Orzeczenie · 2025-01-22

I OW 191/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-22
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór o właściwośćzasiłek pielęgnacyjnyświadczenia rodzinnewłaściwość miejscowaNSAorgan gminyubezwłasnowolnieniekurator

Spór o właściwość między Prezydentem Miasta Bydgoszczy a Burmistrzem Gminy C. dotyczył ustalenia organu właściwego do rozpoznania wniosku A. J. o zasiłek pielęgnacyjny dla M. G. Prezydent Miasta Bydgoszczy złożył wniosek do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując jako właściwy organ Burmistrza Gminy C. ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Burmistrz Gminy C. podniósł natomiast, że właściwość powinna być ustalona na podstawie miejsca zamieszkania kuratora osoby wnioskującej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując sprawę, odwołał się do przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (psa) oraz Kodeksu postępowania administracyjnego (kpa), które regulują rozstrzyganie sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego. Sąd podkreślił, że w sprawach dotyczących świadczeń rodzinnych, organem właściwym jest organ wykonawczy gminy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. W analizowanym przypadku, M. G. zamieszkuje na terenie gminy C., a fakt częściowego ubezwłasnowolnienia i ustanowienia kuratora nie zmienia tej zasady, zgodnie z art. 25 Kodeksu cywilnego. Sąd odrzucił argumentację opartą na miejscu zamieszkania kuratora, wskazując, że przepis art. 27 kc dotyczący miejsca zamieszkania osoby pod opieką nie ma zastosowania w sytuacji częściowego ubezwłasnowolnienia. W konsekwencji, NSA postanowił wskazać Burmistrza Gminy C. jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie właściwości miejscowej organów gmin w sprawach świadczeń rodzinnych, w szczególności w kontekście ubezwłasnowolnienia i ustanowienia kuratora.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość między organami samorządowymi w przedmiocie świadczeń rodzinnych.

Zagadnienia prawne (2)

Jak ustalić właściwość miejscową organu gminy do rozpoznania wniosku o zasiłek pielęgnacyjny, gdy osoba ubiegająca się o świadczenie jest częściowo ubezwłasnowolniona i posiada kuratora?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwość miejscową organu gminy do rozpoznania wniosku o zasiłek pielęgnacyjny ustala się ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, a nie miejsce zamieszkania jej kuratora.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 3 pkt 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który wskazuje na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie jako kryterium właściwości miejscowej. Podkreślono, że art. 27 Kodeksu cywilnego, dotyczący miejsca zamieszkania osoby pod opieką, nie ma zastosowania w przypadku częściowego ubezwłasnowolnienia.

Czy spór o właściwość między Prezydentem Miasta a Burmistrzem Gminy w przedmiocie świadczeń rodzinnych należy do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, rozstrzygane są przez sądy administracyjne, a w tym przypadku przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 ppsa.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 4 ppsa, który stanowi, że sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, oraz art. 15 § 1 pkt 4 ppsa, który przypisuje Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu kognicję w zakresie rozstrzygania sporów o właściwość.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Burmistrza Gminy C. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o zasiłek pielęgnacyjny.

Przepisy (10)

Główne

psa art. 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

psa art. 15 § 1 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygania sporów o właściwość.

kpa art. 22 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, nie mającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny.

uśr art. 2 § pkt 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Zasiłek pielęgnacyjny jest świadczeniem rodzinnym.

uśr art. 20 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Postępowanie w sprawie świadczeń rodzinnych prowadzi organ właściwy.

uśr art. 3 § pkt 11

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Organem właściwym w sprawach świadczeń rodzinnych jest organ wykonawczy gminy (wójt, burmistrz, prezydent miasta), właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie rodzinne lub otrzymującej świadczenie rodzinne.

kc art. 25

Kodeks cywilny

Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.

Pomocnicze

psa art. 15 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uśr art. 23 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Uprawnioną do złożenia wniosku o świadczenie jest m.in. osoba upoważniona do reprezentacji pełnoletniej osoby niepełnosprawnej – w tym ustanowiony kurator.

kc art. 27

Kodeks cywilny

Miejscem zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania jej opiekuna. Przepis ten nie ma zastosowania w przypadku częściowego ubezwłasnowolnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Właściwość miejscową organu gminy do rozpoznania wniosku o zasiłek pielęgnacyjny ustala się ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, a nie miejsce zamieszkania jej kuratora.

Odrzucone argumenty

Właściwość miejscową organu gminy do rozpoznania wniosku o zasiłek pielęgnacyjny należy ustalić ze względu na miejsce zamieszkania kuratora osoby ubiegającej się o świadczenie.

Godne uwagi sformułowania

spór o właściwość • organ właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie • miejsce zamieszkania osoby pozostającej pod opieką jest miejsce zamieszkania jej opiekuna. Przepis powyższy nie ma jednak zastosowania w sprawie, jako że osoba ubiegająca się o świadczenie nie została ubezwłasnowolniona całkowicie i nie ustanowiono dla niej opiekuna.

Skład orzekający

Jolanta Rudnicka

sprawozdawca

Marek Stojanowski

przewodniczący

Marian Wolanin

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej organów gmin w sprawach świadczeń rodzinnych, w szczególności w kontekście ubezwłasnowolnienia i ustanowienia kuratora."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość między organami samorządowymi w przedmiocie świadczeń rodzinnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu ustalenia właściwości organu w kontekście świadczeń rodzinnych i ubezwłasnowolnienia, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i socjalnym.

Kto rozstrzygnie o zasiłku? NSA wyjaśnia, gdzie szukać pomocy, gdy osoba jest ubezwłasnowolniona.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst