I OW 119/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-08
NSAAdministracyjneŚredniansa
spór o właściwośćsamorząd terytorialnyplacówka opiekuńczo-wychowawczadzieckoopiekawychowanieNSApostanowienieumorzenie

NSA umorzył postępowanie w sprawie sporu o właściwość między powiatem a miastem w kwestii skierowania dziecka do placówki opiekuńczo-wychowawczej, ponieważ spór ten ustał wskutek umieszczenia dziecka w placówce.

Powiat K. wystąpił do NSA o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Miastem R. w sprawie skierowania małoletniej do placówki opiekuńczo-wychowawczej i ponoszenia kosztów jej utrzymania. Sąd Rejonowy wydał postanowienie o umieszczeniu dziecka w placówce, które następnie zmieniono. W trakcie postępowania dziecko zostało umieszczone w placówce opiekuńczo-wychowawczej. NSA uznał, że wskutek umieszczenia dziecka w placówce, spór o właściwość ustał, co spowodowało bezprzedmiotowość postępowania przed NSA i jego umorzenie.

Sprawa dotyczyła wniosku Powiatu K. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość z Miastem R. w przedmiocie skierowania małoletniej do placówki opiekuńczo-wychowawczej oraz ponoszenia średnich miesięcznych wydatków na jej utrzymanie. Wniosek został złożony po tym, jak Sąd Rejonowy wydał postanowienie o umieszczeniu małoletniej w placówce opiekuńczo-wychowawczej, które następnie zostało zmienione. Starosta K. wskazał, że dalsze działania powinny być podejmowane przez Miasto R., a w międzyczasie, kierując się dobrem dziecka, umieszczono ją w placówce w D. Prezydent Miasta R. wniósł o oddalenie wniosku, argumentując, że dziecko zostało już umieszczone we właściwej placówce, a zgodnie z przepisami, powiat jest właściwy do ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie dziecka, co oznacza, że spór przestał istnieć. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując sprawę, stwierdził, że zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego. Sąd podkreślił, że spór o właściwość istnieje, gdy zachodzi rozbieżność poglądów co do zakresu działania organów, a rozstrzygnięcie sprawy przez jeden z organów oznacza, że spór nie zaistniał. W tej konkretnej sytuacji, ponieważ małoletnia została umieszczona w placówce opiekuńczo-wychowawczej, a skierowanie nie zawierało zastrzeżenia o tymczasowości, NSA uznał, że spór o właściwość ustał. W związku z tym postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zostało umorzone jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 15 § 2 w zw. z art. 64 § 3 i art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli spór o właściwość ustał, postępowanie przed NSA jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.

Uzasadnienie

Spór o właściwość istnieje, gdy zachodzi rozbieżność poglądów między organami co do zakresu ich działania. Rozstrzygnięcie sprawy przez jeden z organów oznacza, że spór nie zaistniał. W sytuacji, gdy dziecko zostało umieszczone w placówce opiekuńczo-wychowawczej, a skierowanie nie zawierało zastrzeżenia o tymczasowości, NSA uznał, że spór o właściwość ustał.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku ustania sporu o właściwość, postępowanie przed NSA podlega umorzeniu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 64 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Umorzenie postępowania.

p.p.s.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. 2023 poz 1634 (tekst jednolity)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spór o właściwość ustał wskutek umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej.

Godne uwagi sformułowania

Sporem o właściwość między organami administracji publiczną jest obiektywnie istniejąca sytuacja prawna, w której zachodzi rozbieżność poglądów między organami administracji publicznej, co do zakresu ich działania w tym przede wszystkim, co do upoważnienia do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia tej samej sprawy administracyjnej. Rozstrzygnięcie sprawy przez jeden z organów oznacza, że w sprawie nie zaistniał spór o właściwość, który mógłby zostać rozstrzygnięty przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Skład orzekający

Elżbieta Kremer

przewodniczący

Maria Grzymisławska-Cybulska

członek

Zygmunt Zgierski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w sprawach o spór o właściwość, gdy spór ten ustał w toku postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustania sporu o właściwość w kontekście umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych ze sporami o właściwość między organami samorządu terytorialnego, co jest istotne dla prawników procesualistów, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OW 119/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-11-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-05-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Elżbieta Kremer /przewodniczący/
Maria Grzymisławska-Cybulska
Zygmunt Zgierski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6324 Rodzina   zastępcza,  pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne
Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Umorzono postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 4, art. 15 § 1 pkt 4, § 2, art.  64 § 3, art. 161 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie NSA Zygmunt Zgierski (spr.) del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Powiatu K. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Powiatem K. a Miastem R. przez wskazanie organu właściwego do wydania skierowania do placówki opiekuńczo-wychowawczej oraz ponoszenia średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na utrzymanie w placówce opiekuńczo-wychowawczej postanawia: umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym
Uzasadnienie
Pismem z 26 kwietnia 2023 r. Starosta K. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość zaistniałego między tym organem a Prezydentem Miasta R. w sprawie wydania skierowania małoletniej do placówki opiekuńczo-wychowawczej oraz ponoszenia średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na jej utrzymanie w placówce opiekuńczo-wychowawczej, przez wskazanie Prezydenta jako organu właściwego w sprawie.
W uzasadnieniu organ wskazał, że postanowieniem z 28 lipca 2022 r. Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej III Wydział Rodzinny i Nieletnich udzielił zabezpieczenia w sprawie na czas toczącego się postępowania w ten sposób, że postanowił umieścić małoletnią M.D. w placówce opiekuńczo-wychowawczej typu interwencyjnego. Postanowienie to zostało następnie zmienione postanowieniem z dnia 17 listopada 2022 r. na placówkę opiekuńczo-wychowawczą typu socjalizacyjnego. Właściwość miejscowa sądu została ustalona z uwagi na miejsce zamieszkania matki zainteresowanej. Wnioskodawca poinformował także, że zainteresowana z uwagi na stan zdrowia została na początku listopada 2022 r. wypisana z placówki medycznej. Jak zaznaczył adres zamieszkania opiekuna zainteresowanej z dniem 10 września 2022 r. zmienił się z R. na L. Zdaniem wnioskodawcy dalsze działania w sprawie jako wynikające z pierwotnego postanowienia sądu powinny być podejmowane przez Miasto R. Wnioskodawca poinformował także, że kierując się dobrem dziecka w dniu 9 listopada 2022 r. w celu zapewnienia jej miejsca pobytu do czasu rozstrzygnięcia sporu o właściwość zainteresowaną umieszczono w Placówce Opiekuńczo-Wychowawczej nr 2 w D.
W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta R. wniósł o oddalenie wniosku bądź wskazanie, że organem właściwym do skierowania zainteresowanej do palcówki opiekuńczo-wychowawczej jest Starosta K., a do ponoszenia średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na utrzymanie w placówce opiekuńczo-wychowawczej zobowiązany jest Powiat K.
Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że zainteresowana została już umieszczona we właściwej placówce, a zgodnie z obowiązującymi przepisami dziecko do placówki opiekuńczo- wychowawczej kieruje powiat właściwy do ponoszenia wydatków na opiekę i wychowanie dziecka, co powoduje, że spór pomiędzy stronami przestał istnieć. Dodatkowo zaznaczył, że wykonanie postanowienia sądu dopuszczalne było po spełnieniu warunku, jakim było zakończenie hospitalizacji małoletniej, tj. już w czasie gdy matka zainteresowanej zamieszkiwała na terenie Powiatu K.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), dalej: ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że sporem o właściwość między organami administracji publicznej jest obiektywnie istniejąca sytuacja prawna, w której zachodzi rozbieżność poglądów między organami administracji publicznej, co do zakresu ich działania w tym przede wszystkim, co do upoważnienia do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia tej samej sprawy administracyjnej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 grudnia 2020 r., sygn. akt I OW 174/20, z 22 czerwca 2021 r., sygn. akt I OW 319/20, czy z 10 marca 2022 r., I OW 194/21). Oznacza to, że spór o właściwość pomiędzy organami uniemożliwia im rozstrzygnięcie sprawy objętej tym sporem. Zatem rozstrzygnięcie sprawy przez jeden z organów oznacza, że w sprawie nie zaistniał spór o właściwość, który mógłby zostać rozstrzygnięty przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Ze złożonego wniosku wynika, że w dniu 9 listopada 2022 r. zainteresowana została umieszczona przez Dyrektora Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w K. w Placówce Opiekuńczo-Wychowawczej nr 2 w D. Zauważyć przy tym należy, że skierowanie do tej placówki nie zawiera zastrzeżenia, że umieszczenie zainteresowanej w przedmiotowej placówce następuje wyłącznie do czasu rozstrzygnięcia sporu o właściwość.
W świetle powyższych ustaleń, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego należało uznać, że spór w rozpoznawanej sprawie ustał, a zatem brak jest sporu o właściwość, którą miałby rozstrzygnąć Naczelny Sąd Administracyjny. Tym samym prowadzenie postępowania z wniosku Powiatu K. należało uznać za bezprzedmiotowe.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 2 w zw. z art. 64 § 3 i art. 161 § 1 pkt 3 ppsa orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI