Orzeczenie · 2022-07-26

I OW 20/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-07-26
NSAAdministracyjneWysokansa
pomoc społecznadom pomocy społecznejwłaściwość miejscowamiejsce zamieszkaniazameldowanieKodeks postępowania administracyjnegoustawa o pomocy społecznejNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy Siekierczyn a Prezydentem Miasta Wrocław w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku J. P. o skierowanie do domu pomocy społecznej. Osoba ta była zameldowana w Siekierczynie, jednak przez ponad 30 lat mieszkała we Wrocławiu, gdzie znajdowało się centrum jej interesów życiowych i majątkowych. Po pobycie w szpitalu, nie mogła powrócić do swojego dotychczasowego miejsca zamieszkania. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Siekierczynie wystąpił o rozstrzygnięcie sporu, wskazując na Wrocław jako właściwe miejsce zamieszkania. NSA, powołując się na art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 25 Kodeksu cywilnego, podkreślił, że miejsce zamieszkania należy oceniać na podstawie faktycznego przebywania z zamiarem stałego pobytu i centrum życiowego, a nie tylko miejsca zameldowania. W związku z tym, Sąd wskazał Prezydenta Miasta Wrocław jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie właściwości miejscowej organów administracji w sprawach pomocy społecznej, zwłaszcza gdy miejsce zameldowania różni się od faktycznego miejsca zamieszkania i centrum życiowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej, ale zasady interpretacji miejsca zamieszkania są szersze.

Zagadnienia prawne (2)

Jak ustalić właściwość miejscową organu do rozpoznania wniosku o skierowanie do domu pomocy społecznej, gdy osoba ma stałe zameldowanie w jednej gminie, ale centrum jej interesów życiowych znajduje się w innej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwość miejscową organu ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, które należy rozumieć jako miejscowość, w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu i gdzie znajduje się ośrodek jej osobistych i majątkowych interesów, a nie wyłącznie na podstawie miejsca zameldowania.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do art. 101 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 25 Kodeksu cywilnego, podkreślając, że miejsce zamieszkania jest kluczowe dla ustalenia właściwości, a nie samo zameldowanie. W analizowanym przypadku, mimo zameldowania w Siekierczynie, osoba przez kilkadziesiąt lat mieszkała we Wrocławiu, co czyniło ten organ właściwym.

Czy miejsce zameldowania jest decydujące przy ustalaniu właściwości miejscowej organu do rozpoznania wniosku o świadczenia z pomocy społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, miejsce zameldowania nie jest decydujące. Kluczowe jest miejsce zamieszkania, rozumiane jako miejscowość, w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu i centrum jej interesów życiowych.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że przepisy ustawy o pomocy społecznej oraz Kodeksu cywilnego definiują miejsce zamieszkania jako ośrodek interesów życiowych, a nie miejsce zameldowania, które ma charakter administracyjny i nie przesądza o właściwości miejscowej w sprawach świadczeń socjalnych.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Prezydenta Miasta Wrocław jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o skierowanie do domu pomocy społecznej.

Przepisy (10)

Główne

u.p.s. art. 101 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. W przypadku osoby bezdomnej właściwa jest gmina ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały.

k.c. art. 25

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.

P.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

P.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest kognicją Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Pomocnicze

K.p.a. art. 22 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, nie mającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość.

u.p.s. art. 54 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej przysługuje osobie wymagającej całodobowej opieki, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych.

u.p.s. art. 59 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i ustaleniu opłaty wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania.

u.p.s. art. 101 § ust. 2a

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

W przypadku osoby przebywającej w placówce całodobowej lub DPS na podstawie umowy cywilnej, właściwa jest gmina miejsca zamieszkania sprzed rozpoczęcia pobytu.

u.p.s. art. 101 § ust. 3

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

W przypadkach szczególnie uzasadnionych, niecierpiących zwłoki, a także w sprawach cudzoziemców, właściwa jest gmina miejsca pobytu.

u.p.s. art. 101 § ust. 6

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Dla mieszkańca domu pomocy społecznej lub osoby korzystającej z rodzinnego domu pomocy właściwa jest gmina, która skierowała mieszkańca lub osobę do tej jednostki.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Miejsce zamieszkania, rozumiane jako centrum życiowych i majątkowych interesów, jest decydujące dla ustalenia właściwości miejscowej, a nie samo miejsce zameldowania. • Osoba przebywająca we Wrocławiu przez ponad 30 lat, mimo zameldowania w innej gminie, ma tam ośrodek swoich interesów życiowych.

Godne uwagi sformułowania

miejsce zamieszkania należy oceniać na podstawie art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. 2020, poz. 1740 ze zm.), zgodnie z którym miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. • O uznaniu konkretnej miejscowości za miejsce zamieszkania danej osoby decyduje takie przebywanie na danym terenie, które posiada cechy założenia tam aktualnego ośrodka jej osobistych i majątkowych interesów.

Skład orzekający

Jolanta Rudnicka

przewodniczący sprawozdawca

Monika Nowicka

sędzia

Ewa Kręcichwost - Durchowska

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej organów administracji w sprawach pomocy społecznej, zwłaszcza gdy miejsce zameldowania różni się od faktycznego miejsca zamieszkania i centrum życiowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej, ale zasady interpretacji miejsca zamieszkania są szersze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z interpretacją pojęcia 'miejsca zamieszkania' w kontekście świadczeń socjalnych, co jest częstym zagadnieniem w pracy prawników i pracowników socjalnych.

Gdzie jest Twój dom? Sąd rozstrzyga, która gmina pomoże w potrzebie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst