Orzeczenie · 2023-11-08

I OW 120/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-11-08
NSAAdministracyjneWysokansa
pomoc społecznabezdomnośćwłaściwość miejscowaświadczeniaschronienieNSAspór kompetencyjnysamorząd

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Tczewa a Prezydentem Miasta Rybnika w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku B. Z. o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej w formie schronienia. Prezydent Miasta Tczewa, wnioskując o rozstrzygnięcie sporu, argumentował, że B. Z. jest osobą bezdomną w rozumieniu art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej (u.p.s.), mimo zameldowania na pobyt stały w Rybniku, ponieważ nie ma możliwości zamieszkania w tym lokalu z powodu konfliktu z lokatorami (rodziną zastępczą). Wskazywał, że wnioskodawczyni została skierowana do schroniska w P. z powodu przemocy domowej. Prezydent Miasta Rybnika nie zgodził się z tym stanowiskiem, podnosząc, że B. Z. jest zameldowana na pobyt stały w Rybniku i osoby posiadające tytuł prawny do lokalu deklarują jej przyjęcie, co wyklucza status osoby bezdomnej. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując definicję osoby bezdomnej zawartą w art. 6 pkt 8 u.p.s. oraz przepisy dotyczące ochrony praw lokatorów, uznał, że pobyt w schronisku dla osób bezdomnych nie jest lokalem mieszkalnym, a długotrwały konflikt z rodziną uniemożliwia powrót do lokalu w Rybniku. W związku z tym, B. Z. została uznana za osobę bezdomną, a zgodnie z art. 101 ust. 2 u.p.s., organem właściwym do rozpoznania jej wniosku jest gmina ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały, czyli Prezydent Miasta Rybnika. Sąd odrzucił argumentację Prezydenta Miasta Rybnika dotyczącą art. 101 ust. 2a u.p.s., wskazując, że schronisko w P. ma charakter interwencyjny i nie jest placówką zapewniającą całodobową opiekę w rozumieniu tego przepisu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie właściwości miejscowej w sprawach pomocy społecznej dla osób bezdomnych, interpretacja definicji osoby bezdomnej i lokalu mieszkalnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji osoby bezdomnej z konfliktem rodzinnym i pobytem w schronisku interwencyjnym.

Zagadnienia prawne (3)

Czy osoba zameldowana na pobyt stały w lokalu, do którego nie ma możliwości powrotu z powodu konfliktu z lokatorami, może być uznana za osobę bezdomną w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, osoba taka może być uznana za osobę bezdomną, jeśli pobyt w schronisku nie jest traktowany jako lokal mieszkalny, a konflikt uniemożliwia powrót do miejsca zameldowania.

Uzasadnienie

Pobyt w schronisku dla osób bezdomnych nie jest lokalem mieszkalnym. Długotrwały konflikt z rodziną w miejscu zameldowania, uniemożliwiający powrót, spełnia przesłankę braku możliwości zamieszkania w lokalu, do którego osoba jest zameldowana.

Jaka gmina jest właściwa miejscowo do rozpoznania wniosku o świadczenia z pomocy społecznej, gdy wnioskodawca jest osobą bezdomną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwa jest gmina ostatniego miejsca zameldowania osoby bezdomnej na pobyt stały.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 101 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, w przypadku osób bezdomnych właściwość miejscową ustala się według ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały.

Czy schronisko dla osób bezdomnych o charakterze interwencyjnym może być traktowane jako placówka zapewniająca całodobową opiekę w rozumieniu art. 101 ust. 2a ustawy o pomocy społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, schronisko o charakterze interwencyjnym i ograniczonym czasowo pobycie nie jest placówką, o której mowa w art. 101 ust. 2a ustawy o pomocy społecznej.

Uzasadnienie

Przepis art. 101 ust. 2a u.p.s. dotyczy placówek zapewniających całodobową opiekę w szerszym znaczeniu, a nie schronisk o charakterze tymczasowym i interwencyjnym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Prezydenta Miasta Rybnika jako organ właściwy do rozpoznania wniosku B. Z. o udzielenie świadczeń z pomocy społecznej w formie schronienia.

Przepisy (9)

Główne

u.p.s. art. 101 § ust. 2

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

W przypadku osób bezdomnych właściwość miejscową gminy ustala się według ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały.

u.p.s. art. 6 § pkt 8

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Definicja osoby bezdomnej: osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i niezameldowana na pobyt stały, lub osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i zameldowana na pobyt stały, w którym nie ma możliwości zamieszkania.

P.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego.

P.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Definicja sporu o właściwość.

Pomocnicze

k.c. art. 25

Kodeks cywilny

Definicja miejsca zamieszkania.

Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego art. 2 § ust. 1 pkt 4

Definicja lokalu mieszkalnego.

u.p.s. art. 101 § ust. 3

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Właściwość miejscowa w przypadkach szczególnie uzasadnionych sytuacją osobistą, sprawach niecierpiących zwłoki oraz w sprawach cudzoziemców.

u.p.s. art. 101 § ust. 2a

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Właściwość miejscowa gminy dla osoby przebywającej w placówce zapewniającej całodobową opiekę lub domu pomocy społecznej.

K.p.a. art. 22 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Spór między organami jednostek samorządu terytorialnego rozstrzygany przez sąd administracyjny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

B. Z. jest osobą bezdomną w rozumieniu art. 6 pkt 8 u.p.s. z uwagi na brak możliwości zamieszkania w lokalu, w którym jest zameldowana, spowodowany konfliktem z rodziną. • Pobyt w schronisku dla osób bezdomnych nie jest lokalem mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów. • Schronisko w P. ma charakter interwencyjny i nie jest placówką zapewniającą całodobową opiekę w rozumieniu art. 101 ust. 2a u.p.s.

Odrzucone argumenty

B. Z. nie jest osobą bezdomną, ponieważ jest zameldowana na pobyt stały w Rybniku i istnieje możliwość jej przyjęcia przez rodzinę. • Właściwość miejscową należy ustalić na podstawie art. 101 ust. 2a u.p.s., biorąc pod uwagę miejsce zamieszkania sprzed pobytu w schronisku.

Godne uwagi sformułowania

spór o właściwość • osoba bezdomna w rozumieniu art. 6 pkt 8 u.p.s. • brak możliwości zamieszkania • lokal mieszkalny w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów • placówka zapewniająca całodobową opiekę

Skład orzekający

Elżbieta Kremer

przewodniczący sprawozdawca

Zygmunt Zgierski

sędzia

Maria Grzymisławska-Cybulska

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej w sprawach pomocy społecznej dla osób bezdomnych, interpretacja definicji osoby bezdomnej i lokalu mieszkalnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby bezdomnej z konfliktem rodzinnym i pobytem w schronisku interwencyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie problemu bezdomności i sposobu ustalania właściwości organów w sprawach pomocy społecznej, co jest istotne dla prawników i pracowników socjalnych.

Kto odpowiada za pomoc bezdomnym? NSA rozstrzyga spór między miastami.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst