie prawa użytkowania wieczystego części gruntu Skarbu Państwa, położonego w S. przy ul. P. [...], stanowiącego działkę nr [...] (prawidłowo [...]), o pow. [...] m2 (Kw nr [...]) o metrażu niezbędnym do prawidłowego korzystania z parterowego pawilonu, w którym mieści się siedziba [...]. ustanowienie współużytkowania wieczystego części gruntu Skarbu Państwa, położonego w S. przy ul. P. [...] stanowiącego działkę nr [...] o powierzchni [...] m2 - w części odpowiadającej metrażowi pomieszczeń biurowych zajmowanych przez [...] w piwnicach i parterze budynku pięciokondygnacyjnego, usytuowanego na tej działce; nieodpłatne przeniesienie prawa własności parterowego pawilonu, siedziby [...], jaki znajduje się na działce wymienionej w pkt 1 oraz współwłasności lokali użytkowych, zajmowanych przez [...] w budynku pięciokondygnacyjnym usytuowanym na działce, jak w pkt 2. Jako podstawa powyższego roszczenia przez wnioskodawcę powołany został art. 88a ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.). Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] stycznia 1996 r. Kierownik Urzędu Rejonowego w S., działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie zgłoszonego przez [...] w S. dnia 18 grudnia 1995 r. roszczenia o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego części gruntu Skarbu Państwa, położonego w S., przy ul. P. [...], oznaczonego w ewidencji m. S. obręb Ś., na arkuszu mapy nr [...], jako działki: nr [...] (prawidłowo [...]) o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha. Organ uznał, że zasadne jest uprzednie rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego w sprawie, w związku z tym, że [...] w S. wystąpił do Wojewody S. z odrębnym wnioskiem z dnia 29 listopada 1995 r. o stwierdzenie nabycia użytkowania wieczystego wyżej opisanej części gruntu. Następnie wnioskiem z dnia 7 lipca 2008 r. [...]1 w S. zwrócił się do Urzędu Miasta S. o podjęcie zawieszonego postępowania w sprawie i uwzględnienie zgłoszonego roszczenia. Wnioskodawca wskazał, że sprawa wniosku z dnia 29 listopada 1995 r. złożonego do Wojewody Mazowieckiego została zakończona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 502/08, oddalił skargę [...] na decyzję Wojewody Mazowieckiego i tym samym przyczyna będąca podstawą do zawieszenia postępowania już nie istnieje co uzasadnia podjęcie postępowania. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] października 2008 r. Prezydent Miasta S. podjął na wniosek [...] w S. postępowanie zawieszone postanowieniem Nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. Wojewoda Mazowiecki odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa własności użytkowania wieczystego do 1098/10000 części gruntu położonego w S. przy ul. P. [...] oznaczonego jako działka nr [...] oraz stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu stanowiącego odrębny od gruntu przedmiot własności. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody, co uzasadniało podjęcie zawieszonego postępowania. Decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2008 r. Prezydent Miasta S., powołując się na art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 208 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, postanowił umorzyć postępowanie w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do 1098/10000 części gruntu położonego w S. przy ul. P. [...], oznaczonego jako działka nr [...] oraz stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu stanowiącego odrębny od gruntu przedmiot własności. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że zgodnie z art. 208 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami oddanie w użytkowanie wieczyste gruntu i przeniesienie własności znajdujących się na nim budynków następuje w drodze umowy. Brak elementu w stosunku administracyjnoprawnym w postaci przepisu nakazującego rozstrzygnięcie o żądaniu strony poprzez wydanie decyzji przesądza o bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego wszczętego na wniosek strony. Bezprzedmiotowość postępowania skutkuje wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania w myśl art. 105 § 1 k.p.a. Od powyższej decyzji odwołanie zgodnie z zawartym w niej pouczeniem, wniosła do Wojewody Mazowieckiego [...] w S.. Odwołujący zarzucił decyzji bezzasadność, domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Powyższe odwołanie wraz z aktami sprawy, zgodnie z art. 133 k.p.a. organ I instancji przekazał przy piśmie Nr [...] z dnia [...] października 2008 r. do rozpatrzenia Wojewodzie Mazowieckiemu, stwierdzając jednocześnie, że nie znalazł podstaw do zastosowania art. 132 k.p.a. Następnie postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. Nr [...] Wojewoda Mazowiecki na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. przekazał Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w S. do rozpatrzenia według właściwości odwołanie [...] w S. od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2008 r., znak [...], umarzającej postępowanie w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do 1098/10000 części nieruchomości gruntowej położonej w S. przy ul. P. [...], oznaczonej jako działka nr [...] oraz stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu stanowiącego odrębny od gruntu przedmiot własności. W uzasadnieniu swojego stanowiska Wojewoda Mazowiecki stwierdził, że z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego przedmiotowa nieruchomość stanowi własność powiatu s., co potwierdza księga wieczysta Nr [...]. W myśl przepisu art. 17 pkt 1 k.p.a. organem właściwym do rozpatrzenia odwołania jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze jako organ wyższego stopnia w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego. Powyższe uzasadnia przekazanie odwołania na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. do rozpatrzenia organowi właściwemu. Pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. zwróciło się do Dyrektora Wydziału Skarbu Państwa i Nieruchomości Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego w Warszawie o udzielenie informacji, czy opisane wyżej postanowienie Wojewody Mazowieckiego jest prawomocne. Odpowiedź na powyższe została udzielona pismem z dnia [...] stycznia 2011 r. Nr [...]. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., nie jest ono organem właściwym instancyjne do rozpatrzenia sprawy, która została mu przekazana przez Wojewodę Mazowieckiego. Motywy, którymi kierował się Wojewoda Mazowiecki podejmując postanowienie Nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. ([...]) jak wskazano nie mogą stanowić podstawy do uznania, że wskazane Kolegium jest w przedmiotowej sprawie organem wyższego stopnia w stosunku do Prezydenta Miasta S. w rozumieniu art. 17 pkt 1 k.p.a. W dalszej części uzasadnienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. przytoczyło szereg przepisów ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości i ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) i wskazało, że jego zdaniem nie jest ono właściwe do rozpatrzenia tej sprawy, mimo tego, że organ I instancji - działając jako starosta - postanowił zakończyć wszczęte postępowanie administracyjne, dotyczące kwestii gospodarowania nieruchomościami Skarbu Państwa, rozstrzygnięciem proceduralnym polegającym na umorzeniu postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., a organem właściwym jest Wojewoda Mazowiecki. Zdaniem Kolegium właściwość rzeczową organu wyższego stopnia należy w tym przypadku ustalić na podstawie art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym "organem wyższego stopnia w sprawach określonych w ustawie, rozstrzyganych w drodze decyzji przez starostę wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, jest wojewoda". Powołany przepis jest szczególną normą prawną wobec właściwości organu wyższego stopnia ustaloną w art. 17 pkt 1 k.p.a., w świetle którego domniemanym organem wyższego stopnia w stosunku do starosty jest samorządowe kolegium odwoławcze. W sprawach z zakresu administracji rządowej uregulowanych w ustawie o gospodarce nieruchomościami ustawodawca wyznaczył jako organ wyższego stopnia wobec starosty właśnie wojewodę. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. dla rozstrzygnięcia wynikłego sporu o właściwość bez wpływu pozostaje okoliczność, iż na podstawie aktu notarialnego Repertorium [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2000r. Prezydent Miasta S., działający w imieniu Skarbu Państwa darował działkę nr [...] na rzecz Powiatu S. (ziemskiego), bowiem zgodnie z § 6 tego aktu przedstawiciele Powiatu S. oświadczyli, że znane są im roszczenia [...] w S. (księga wieczysta Nr [...]). Samorządowe Kolegium Odwpławcze podkreśliło także, że roszczenia te od samego początku miały tylko i wyłącznie charakter cywilnoprawny. W odpowiedzi na wniosek Wojewoda Mazowiecki wniósł o jego nieuwzględnienie i wskazanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. jako właściwego do rozpatrzenia odwołania [...] S.A. Oddział w S. stosownie do art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy, a w szczególności odpis z księgi wieczystej Nr [...], bezspornie wskazują, że przedmiotowa nieruchomość nie jest własnością Skarbu Państwa, lecz Powiatu S., albowiem w 2000 r. Prezydent Miasta S. darował przedmiotową nieruchomość na własność tego Powiatu. Ponadto wskazano, że w obowiązującym stanie prawnym kwestia własności nieruchomości pozostaje w bezpośrednim związku z ustaleniem organu właściwego do rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Wojewoda wskazał także na przepis art. 17 pkt 1 k.p.a. i stwierdził, że motywy podniesione przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, a w szczególności że w tym przypadku ma zastosowanie art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie mogą stanowić podstawy do uznania, że Wojewoda Mazowiecki jest właściwym organem w przedmiotowej sprawie. Zauważono również, że sprawa objęta kwestionowaną decyzją ma charakter cywilnoprawny, jednakże wbrew ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie należy do spraw "...określonych w ustawie, rozstrzyganych w drodze decyzji przez starostę...". Dlatego też, zdaniem organu stanowisko wyrażone w odpowiedzi na wniosek jest uzasadnione. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., zezwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu na rozstrzyganie sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne pomiędzy organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. W pierwszej kolejności wskazać należy, że rozpoznawana sprawa jest sporem kompetencyjnym, a nie sporem o właściwość, pomiędzy organem samorządu terytorialnego – Samorządowym Kolegium Odwoławczym w S., a organem administracji rządowej – Wojewodą Mazowieckim. Spór ten dotyczy kwestii, który organ – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., czy Wojewoda Mazowiecki – jest właściwy do rozpoznania odwołania [...] S.A. – [...] w S. od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2008 r. umarzającej postępowanie w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do 1098/10000 części gruntu położonego w S. przy ul. P. [...] oznaczonego jako działka nr [...] oraz stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu stanowiącego odrębny od gruntu przedmiot własności. W niniejszej sprawie wniosek o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na opisanym wyżej gruncie i nieodpłatne przeniesienie prawa własności posadowionych na tej działce budynków, będącym wówczas własnością Skarbu Państwa, oparty był na podstawie art. 88a ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.). W dacie złożenia wniosku, tj. w dniu 17 stycznia 1996 r. organami właściwymi w odniesieniu do gospodarowania nieruchomościami należącymi do Skarbu Państwa, za wyjątkami przewidzianymi w jego ust. 1a były: wojewoda i rejonowe organy rządowej administracji ogólnej – art. 2 ust. 1 tej ustawy. Ustawa ta utraciła moc z dniem 31 grudnia 1997 r. w oparciu o art. 241 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.). Przepis przejściowy art. 233 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, że sprawy wszczęte, lecz niezakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, prowadzi się na podstawie jej przepisów. Tym samym należy stosować przepisy obowiązujące w dacie orzekania (porównaj uchwałę 5 sędziów NSA z dnia 19 stycznia 1998 r. sygn. akt OPK 38/97 publikowana, Wokanda 1998/5/28). Obecnie przepisem odpowiadającym treści art. 88a ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości jest przepis art. 208 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W ust. 1 stanowi on, iż osobom fizycznym oraz prawnym, które do dnia 5 grudnia 1990 r. uzyskały ostateczne decyzje lokalizacyjne lub pozwolenia na budowę na nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa lub własność gminy, oddaje się te nieruchomości w użytkowanie wieczyste w trybie bezprzetargowym, jeżeli wnioski o oddanie tych nieruchomości zostały złożone przed dniem utraty ważności tych decyzji, jednak nie później niż do dnia 31 grudnia 2000 r. Rozstrzygając w powyższym zakresie Prezydent Miasta S. umorzył na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. postępowanie w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowej działki oraz stwierdzenia nabycia prawa własności lokalu. Natomiast spór kompetencyjny powstały w tej sprawie dotyczy organu wyższego stopnia właściwego do rozpatrzenia odwołania od tej decyzji pierwszoinstancyjnej. Generalnie wskazać należy, że w ustawie o gospodarce nieruchomościami nie ma przepisów, które by wprost określały organ wyższego stopnia do rozpatrzenia odwołania w tej sprawie. Zgodnie z art. 127 § 2 k.p.a. właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia o jakim mowa w art. 17 k.p.a., chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Natomiast w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami zamieszczony został przepis art. 9a, który stanowi, iż organem wyższego stopnia w sprawach określonych w ustawie, rozstrzyganych w drodze decyzji przez starostę wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, jest wojewoda. Przepis ten jest zatem "przepisem stanowiącymi inaczej", o jakim mowa w art. 17 pkt 1 k.p.a. Daje to wojewodom status "organu wyższego stopnia" w stosunku do starostów wydających decyzje w sprawach, o których mowa w art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przepis ten jednocześnie zmierza do podkreślenia rozdzielności kontroli instancyjnej decyzji wydawanych przez organy samorządowe, w odniesieniu do gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność samorządową, od kontroli instancyjnej decyzji starosty wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej w odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa. Przy czym w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami jeżeli przepis mówi o staroście należy przez to rozumieć także prezydenta miasta na prawach powiatu – art. 4 pkt 9b1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Bezspornym jest także, iż zgodnie z treścią części VII rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 1998 r. w sprawie utworzenia powiatów (Dz. U. Nr 103, poz. 652) S. są miastem na prawach powiatu. Tym samym Prezydent Miasta S. w rozpoznawanej sprawie jest jednocześnie Starostą. Mając na uwadze powyższe rozważania, istotnym dla rozstrzygnięcia przedmiotowego sporu kompetencyjnego i prawidłowego zastosowania przywołanego wyżej art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami jest niewątpliwie okoliczność wskazywana przez Wojewodę Mazowieckiego, iż w dniu [...] czerwca 2000 r. nieruchomość objęta wnioskiem [...] SA w odniesieniu, do której wydano decyzję pierwszoinstancyjną, w drodze umowy cywilnoprawnej stała się własnością Powiatu S. Tak więc przy uwzględnieniu stosunków własnościowych dotyczących tej nieruchomości należy ocenić w jakiej roli występował Prezydent Miasta S. wydając decyzję z dnia [...] października 2008 r. czy to organu samorządowego czy też starosty wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej. Jednocześnie zauważyć należy, że charakter roszczenia z jakim wystąpiło [...] S.A. [...] S. nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowego sporu kompetencyjnego. Skoro w tej sprawie nie mamy do czynienia z gruntem będącym własnością Skarbu Państwa lecz własnością powiatu a więc własnością samorządową to nie budzi wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że Prezydent Miasta S. będący jednocześnie Starostą nie wykonuje w tej sprawie zadań z zakresu administracji rządowej albowiem takie zadania mógłby wykonywać wyłącznie wobec nieruchomości Skarbu Państwa, lecz jest w takiej sytuacji organem samorządu terytorialnego. Tym samym przepis art. 9a ustawy o gospodarce nieruchomościami, wbrew twierdzeniom Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., w tej sprawie nie będzie miał zastosowania. Z tego względu właściwość organu odwoławczego należy ustalić na podstawie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego a to według art. 17 pkt 1 i art. 5 § 2 pkt 6 k.p.a. w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856 tj. ze zm.) organem tym w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego jest samorządowe kolegium odwoławcze. Oznacza to, że w rozpatrywanej sprawie właściwym organem do rozpoznania odwołania [...] S.A. od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2008 r. znak [...] jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. Dlatego też na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 w zw. z art. 4 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI