I OW 176/15

Naczelny Sąd Administracyjny2015-12-30
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo jazdydłużnik alimentacyjnyzwrot prawa jazdyspór o właściwośćKodeks postępowania administracyjnegoustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentóworgan właściwy

NSA wskazał Starostę Świdnickiego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o zwrot zatrzymanego prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu.

Sprawa dotyczyła sporu o właściwość między Starostą Jaworskim a Starostą Świdnickim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o zwrot zatrzymanego prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu. Starosta Jaworski wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, a następnie Starosta Świdnicki odmówił jego wydania. Po utracie statusu dłużnika alimentacyjnego, pojawił się wniosek o zwrot prawa jazdy, co wywołało spór o to, który starosta jest właściwy do jego rozpatrzenia. NSA rozstrzygnął spór, wskazując Starostę Świdnickiego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek Starosty Jaworskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Starostą Jaworskim a Starostą Świdnickim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o zwrot zatrzymanego prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu. Spór wyniknął po tym, jak Starosta Jaworski wydał decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy C.K. jako dłużnikowi alimentacyjnemu, a następnie Starosta Świdnicki odmówił wydania nowego prawa jazdy z powodu zmiany miejsca zamieszkania dłużnika. Po utracie przez C.K. statusu dłużnika alimentacyjnego, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Świdnicy zwrócił się do Starosty Świdnickiego o zwrot prawa jazdy. Starosta Świdnicki przekazał sprawę Staroście Jaworskiemu, uznając go za właściwego do uchylenia własnej decyzji. Starosta Jaworski natomiast uznał za właściwego Starostę Świdnickiego ze względu na aktualne miejsce zamieszkania dłużnika. NSA, powołując się na art. 5 ust. 6 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów oraz art. 21 § 1 pkt 3 K.p.a., wskazał Starostę Świdnickiego jako organ właściwy do wydania decyzji o uchyleniu decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, podkreślając, że właściwość miejscową należy ustalić według miejsca zamieszkania strony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Organem właściwym do rozpoznania wniosku o uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest organ, który ustalił właściwość miejscową na podstawie przepisów K.p.a. (art. 21 § 1 pkt 3 K.p.a.), a nie organ, który wydał pierwotną decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że art. 5 ust. 6 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów stanowi samodzielną podstawę prawną do uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, a właściwość miejscową należy ustalić na podstawie art. 21 § 1 pkt 3 K.p.a., który odsyła do miejsca zamieszkania strony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (7)

Główne

u.p.o.a. art. 5 § ust. 5 i 6

Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów

Art. 5 ust. 6 stanowi samodzielną podstawę prawną do uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, gdy ustanie przyczyna zatrzymania lub nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego. Art. 5 ust. 5 określa podstawę zatrzymania prawa jazdy.

k.p.a. art. 21 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Właściwość miejscową organu administracji publicznej ustala się według miejsca zamieszkania strony.

P.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 154 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Nie ma zastosowania w sprawie uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, gdyż sprawa jest uregulowana przepisami szczególnymi.

u.k.p. art. 18 § ust. 1 i 2 pkt 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

Obowiązek zawiadomienia starosty o zmianie danych w prawie jazdy i wydanie nowego dokumentu.

u.k.p. art. 12 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

Prawo jazdy nie może być wydane osobie, wobec której wydano decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Właściwość miejscową do uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy należy ustalić na podstawie K.p.a. (art. 21 § 1 pkt 3 K.p.a.), a nie na podstawie miejsca wydania pierwotnej decyzji.

Odrzucone argumenty

Argument Starosty Jaworskiego, że organem właściwym do uchylenia decyzji jest organ, który ją wydał (powołując się na art. 154 K.p.a.).

Godne uwagi sformułowania

spór o właściwość pomiędzy Starostą Jaworskim a Starostą Świdnickim uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty właściwość miejscową należy ustalić na podstawie art. 21 § 1 pkt 3 K.p.a.

Skład orzekający

Marek Stojanowski

przewodniczący sprawozdawca

Jan Paweł Tarno

sędzia

Marian Wolanin

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości miejscowej organu w sprawach dotyczących zwrotu zatrzymanego prawa jazdy dłużnikom alimentacyjnym, w szczególności po zmianie miejsca zamieszkania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu o właściwość między starostami w kontekście ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu ustalenia właściwości organu w złożonej sytuacji administracyjnej, co jest istotne dla prawników procesualistów i urzędników.

Kto odpowiada za zwrot prawa jazdy? NSA rozstrzyga spór między starostami.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OW 176/15 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2015-12-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-08-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Paweł Tarno
Marek Stojanowski /przewodniczący sprawozdawca/
Marian Wolanin
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 1228
ART. 5 I 25
Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity
Dz.U. 2013 poz 267
art.21
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie NSA Jan Paweł Tarno del. WSA Marian Wolanin po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty Jaworskiego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Starostą Jaworskim a Starostą Świdnickim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o zwrot zatrzymanego prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu postanawia: wskazać Starostę Świdnickiego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 23 lipca 2015 r. Starosta Jaworski wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu pomiędzy Starostą Jaworskim a Starostą Świdnickim o wskazanie organu właściwego do załatwienia sprawy o zwrot zatrzymanego prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że Starosta Świdnicki pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. zwrócił się do Starosty Jaworskiego o zwrot zatrzymanego prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego C. K. zam. Ś. ul. [...]. Starosta Jaworski pismem z dnia 18 czerwca 2015 r. uznał się za niewłaściwy organ do załatwienia tej sprawy ze względu na aktualne miejsce zamieszkania dłużnika alimentacyjnego. Starosta Świdnicki ponownie pismem z dnia 9 lipca 2013 r. zwrócił się o uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy wyżej wskazanego dłużnika alimentacyjnego. Organ dodał, że całość akt ewidencyjnych kierowcy znajduje się w Starostwie Powiatowym w Świdnicy.
W odpowiedzi na powyższy wniosek Starosta Świdnicki wskazał Starostę Jaworskiego jako organ właściwy w sprawie. Podał, że w dniu [...] października 2014 r. C.K., zamieszkały w Ś., ul. [...], zwrócił się do Starosty Świdnickiego z wnioskiem o wymianę posiadanego prawa jazdy wydanego przez Starostę Jaworskiego, z powodu zmiany swojego miejsca zamieszkania z miejscowości leżącej na obszarze Powiatu Jaworskiego na miejscowość w Powiecie Świdnickim. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2015 r., poz. 155), osoba posiadająca prawo jazdy jest obowiązana zawiadomić starostę o zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych w nim zawartych. Na wniosek starosta wydaje nowy dokument, o czym stanowi art. 18 ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami. Podczas weryfikacji przyjętych ze Starostwa Powiatowego w Jaworze akt ujawniono decyzję wydaną w dniu [...] listopada 2012 r. przez Starostę Jaworskiego, w której na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2012 r., poz. 1228), orzeczono wobec C. K. zatrzymanie prawa jazdy, jako dłużnikowi alimentacyjnemu uchylającemu się od zobowiązań alimentacyjnych. Art. 12 ust.1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami stanowi, że prawo jazdy nie może być wydane osobie w stosunku do której wydano decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. W związku z powyższym, Starosta Świdnicki wszczął postępowanie administracyjne w sprawie odmowy wydania prawa jazdy C.K., o czym powiadomił stronę pismem z dnia [...] października 2014 r. W dniu [...] listopada 2014 r. Starosta Świdnicki wydał decyzję nr [...], w której orzekł odmowę wydania prawa jazdy C. K. Strona nie wniosła odwołania. W dniu 27 maja 2015 r. do Starostwa Powiatowego w Świdnicy wpłynął wniosek z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Świdnicy, w którym Kierownik Działu Świadczeń Rodzinnych i Alimentacyjnych, działając z upoważnienia Prezydenta Miasta Świdnicy, jako organu właściwego dłużnika alimentacyjnego, zwrócił się do Starosty Świdnickiego o zwrot C.K. zatrzymanego prawa jazdy. Wniosek sporządzony został na podstawie art. 5 ust. 6 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, z uwagi na utratę przez C.K. statusu dłużnika alimentacyjnego. Zgodnie z w/w przepisem prawa, starosta uchyla decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy lub gdy nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego. W dniu 3 czerwca 2015 r. Starosta Świdnicki przekazał sprawę wg właściwości Staroście Jaworskiemu, ponieważ uznał, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest organ, który wydał decyzję o zatrzymaniu. Odpowiadając na powyższe, w piśmie z dnia 18 czerwca 2015 r. Starosta Jaworski stwierdził, że zgodnie z miejscem zamieszkania C. K., organem właściwym w sprawie uchylenia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest Starosta Świdnicki. Następnie Starosta Świdnicki w piśmie z dnia 9 lipca 2015 r. uznał swoje postępowanie za uzasadnione. Wskazał, że zgodnie z art. 154 § 1 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W ocenie Starosty Świdnickiego to właśnie art. 154 k.p.a. ma zastosowanie w sprawie uchylenia decyzji Starosty Jaworskiego o zatrzymaniu prawa jazdy C.K. oraz wskazuje organ właściwy w sprawie uchylenia tej decyzji. W związku z powyższym, zdaniem Starosty Świdnickiego, organem właściwym do uchylenia decyzji wydanej przez Starostę Jaworskiego jest Starosta Jaworski.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje - na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwaną dalej: "P.p.s.a."), spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
W myśl art. 5 ust. 6 z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2012 r., poz. 1228) uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy lub gdy nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego. Z kolei zgodnie z art. 25 powołanej ustawy, w sprawach nieuregulowanych (przepisami ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów) stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej, jako: "K.p.a."). Stosownie do art. 21 § 1 pkt 3 K.p.a., właściwość miejscową organu administracji publicznej ustala się (w innych sprawach) według miejsca zamieszkania (siedziby) w kraju, a w braku zamieszkania w kraju - według miejsca pobytu strony lub jednej ze stron; jeżeli żadna ze stron nie ma w kraju zamieszkania (siedziby) lub pobytu - według miejsca ostatniego ich zamieszkania (siedziby) lub pobytu w kraju.
Z powyższych przepisów wynika, że art. 5 ust. 6 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, stanowi samodzielną podstawę prawną do wydania decyzji o uchyleniu decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu. Nie należy zatem poszukiwać podstawy działania organu w tej sprawie w art. 154 K.p.a. Skoro art. 5 ust. 6 powołanej ustawy jest źródłem uprawnienia dla organu do wydania decyzji o uchyleniu decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu, to właściwość miejscową należy ustalić na podstawie art. 21 § 1 pkt 3 K.p.a., który znajduje zastosowanie w tej sprawie, a do którego odsyła art. 25 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.
W tej sytuacji należało wskazać Starostę Świdnickiego jako organ właściwy do wydania decyzji o uchyleniu decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 oraz § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI