I OW 242/25

Naczelny Sąd Administracyjny2026-02-12
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór kompetencyjnyspór o właściwośćNSAsamorząd terytorialnyzasiłek pielęgnacyjnyadministracja rządowawłaściwość organów

NSA odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego między gminami, wskazując na właściwość ministra administracji publicznej.

Burmistrz Miasta i Gminy Wiskitki złożył do NSA wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Wójtem Gminy Łyszkowice w sprawie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego D. M. Wnioskodawca wskazał na właściwość Wójta Gminy Łyszkowice. NSA uznał, że spór dotyczy zadań z zakresu administracji rządowej i organów z różnych województw, co na mocy Kodeksu postępowania administracyjnego podlega rozstrzygnięciu przez ministra właściwego do spraw administracji publicznej, a nie sąd administracyjny. W związku z tym wniosek został odrzucony.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał wniosek Burmistrza Miasta i Gminy Wiskitki o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Wójtem Gminy Łyszkowice. Spór dotyczył wskazania organu właściwego do realizacji decyzji przyznającej D. M. prawo do zasiłku pielęgnacyjnego. Wnioskodawca argumentował, że właściwy jest Wójt Gminy Łyszkowice ze względu na zmianę miejsca zamieszkania zainteresowanego. Po analizie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), NSA stwierdził, że spór dotyczy zadań z zakresu administracji rządowej, a organy pozostające w sporze mają siedziby w różnych województwach. Zgodnie z art. 22 § 1 pkt 4 k.p.a., takie spory rozstrzyga minister właściwy do spraw administracji publicznej. W konsekwencji, NSA uznał się za niewłaściwy do rozstrzygnięcia sprawy i postanowił odrzucić wniosek, zwracając jednocześnie uiszczoną kwotę wpisu sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego w różnych województwach, w sprawach należących do zadań z zakresu administracji rządowej, rozstrzyga minister właściwy do spraw administracji publicznej, zgodnie z art. 22 § 1 pkt 4 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 64 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 22 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 22 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.ś.r. art. 2 § pkt 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 20 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

p.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spór dotyczy zadań z zakresu administracji rządowej. Organy pozostające w sporze mają siedziby w różnych województwach. Właściwość do rozstrzygnięcia takiego sporu przysługuje ministrowi właściwemu do spraw administracji publicznej.

Godne uwagi sformułowania

sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość (...) wyłącznie wtedy, kiedy nie ma ustalonego (...) organu administracji publicznej właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego w różnych województwach, w sprawach należących do zadań z zakresu administracji rządowej, rozstrzyga minister właściwy do spraw administracji publicznej

Skład orzekający

Jerzy Siegień

przewodniczący

Marek Stojanowski

członek

Marian Wolanin

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości NSA w sprawach sporów kompetencyjnych między JST, gdy sprawa dotyczy zadań zleconych z zakresu administracji rządowej i organy są z różnych województw."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sporów kompetencyjnych między organami JST z różnych województw w sprawach z zakresu administracji rządowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z właściwością sądu w sporach kompetencyjnych, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OW 242/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2026-02-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-12-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jerzy Siegień /przewodniczący/
Marek Stojanowski
Marian Wolanin /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Odrzucono wniosek o wyznaczenie organu właściwego do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art.58 § 1 pkt 1, art.15 § 2, art.64 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień Sędziowie NSA Marek Stojanowski NSA Marian Wolanin (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Miasta i Gminy Wiskitki o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Miasta i Gminy Wiskitki a Wójtem Gminy Łyszkowice w przedmiocie wskazania organu właściwego w sprawie realizacji decyzji przyznającej D. M. prawo do zasiłku pielęgnacyjnego postanawia: 1. odrzucić wniosek; 2. zwrócić Burmistrzowi Miasta i Gminy Wiskitki ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od wniosku.
Uzasadnienie
PISMEM Z 5 GRUDNIA 2025 R. DYREKTOR MIEJSKO-GMINNEGO OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ W WISKITKACH DZIAŁAJĄCY W IMIENIU BURMISTRZA MIASTA I GMINY WISKITKI (DALEJ: "WNIOSKODAWCA") ZŁOŻYŁ DO NACZELNEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO WNIOSEK O ROZSTRZYGNIĘCIE SPORU O WŁAŚCIWOŚĆ Z WÓJTEM GMINY ŁYSZKOWICE W PRZEDMIOCIE WSKAZANIA ORGANU WŁAŚCIWEGO W SPRAWIE REALIZACJI DECYZJI PRZYZNAJĄCEJ D. M. (DALEJ: ZAINTERESOWANY) PRAWO DO ZASIŁKU PIELĘGNACYJNEGO.
Wnioskodawca w uzasadnieniu wniosku wskazał, że właściwy do rozpoznania sprawy jest Wójt Gminy Łyszkowice, bowiem zainteresowany zmienił miejsce zamieszkania i aktualnie udzielono mu schronienia w formie tymczasowego pobytu w Stowarzyszeniu H. Schronisko dla Osób Bezdomnych, Ł.
W odpowiedzi na wniosek Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Łyszkowicach działający w imieniu Wójta Gminy Łyszkowice wskazał, że pierwotnie uzyskano informację, iż zainteresowany nie przebywa w ww. schronisku, trafił do szpitala i prawdopodobnie nie wróci z uwagi na stan zdrowia. Następnie uzyskano informację, że zainteresowanemu faktycznie udzielono pomocy w formie schronienia w Schronisku dla Osób Bezdomnych z Usługami Opiekuńczymi, prowadzonym przez Stowarzyszenie H. w Ł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej – p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Stosownie do art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.), dalej – k.p.a., spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, rozstrzyga wspólny dla nich organ wyższego stopnia – z zastrzeżeniem pkt 2-4 – a w razie braku takiego organu – sąd administracyjny. W świetle powyższego przepisu niewątpliwym jest, że sąd administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy organami jednostkami samorządu terytorialnego wyłącznie wtedy, kiedy nie ma ustalonego na podstawie art. 22 § 1 pkt 1-4 k.p.a. organu administracji publicznej właściwego do rozstrzygnięcia tego sporu.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zawisły spór o właściwość dotyczy sprawy z zakresu administracji rządowej. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 1208), dalej – u.ś.r., zasiłek pielęgnacyjny jest świadczeniem rodzinnym, zaś w myśl art. 20 ust. 1 u.ś.r. zadania w zakresie świadczeń rodzinnych są realizowane przez organ właściwy jako zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej. Faktem znanym Sądowi z urzędu jest natomiast to, że organy pozostające w sporze mają siedziby w różnych województwach: gmina Wiskitki leży bowiem w województwie mazowieckim, natomiast gmina Łyszkowice w województwie łódzkim.
Powyższe oznacza, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 22 § 1 pkt 4 k.p.a., który stanowi, że spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego w różnych województwach, w sprawach należących do zadań z zakresu administracji rządowej, rozstrzyga minister właściwy do spraw administracji publicznej.
Z tego względu należy stwierdzić, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygnięcia przedmiotowego sporu, a złożony wniosek podlega odrzuceniu, jako złożony w sprawie nie należącej do właściwości sądu administracyjnego i dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 p.p.s.a. postanowiono jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 w zw. art. 64 § 3 p.p.s.a

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI