I OW 112/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA rozstrzygnął spór kompetencyjny, wskazując Wójta Gminy Tworóg jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku o wyrównanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego.
Sprawa dotyczyła sporu kompetencyjnego między Wójtem Gminy Tworóg a Wójtem Gminy Przystajń w kwestii ustalenia organu właściwego do rozpatrzenia wniosku o wyrównanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Wójt Gminy Tworóg początkowo uważał się za właściwego tylko od momentu zmiany miejsca zamieszkania strony, a za okres poprzedni wskazywał Wójta Gminy Przystajń. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, uznał, że organem właściwym jest wójt właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej w momencie wpływu tytułu wykonawczego do komornika. W związku z tym, NSA wskazał Wójta Gminy Tworóg jako organ właściwy do rozpatrzenia sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrzył wniosek Wójta Gminy Tworóg dotyczący rozstrzygnięcia sporu o właściwość z Wójtem Gminy Przystajń w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku o wyrównanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Spór wynikał z faktu, że strona przeniosła swoje miejsce zamieszkania z Gminy Przystajń do Gminy Tworóg w trakcie okresu, za który domagano się wyrównania świadczenia. Wójt Gminy Tworóg początkowo uznał się za właściwego jedynie od momentu zmiany miejsca zamieszkania, natomiast za okres poprzedni wskazywał na właściwość Wójta Gminy Przystajń. Wójt Gminy Przystajń z kolei uznał się za niewłaściwego, przekazując sprawę do Wójta Gminy Tworóg. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, w szczególności na art. 12 ust. 1, który stanowi, że postępowania prowadzi organ właściwy wierzyciela, a organem tym jest wójt właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej, rozstrzygnął spór. Sąd podkreślił, że wyrównanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego w przypadku podwyższenia alimentów jest postępowaniem w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Mając na uwadze, że tytuł wykonawczy wpłynął do komornika we wrześniu 2022 r., a osoba uprawniona od co najmniej września 2022 r. zamieszkuje w Gminie Tworóg, Sąd wskazał Wójta Gminy Tworóg jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku o wyrównanie świadczeń za wskazany okres.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o wyrównanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego jest organ właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej w momencie wpływu tytułu wykonawczego do komornika sądowego.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wskazując, że organem właściwym wierzyciela jest wójt właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej, a zmiany w świadczeniach następują po wpływie tytułu wykonawczego do komornika.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne rozpoznają spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego.
p.p.s.a. art. 22 § § 1 pkt 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne rozpoznają spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego.
ustawa art. 12 § ust. 1
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Postępowania w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego prowadzi organ właściwy wierzyciela.
ustawa art. 29 § ust. 4
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Do świadczeń alimentacyjnych zalicza się również wyrównanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego w przypadku podniesienia wysokości zasądzonych alimentów.
Pomocnicze
k.p.a. art. 22 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa art. 2 § pkt 10
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Organem właściwym wierzyciela jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej.
ustawa art. 29 § ust. 1
Ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Zmiany w wysokości świadczeń z funduszu alimentacyjnego na skutek zmiany wysokości zasądzonych alimentów dokonuje się po wpływie tytułu wykonawczego do komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne, od miesiąca w którym nastąpiła zmiana wysokości zasądzonych alimentów.
Argumenty
Godne uwagi sformułowania
spór kompetencyjny (także spór o właściwość) organ właściwy wierzyciela wyrównanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego w przypadku podniesienia zasądzonych alimentów
Skład orzekający
Jolanta Rudnicka
przewodniczący-sprawozdawca
Karol Kiczka
członek
Dariusz Chaciński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organu w sprawach o wyrównanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego w przypadku zmiany miejsca zamieszkania strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sporu kompetencyjnego między wójtami gmin.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawem do świadczeń alimentacyjnych, co jest istotne dla prawników i osób zainteresowanych prawem rodzinnym i socjalnym.
“Kto wypłaci wyrównanie alimentów? NSA rozstrzyga spór między gminami.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OW 112/23 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2023-10-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-04-24 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Dariusz Chaciński Jolanta Rudnicka /przewodniczący sprawozdawca/ Karol Kiczka Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 643 Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami Hasła tematyczne Spór kompetencyjny/Spór o właściwość Skarżony organ Wójt Gminy Treść wyniku Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 4 i 15 § 1 pkt 4 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Karol Kiczka Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 10 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy Tworóg z 17 stycznia 2023 r. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy Tworóg a Wójtem Gminy Przystajń w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku w sprawie wydania decyzji dotyczącej świadczenia z funduszu alimentacyjnego postanawia: wskazać Wójta Gminy Tworóg jako organ właściwy w sprawie. Uzasadnienie Wnioskiem z 17 stycznia 2023 r., Wójt Gminy Tworóg wystąpił o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy tym organem, a Wójtem Gminy Przystajń w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania decyzji w sprawie wniosku G. S. (dalej: "Zainteresowana") dotyczącego wyrównania świadczenia z funduszu alimentacyjnego na córkę J. W. za okres od 16 sierpnia 2022 r. do 30 września 2022 r. W uzasadnieniu wniosku Wójt Gminy Tworóg wskazał, że pismem z 9 grudnia 2022 r. - Wójt Gminy Przystajń przekazał mu ww. wniosek, z uwagi na fakt zmiany miejsca zamieszkania Zainteresowanej z Gminy Przystajń na Gminę Tworóg od października 2022 r. Wójt Gminy Tworóg zgodził się z tym, że jest on właściwy do rozparzenia wniosku Zainteresowanej o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego ale jedynie od października 2022 r., czyli od chwili zmiany miejsca zamieszkania Zainteresowanej. Natomiast, jego zdaniem, wyrównanie świadczeń wypłaconych już Zainteresowanej przez Gminę Przystajń w okresie od 16 sierpnia 2022 r. do 30 września 2022 r., a zatem za okres kiedy Zainteresowana mieszkała na terenie gminy Przystajń należy do Wójta Gminy Przystajń. W związku z powyższym wniósł o wskazanie Wójta Gminy Przystajń jako organu właściwego do rozpatrzenia wniosku Zainteresowanej co do wyrównania świadczenia z funduszu alimentacyjnego. W odpowiedzi na powyższy wniosek Wójt Gminy Przystajń, pismem z 30 maja 2023 r. wniósł o wskazanie Wójta Gminy Tworóg jako organu właściwego do załatwienia sprawy. W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał, że wyrównanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego w przypadku podniesienia zasądzonych alimentów jest postępowaniem w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W związku z powyższym organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o wyrównanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego jest organ, na terenie którego zamieszkują osoby uprawnione do świadczeń po wpływie tytułu wykonawczego podwyższającego dotychczas zasądzone alimenty do komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne. Mając powyższe na uwadze Wójt Gminy Przystajń wskazał, że zgodnie z informacją podchodzącą od Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Częstochowie – A. P. z 22 września 2022 r. wierzycielka złożyła tytuł wykonawczy wraz z aktualnym wnioskiem w kancelarii komornika 21 września 2022 r. W związku z powyższym Wójt Gminy Przystajń uznał się za niewłaściwy w sprawie i przekazał dokumenty Wójtowi Gminy Tworóg, który jest obecnie organem właściwym wierzyciela. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") z zastrzeżeniem art. 22 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 803, dalej: "k.p.a."), sądy administracyjne rozpoznają, spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Przez spór kompetencyjny (także spór o właściwość), o którym mowa we wskazanym przepisie, należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też każdy z nich uważa się za niewłaściwy do jej załatwienia (spór negatywny). W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia ze sporem negatywnym, który powstał między Wójtem Gminy Tworóg a Wójtem Gminy Przystajń w przedmiocie rozpatrzenia sprawy przyznania wyrównania świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Wniosek jest dopuszczalny, gdyż ww. organy nie mają wspólnego dla nich organu wyższego stopnia. Wskazać należy, że przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429, dalej: "ustawa") precyzyjnie określają zagadnienia takie, jak: zadania realizowane w zakresie przyznawania i wypłacania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, działania podejmowane wobec dłużników alimentacyjnych oraz organy właściwe do załatwiania tych spraw. Przepis art. 12 ust. 1 tej ustawy stanowi, że postępowania w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego prowadzi organ właściwy wierzyciela. Zaś organem właściwym wierzyciela, stosownie do art. 2 pkt 10 powołanej ustawy, jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby uprawnionej. Do świadczeń alimentacyjnych zalicza się również wyrównanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego w przypadku podniesienia wysokości zasądzonych alimentów (art. 29 ust. 4 ustawy). Natomiast, zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy, zmiany w wysokości świadczeń z funduszu alimentacyjnego na skutek zmiany wysokości zasądzonych alimentów dokonuje się po wpływie tytułu wykonawczego do komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne, od miesiąca w którym nastąpiła zmiana wysokości zasądzonych alimentów. W niniejszej sprawie tytuł wykonawczy wraz z wnioskiem o zmianie wysokości alimentów wpłynął do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Częstochowie – A. P. 21 września 2022 r., zaś – jak wynika z akt sprawy – uprawniona do alimentów córka J. W. (wierzyciel), od co najmniej września 2022 r. zamieszkuje wraz z matką w Gminie Tworóg. Należy zatem przyjąć, że właściwym miejscowo organem do rozpatrzenia wniosku Zainteresowanej, przedstawicielki ustawowej córki J. W., w sprawie wyrównania świadczeń alimentacyjnych za okres od 16 sierpnia 2022 r. do 30 września 2022 r. jest Wójt Gminy Tworóg. Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, mając za podstawę art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI