I OW 77/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA rozstrzygnął spór o właściwość, wskazując Wójta Gminy S. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku o świadczenia z pomocy społecznej, biorąc pod uwagę miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o pomoc.
Sprawa dotyczyła sporu o właściwość między Burmistrzem W. a Wójtem Gminy S. w przedmiocie przyznania świadczeń z pomocy społecznej A. W. Burmistrz W. uważał się za niewłaściwego, wskazując na czasowy pobyt wnioskodawczyni w W. Wójt Gminy S. również kwestionował swoją właściwość, argumentując, że A. W. nie ma stałego miejsca zamieszkania w jego gminie. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy o pomocy społecznej i Kodeks cywilny, ustalił, że właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, z uwzględnieniem zamiaru stałego pobytu. Sąd uznał, że A. W. ma stałe zameldowanie we W. i tam ubiega się o lokal socjalny, co wskazuje na jej zamiar koncentrowania aktywności życiowej w tej miejscowości.
Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął negatywny spór o właściwość pomiędzy Burmistrzem W. a Wójtem Gminy S. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A. W. o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego, zasiłku celowego na opał oraz zasiłku celowego na zakup żywności. Spór wynikał z faktu, że Burmistrz W. uznał się za niewłaściwego, wskazując na czasowy pobyt wnioskodawczyni w W. w związku z leczeniem, podczas gdy Wójt Gminy S. kwestionował swoją właściwość, argumentując, że A. W. nie ma stałego miejsca zamieszkania w jego gminie. Sąd, powołując się na art. 101 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 25 Kodeksu cywilnego, podkreślił, że właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, zdefiniowanego jako miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Analizując stan faktyczny, sąd stwierdził, że A. W. posiada stałe zameldowanie we W. i ubiega się tam o lokal socjalny, co świadczy o jej zamiarze koncentrowania aktywności życiowej w tej miejscowości, mimo czasowego pobytu w W. w celu leczenia. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Wójta Gminy S. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, przy czym miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Okoliczności sprawy powinny pozwalać na wyciągnięcie wniosków, że określona miejscowość jest głównym ośrodkiem aktywności życiowej danej osoby.
Uzasadnienie
Sąd analizował przepisy ustawy o pomocy społecznej i Kodeksu cywilnego dotyczące miejsca zamieszkania. Stwierdził, że mimo czasowego pobytu w W. w celu leczenia, stałe zameldowanie we W. oraz ubieganie się o lokal socjalny w tej gminie świadczą o zamiarze stałego pobytu i koncentracji aktywności życiowej w gminie W., co czyni Wójta Gminy S. właściwym do rozpoznania wniosku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (8)
Główne
u.p.s. art. 101 § 1
Ustawa o pomocy społecznej
Właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie.
p.p.s.a. art. 15 § 1 pkt 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozstrzyga sprawy o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego.
k.c. art. 25
Kodeks cywilny
Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.
Pomocnicze
u.p.s. art. 101 § 2
Ustawa o pomocy społecznej
W przypadku osoby bezdomnej właściwą miejscowo gminą jest gmina ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały.
u.p.s. art. 65 § 1
Ustawa o pomocy społecznej
Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej przekazał wniosek do rozpoznania według właściwości.
u.p.s. art. 6 § 8
Ustawa o pomocy społecznej
Definicja osoby bezdomnej.
p.p.s.a. art. 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 15 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stałe zameldowanie wnioskodawczyni we W. oraz jej zamiar powrotu i ubieganie się o lokal socjalny w tej gminie wskazują na Wójta Gminy S. jako organ właściwy.
Odrzucone argumenty
Argument Burmistrza W. o czasowym pobycie wnioskodawczyni w W. z powodu leczenia, bez analizy zamiaru stałego pobytu.
Godne uwagi sformułowania
miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu głównym ośrodkiem aktywności życiowej danej osoby fizycznej nie jest realne i nie odpowiada stanowi faktycznemu twierdzenie o powrocie do stałego miejsca zamieszkania
Skład orzekający
Małgorzata Masternak - Kubiak
członek
Marek Stojanowski
przewodniczący-sprawozdawca
Wiesław Morys
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej organów pomocy społecznej w przypadkach wątpliwych co do miejsca zamieszkania, zwłaszcza gdy występuje czasowy pobyt związany z leczeniem lub innymi okolicznościami."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów o pomocy społecznej oraz Kodeksu cywilnego. Może wymagać analizy indywidualnych okoliczności każdej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne problemy z ustalaniem miejsca zamieszkania dla celów świadczeń socjalnych, co jest częstym zagadnieniem w pracy prawników i pracowników socjalnych.
“Gdzie mieszka osoba potrzebująca pomocy? NSA rozstrzyga spór o właściwość w sprawie świadczeń socjalnych.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OW 77/12 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2012-06-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2012-04-10 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Masternak - Kubiak Marek Stojanowski /przewodniczący sprawozdawca/ Wiesław Morys Symbol z opisem 6320 Zasiłki celowe i okresowe 643 Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Wójt Gminy Treść wyniku Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy Powołane przepisy Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362 art. 101 ust. 1 Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 1964 nr 16 poz 93 art. 25 Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak sędzia del. NSA Wiesław Morys Protokolant sekretarz sądowy Joanna Drapczyńska po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrz W. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem W. a Wójtem Gminy S. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku A. W. o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego, zasiłku celowego na opał oraz zasiłku celowego na zakup żywności z programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" postanawia: wskazać Wójta Gminy S. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku. Uzasadnienie Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. Dyrektor Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. działając z upoważnienia Burmistrza W. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem W. a Wójtem Gminy S. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia sprawy wniosku A. W. o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego, zasiłku celowego na opał oraz zasiłku celowego na zakup żywności z programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Wnioskodawca wskazał, że Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. działając w oparciu o art. 65 § 1 k.p.a. zawiadomieniem z [...] lutego 2012 r. nr [...] przekazał do rozpoznania według właściwości Miejsko-Gminnemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w W. wniosek A. W. o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej wskazując, że A. W. aktualnie zamieszkuje na stancji w W. przy ul. [...]. Organ ten wskazał, że o przyznaniu świadczenia z pomocy społecznej powinien orzekać organ miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o dane świadczenie, a więc właściwym jest Burmistrz W. bowiem wnioskodawczyni zamieszkuje aktualnie w mieście W. Dyrektor Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. nie zgodził się z takim stanowiskiem Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. przedstawionym w uzasadnieniu zawiadomienia z dnia [...] lutego 2012 r. i wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość. Organ ten wskazał, że A. W. mieszka na stałe we W. [...],[...] S., a w W. przy ul. [...] przebywa jedynie czasowo. W dniu [...] lutego 2012 r. A. W. oświadczyła, że w W. nie przebywa z zamiarem stałego pobytu, jest tylko ze względu na leczenie i kontynuację kontaktów i wsparcie psychiczne z Ośrodkiem, w którym była leczona, oświadczyła również, że zamierza powrócić do stałego miejsca zamieszkania. W odpowiedzi na wniosek Wójt Gminy S. poinformował o dokonanych przez siebie ustaleniach co do miejsca zamieszkania A. W. Z oświadczenia U N z dnia [...] maja 2012 r. wynika, że A. W. ostatnio zamieszkiwała we W. pod nr [...], jednak lokal ten przynależący do zasobów gminnych, administrowany przez CTBS przekazany został do użytkowania innej rodzinie. A. W. przez krótki okres była zameldowana we W. [...] w mieszkaniu krewnego K. G. Z ww. adresu została wymeldowana (od 2010 r.) i zameldowana ma pobyt tymczasowy w ośrodku "[...]" [...] W. Mieszkanie we W. [...] jest obecnie opuszczone i może już należeć do innej osoby. A. W. oczekuje na przydział lokalu socjalnego i nie ma uprawnień do jakiegokolwiek lokalu na terenie Gminy S. Wójt Gminy S. wskazał, że zgodnie z treścią art. 101 ustawy o pomocy społecznej w zw. z art. 25 Kodeksu cywilnego, właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie, przy czym miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Skoro zatem A. W. została wymeldowana z lokalu we W. [...], również lokal w którym ostatnio zamieszkiwała we W. [...] został przekazany do użytku kolejnej rodzinie, twierdzenie o zamiarze powrotu do stałego miejsca zamieszkania we W. [...] nie znajduje potwierdzenia w stanie faktycznym sprawy. A. W. nie mając w ogóle miejsca zamieszkania w Gminie S., nie ma bowiem gdzie wrócić, również czas oczekiwania na lokal socjalny jest długi. Nie jest zatem realne i nie odpowiada stanowi faktycznemu twierdzenie o powrocie do stałego miejsca zamieszkania. W piśmie z dnia [...] czerwca 2012 r. Dyrektor Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w W. poinformował, że A. W. przebywała w Szpitalu [...] w W. od [...] lutego do [...] marca 2012 r. A. W. przebywała na terapii w Ośrodku Rehabilitacji [...] w R., a po odbytej terapii uczestniczyła w programie reintegracji zawodowej. Została zameldowana w tym ośrodku na czas określony do [...] lipca 2012 r., jednak wymeldowała się z pobytu czasowego z dniem [...] kwietnia 2012 r. i zameldowała się na pobyt czasowy w W. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 -zwanej dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga sprawy o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Spór zainicjowany wnioskiem złożonym w niniejszej sprawie ma charakter negatywnego sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem W., a Wójtem Gminy S., albowiem oba ww. organy uznają się za niewłaściwe miejscowo do rozpoznania wniosku A. W. o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej. Problematyka właściwości miejscowej organów udzielających świadczenia z pomocy społecznej uregulowana została w art. 101 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.). Stosownie do tych regulacji, właściwość miejscową gminy ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie (ust. 1). W przypadku osoby bezdomnej właściwą miejscowo gminą jest gmina ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały (ust. 2). Wobec takiego uregulowania zagadnienia właściwości organów w pierwszej kolejności należy ustalić, czy A. W., jako osoba ubiegająca się o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej, posiada miejsce zamieszkania, a jeżeli go nie posiada to, czy jest osobą bezdomną. W pierwszym przypadku o właściwości organu decydują wymogi określone w art. 25 k.c., a w drugim - warunki określone w art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 25 k.c. miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. O zamieszkiwaniu można mówić wówczas, gdy występujące okoliczności pozwalają przeciętnemu obserwatorowi na wyciągnięcie wniosków, że określona miejscowość jest głównym ośrodkiem aktywności życiowej danej osoby fizycznej. W przypadku A. W. można wskazać taką miejscowość. Ze znajdującego się w aktach sprawy zaświadczenia z dnia [...] stycznia 2012 r. wynika, że A. W. posiada zameldowanie stałe [...] W. [...] S., natomiast na pobyt czasowy została zameldowana w Ośrodku Rehabilitacji [...] "[...]" [...] R. w okresie od [...] stycznia 2012 r. do [...] lipca 2012 r. Ze złożonego przez wnioskodawczynię pisma wynika, że przebywała czasowo na stancji pod adresem ul. [...] W. Z W. jednakże wyjechała z uwagi na zakończoną terapię i wymeldowała się w dniu [...] kwietnia 2012 r. ze wskazanego wyżej adresu czasowego zameldowania. Jej kontakt z W. nie miał charakteru trwałego. A. W. oświadczyła również we wniosku o przyznanie pomocy społecznej, że z W. wiąże swoją przyszłość i chce tam wrócić. Dodatkowo o tym, iż łączy swoją przyszłość z tą miejscowością świadczy fakt, że wystąpiła do Gminy S. (na terenie której znajduje się W.) o przyznanie lokalu socjalnego. Powyższe dowodzi, że A. W. nie przebywała w W. z zamiarem stałego pobytu, przebywała tam jedynie w celu odbycia terapii (leczenia). Skoro zatem jest zameldowana na pobyt stały we W. i na terenie Gminy S. ubiega się o przyznanie lokalu socjalnego należy przyjąć, że to w tej miejscowości, a nie w W. chce koncentrować swoją aktywność życiową. Wobec tego stwierdzić należy, że to Wójt Gminy S. jest właściwy do rozpatrzenia wniosku A. W. o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego, zasiłku celowego na opał oraz zasiłku na zakup żywności z programu wieloletniego "Pomoc państw w zakresie dożywiania". Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie przepisów art. 4 i 15 § 1 pkt 4 oraz § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI