I OSK 949/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Świdnicy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Miejskiej M. w sprawie zasad wydzierżawiania nieruchomości gruntowych. Uchwała ta w § 1 i § 2 dopuszczała odstąpienie od przetargowego trybu zawarcia umowy dzierżawy lub najmu, zarówno w sytuacjach ogólnie wskazanych, jak i w przypadku wpłynięcia jednego wniosku. Prokurator zarzucił naruszenie art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a) ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 37 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, twierdząc, że rada gminy nie ma kompetencji do generalnego odstępowania od przetargu, a zgoda taka powinna być indywidualna. WSA we Wrocławiu oddalił skargę, interpretując przepisy jako dopuszczające możliwość ustalenia przez radę ogólnych zasad gospodarowania mieniem, w tym odstępstw od trybu przetargowego. NSA uchylił wyrok WSA, podzielając stanowisko skarżącego kasacyjnie. Sąd kasacyjny uznał, że art. 37 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, stanowiący przepis szczególny wobec art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a) ustawy o samorządzie gminnym, nakłada obowiązek przetargu jako zasadę. Zgoda na odstąpienie od tego obowiązku, wyrażana na podstawie art. 37 ust. 4 u.g.n., musi mieć charakter indywidualny i dotyczyć konkretnej, zindywidualizowanej nieruchomości, a nie może być udzielana w drodze aktu prawa miejscowego jako norma generalna i abstrakcyjna. Tym samym uchwała Rady Miejskiej M. została uznana za naruszającą prawo.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że zgoda na odstąpienie od przetargowego trybu wynajmu lub dzierżawy nieruchomości musi być indywidualna i dotyczyć konkretnej nieruchomości, a nie może być uregulowana w akcie prawa miejscowego jako norma generalna.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie podjęcia uchwały.
Zagadnienia prawne (2)
Czy rada gminy może w uchwale prawa miejscowego generalnie odstąpić od obowiązku przetargowego trybu zawierania umów dzierżawy lub najmu nieruchomości gruntowych innych niż rolne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgoda na odstąpienie od przetargowego trybu musi mieć charakter indywidualny i dotyczyć konkretnej nieruchomości.
Uzasadnienie
Przepis art. 37 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi przepis szczególny wobec ustawy o samorządzie gminnym i nakłada obowiązek przetargu jako zasadę. Zgoda na odstąpienie od tego obowiązku musi być indywidualna i dotyczyć konkretnej nieruchomości, a nie może być udzielona w drodze aktu prawa miejscowego jako norma generalna i abstrakcyjna.
Czy uchwała rady gminy określająca zasady gospodarowania nieruchomościami może być sprzeczna z ustawą o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, akty prawa miejscowego nie mogą regulować odmiennie zasad uregulowanych w ustawie.
Uzasadnienie
Ustawa o gospodarce nieruchomościami jest ustawą szczególną, która określa zasady gospodarowania nieruchomościami. Rada gminy nie może w drodze uchwały prawa miejscowego zniweczyć zasady wprowadzonej ustawą, w tym obowiązku przetargowego.
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 37 § 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Zgoda na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony musi mieć charakter indywidualny i dotyczyć konkretnej nieruchomości.
u.s.g. art. 18 § 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Kompetencja rady gminy do podejmowania uchwał w sprawach majątkowych gminy, dotyczących zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony, jest ograniczona przez ustawy szczególne, w tym ustawę o gospodarce nieruchomościami.
u.s.g. art. 18 § 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Uchwała rady gminy w sprawie zasad gospodarowania nieruchomościami nie może regulować odmiennie zasad ustawowych ani generalnie wyłączać trybu przetargowego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 37 § 4a
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zgoda na odstąpienie od przetargowego trybu zawierania umów dzierżawy lub najmu nieruchomości musi mieć charakter indywidualny i dotyczyć konkretnej nieruchomości, a nie być uregulowana w akcie prawa miejscowego jako norma generalna i abstrakcyjna. • Ustawa o gospodarce nieruchomościami jest przepisem szczególnym wobec ustawy o samorządzie gminnym i określa zasady gospodarowania nieruchomościami, których akty prawa miejscowego nie mogą odmiennie regulować.
Odrzucone argumenty
Rada gminy ma kompetencję do ustalania ogólnych zasad gospodarowania mieniem, w tym odstępstw od trybu przetargowego, w drodze uchwały prawa miejscowego. • Wykładnia celowościowa art. 37 ust. 4 u.g.n. przemawia za dopuszczeniem możliwości generalnego zwolnienia pewnych kategorii nieruchomości z obowiązku stosowania do umów trybu przetargowego, aby umożliwić organom wykonawczym zawieranie umów w drobnych sprawach.
Godne uwagi sformułowania
zgoda na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia tych umów nie może być wykładany w ten sposób, że ustawodawca przekazał wskazanym organom kompetencję do odstąpienia od trybu przetargowego na mocy aktu o charakterze generalnym i abstrakcyjnym • uchwałą organu samorządu terytorialnego (czy zarządzenia wojewody) nie można zniweczyć zasady wprowadzonej ustawą • zgoda na odstąpienie od trybu przetargowego wyrażana na podstawie art. 37 ust. 4 u.g.n. ma charakter indywidualny
Skład orzekający
Iwona Bogucka
przewodniczący sprawozdawca
Zygmunt Zgierski
sędzia
Agnieszka Miernik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że zgoda na odstąpienie od przetargowego trybu wynajmu lub dzierżawy nieruchomości musi być indywidualna i dotyczyć konkretnej nieruchomości, a nie może być uregulowana w akcie prawa miejscowego jako norma generalna."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie podjęcia uchwały.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów dotyczących przetargów przy wynajmie lub dzierżawie nieruchomości komunalnych, co ma istotne znaczenie praktyczne dla samorządów i przedsiębiorców.
“Czy gmina może omijać przetargi przy wynajmie nieruchomości? NSA wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.