I OW 178/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA rozstrzygnął spór kompetencyjny, wskazując Prezydenta Miasta Pruszkowa jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o przedłużenie pobytu w domu pomocy społecznej, zgodnie z zasadą, że właściwa jest gmina, która skierowała mieszkańca do placówki.
Prezydent Miasta Pruszkowa zwrócił się do NSA o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Prezydentem Miasta Starachowice w sprawie wniosku o przedłużenie pobytu w domu pomocy społecznej. Prezydent Pruszkowa uważał się za niewłaściwego, podczas gdy Prezydent Starachowice wskazywał na właściwość organu, który wydał pierwotną decyzję o skierowaniu. NSA, powołując się na art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, uznał, że właściwa jest gmina, która pierwotnie skierowała mieszkańca do domu pomocy społecznej, wskazując tym samym Prezydenta Miasta Pruszkowa jako organ właściwy.
Sprawa dotyczyła sporu o właściwość między Prezydentem Miasta Pruszkowa a Prezydentem Miasta Starachowice w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A. A. o przedłużenie pobytu w domu pomocy społecznej. Prezydent Miasta Pruszkowa, który wydał pierwotną decyzję o skierowaniu do DPS na czas określony, wniósł o rozstrzygnięcie sporu, sugerując, że właściwy powinien być organ gminy, na terenie której osoba przebywa. Prezydent Miasta Starachowice argumentował, że właściwy jest organ, który wydał decyzję o skierowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz ustawy o pomocy społecznej, odwołał się do art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten stanowi, że dla mieszkańca domu pomocy społecznej właściwa jest gmina, która skierowała mieszkańca do tej jednostki. Sąd stwierdził, że mimo czasowego charakteru pierwotnej decyzji, brak informacji o opuszczeniu DPS przez wnioskodawcę powoduje zastosowanie wspomnianego przepisu. W konsekwencji, NSA postanowił wskazać Prezydenta Miasta Pruszkowa jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Właściwa miejscowo jest gmina, która pierwotnie skierowała mieszkańca do domu pomocy społecznej, zgodnie z art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, nawet jeśli pierwotna decyzja była czasowa i brak informacji o opuszczeniu placówki po jej wygaśnięciu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisie szczególnym (lex specialis) art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, który jednoznacznie wskazuje na właściwość gminy wydającej pierwotną decyzję o skierowaniu, niezależnie od tego, czy pierwotne skierowanie było czasowe, jeśli osoba nadal przebywa w placówce.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (8)
Główne
ppsa art. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 15 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 15 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ups art. 101 § ust. 6
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Dla mieszkańca domu pomocy społecznej lub osoby korzystającej z usług rodzinnego domu pomocy właściwa jest gmina, która skierowała mieszkańca lub osobę do tej jednostki.
Pomocnicze
k.p.a. art. 22 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
ups art. 101 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
ups art. 101 § ust. 3
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
ups art. 59 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Właściwość miejscową dla mieszkańca domu pomocy społecznej ustala gmina, która go tam skierowała (art. 101 ust. 6 ups).
Odrzucone argumenty
Właściwość miejscową ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie (art. 101 ust. 1 ups). Właściwość miejscową ustala się według miejsca pobytu osoby w przypadkach szczególnie uzasadnionych lub w sprawach niecierpiących zwłoki (art. 101 ust. 3 ups).
Godne uwagi sformułowania
Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, nie mającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość art. 101 ust. 6 ups, który to przepis stanowi lex specialis zarówno w stosunku do ust. 1 jak i ust. 3 powyższego artykułu.
Skład orzekający
Marek Stojanowski
przewodniczący
Marian Wolanin
sprawozdawca
Jakub Zieliński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości miejscowej gminy w sprawach dotyczących pobytu w domach pomocy społecznej, zwłaszcza w kontekście wniosków o przedłużenie pobytu i interpretacji art. 101 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość między dwoma organami samorządowymi i interpretacji konkretnego przepisu ustawy o pomocy społecznej. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie nie występuje spór kompetencyjny lub gdzie stan faktyczny jest odmienny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest ustalenie właściwości organu w sprawach pomocy społecznej, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i pracowników samorządowych.
“Kto decyduje o pobycie w DPS? NSA rozstrzyga spór między miastami.”
Sektor
opieka społeczna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OW 178/24 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2025-01-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-08-29 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jakub Zieliński Marek Stojanowski /przewodniczący/ Marian Wolanin /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej 643 Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami Hasła tematyczne Spór kompetencyjny/Spór o właściwość Skarżony organ Prezydent Miasta Treść wyniku Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Marian Wolanin (spr.) Sędzia del. WSA Jakub Zieliński po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Pruszkowa o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Pruszkowa a Prezydentem Miasta Starachowice w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A. A. o przedłużenie pobytu w domu pomocy społecznej postanawia: wskazać Prezydenta Miasta Pruszkowa jako organ właściwy w sprawie. Uzasadnienie Pismem z 22 sierpnia 2024 r. Prezydent Miasta Pruszkowa (dalej: "wnioskodawca) wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Pruszkowa a Prezydentem Miasta Starachowice w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A. A. o przedłużenie pobytu w domu pomocy społecznej. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że zainteresowany przebywa obecnie w Domu Pomocy Społecznej w S. do którego został skierowany decyzją nr 73/2024/d z 22 maja 2024 r. wydaną przez Prezydenta Miasta Pruszkowa na czas określony do 15 lipca 2024 r. W ocenie wnioskodawcy w sprawie miejscowo właściwy powinien być organ tej gminy na obszarze której przebywa osoba ubiegająca się o świadczenie. W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta Starachowice podniósł, że właściwym w sprawie powinien być ten organ który wydał decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "ppsa"), sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego, nie mającymi wspólnego dla nich organu wyższego stopnia, jest sporem o właściwość, rozstrzyganym przez sąd administracyjny - art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572). Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest kognicją Naczelnego Sądu Administracyjnego, stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 ppsa. Przez spór o właściwość, o którym mowa w art. 4 ppsa, należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej, jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do jej załatwienia (spór negatywny). W niniejszej sprawie oba organy uważają się za niewłaściwe do rozpoznania sprawy, zatem spór ma charakter negatywny. Właściwość miejscową organów administracji w sprawach objętych ustawą z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2024 r., poz. 1283, dalej: "ups") reguluje art. 101 tej ustawy. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Stosownie do ust. 3 powyższego przepisu, w przypadkach szczególnie uzasadnionych sytuacją osobistą osoby ubiegającej się o świadczenie, w sprawach niecierpiących zwłoki oraz w sprawach cudzoziemców i osób, którym udzielono zgody na pobyt ze względów humanitarnych lub zgody na pobyt tolerowany, i cudzoziemców i osób, o których mowa w art. 5a, właściwa miejscowo jest gmina miejsca pobytu osoby ubiegającej się o świadczenie. Jak z kolei wynika z art. 101 ust. 6 ups, dla mieszkańca domu pomocy społecznej lub osoby korzystającej z usług rodzinnego domu pomocy właściwa jest gmina, która skierowała mieszkańca lub osobę do tej jednostki. Ponadto należy wskazać, że na podstawie z art. 59 ust. 1 ups decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Z akt sprawy wynika, że A. A. przebywa obecnie w Domu Pomocy Społecznej w S., gdzie został skierowany decyzją Prezydenta Miasta Pruszkowa z 22 maja 2024 r. nr 73/D/2024. Wskazaną decyzją zainteresowany został wprawdzie skierowany do domu pomocy społecznej jedynie czasowo, tj. do 15 lipca 2024 r., w aktach sprawy brak jednak jakiejkolwiek informacji aby po wskazanej dacie opuścił on dom pomocy społecznej, tj. aby przestał być jego mieszkańcem. Tym samym zastosowanie w sprawie znajduje art. 101 ust. 6 ups, który to przepis stanowi lex specialis zarówno w stosunku do ust. 1 jak i ust. 3 powyższego artykułu. W konsekwencji uznać należy, że zgodnie z art. 101 ust. 6 ups organem właściwym do rozpatrzenia złożonego wniosku jest Prezydent Miasta Pruszkowa. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI