I OSK 944/05

I OSK 944/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-03-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-08-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Adamiak
Jan Paweł Tarno /sprawozdawca/
Małgorzata Jaśkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Hasła tematyczne
Oświata
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1294/04 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-02-01
Skarżony organ
Minister Kultury
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska, Sędziowie NSA Barbara Adamiak, Jan Paweł Tarno (spr.), Protokolant Edyta Pawlak, po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 1294/04 w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Ministra Kultury z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 1 lutego 2005 r., II SA 1294/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. M. na decyzję Ministra Kultury z [...], nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy. Minister Kultury decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...], którą to decyzją - wydaną na podstawie art. 9b ust. 6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112) odmówiono nadania J. M. stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. W uzasadnieniu decyzji podano m.in., iż zgodnie z art. 9b ust. l pkt 3 w zw. z art. 9 ust. l pkt l oraz ust. 2 i 3 ustawy - Karta Nauczyciela, warunkiem nadania nauczycielowi stopnia nauczyciela dyplomowanego jest: posiadanie wymaganych kwalifikacji, odbycie stażu zakończonego pozytywna oceną dorobku zawodowego oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej. tego ostatniego warunku skarżąca nie spełniła.
Stosownie do postanowień art. 9 b ust. 6 ustawy - Karta Nauczyciela, nauczycielowi, który nie spełnia tych warunków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny odmawia w drodze decyzji administracyjnej nadania stopnia awansu zawodowego. Zdaniem Sądu I instancji skarga J. M. analizowana w aspekcie tych podstaw nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z przepisem § 11 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego nauczycieli (Dz. U. Nr 70, poz. 825 ze zm.), nauczyciel otrzymuje akceptację komisji kwalifikacyjnej w przypadku uzyskania co najmniej 2/3 możliwych do uzyskania punktów.
Akceptacja komisji kwalifikacyjnej warunkuje uzyskanie tego rodzaju certyfikatu, jednakże nie należy utożsamiać jej, jak sugeruje skarżąca, ze stanowiskiem organu administracji publicznej, które, w jej ocenie, winno podlegać daleko idącej kontroli Sądu. Komisja kwalifikacyjna nie jest organem administracji ze wszelkimi tego konsekwencjami. Jako ciało opiniodawcze wyraża jedynie swoje zdanie w kwestii awansu zawodowego nauczyciela, to zaś - jako jeden z warunków - wpływa na decyzję w przedmiocie awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Prace komisji nie podlegają zatem procedurze administracyjnej. Toteż w tym zakresie zarzuty postawione przez J. M. należało uznać za całkowicie bezpodstawne.
Ocena pracy komisji kwalifikacyjnej przez Sąd odbywa się jedynie na płaszczyźnie formalnej. Sąd kontrolując legalność decyzji Ministra nie jest uprawniony do merytorycznego badania np. zasadności zastosowanej przez poszczególnych członków komisji punktacji. Może jednak oceniać prawidłowość powołania komisji, liczenia punktów, składania podpisów jej członków, zapewnienia udziału ekspertów zgodnie z kwalifikacjami nauczyciela, etc. Zatem sprawdza, czy zaprezentowane przez komisję stanowisko, jako jeden z warunków uzyskania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, nie jest obarczone wadą formalną, która z kolei mogłaby podważać trafność rozstrzygnięcia Ministra. Podnoszony przez J. M. problem doboru składu komisji kwalifikacyjnej i powołania jej w takim kształcie, w jakim została powołana, wedle tego, co zostało przedstawione powyżej, podlegał zatem kontroli Sądu.
W aspekcie zarzutów podniesionych w skardze należy zwrócić uwagę, że powołany do składu komisji kwalifikacyjnej ekspert w zakresie gry na perkusji – S. S. w chwili powołania nie został skreślony z listy ekspertów Ministra Edukacji Narodowej i Sportu. Fakt nieumieszczenia jego nazwiska na internetowej liście MENiS wynikał jedynie z wewnętrznych zarządzeń Ministra, które wiązały się z koniecznością uzyskania pisemnej zgody na przetwarzanie danych osobowych zainteresowanego, której to zgody sam zainteresowany nie złożył. Nie może to jednak oznaczać, że w ten sposób (za niezłożenie oświadczenia o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych) został pozbawiony uprawnień eksperckich. W takiej sytuacji nic nie stało w opozycji, by mógł zasiadać w składzie komisji jako ekspert. Nie zaszła bowiem, żadna z wymienionych w § 6 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 27 lutego 2003 r. w sprawie wymagań, jakim powinni odpowiadać eksperci wchodzący w skład komisji egzaminacyjnych i kwalifikacyjnych dla nauczycieli ubiegających się o awans zawodowy, oraz warunków wpisywania na listę ekspertów i skreślania z niej (Dz. U. Nr 44, poz. 375) okoliczności, wymagająca skreślenia eksperta z listy w drodze decyzji administracyjnej. Taka decyzja o skreśleniu z listy ekspertów S. S. nie została wydana. W tym przypadku dbałość o legalne przetwarzanie danych osobowych ekspertów z listy MENiS (osób najbardziej zainteresowanych powoływaniem do składów komisji) nie może pozbawiać ich tychże uprawnień i w rezultacie dyskwalifikować jako członków potencjalnych komisji kwalifikacyjnych. Brak pisemnego oświadczenia eksperta o wyrażeniu zgody na przetwarzanie jego danych osobowych pozostaje bez wpływu na prawidłowość powołania komisji kwalifikacyjnej, może natomiast rodzić skutki na płaszczyźnie przepisów o ochronie danych osobowych.
Uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej nie ma w sprawie nadania nauczycielowi mianowanemu stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego decydującego znaczenia i nie przesądza o obowiązku jego nadania. O dopuszczalności wydania certyfikatu rozstrzyga bowiem nie komisja kwalifikacyjna, ale organ nadzoru pedagogicznego. Nie można zatem podzielić sugestii skarżącej, że uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej determinuje sposób rozpatrzenia wniosku nauczyciela, oraz że bez stwierdzenia nieważności takiego stanowiska niedopuszczalna jest odmowa nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Tylko łączne spełnienie wszystkich wymogów przewidzianych w art. 9b ustawy - Karta Nauczyciela umożliwia wydanie pozytywnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia.
W skardze kasacyjnej J. M. reprezentowana przez radcę prawnego zaskarżyła wyrok Sądu I instancji w całości zarzucając mu:
1. naruszenie prawa materialnego, a to §§ 2 i 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 27 lutego 2003 r. w sprawie wymagań, jakim powinni odpowiadać eksperci wchodzący w skład komisji egzaminacyjnych i kwalifikacyjnych na nauczycieli ubiegających się o awans zawodowy, oraz warunków wpisywania na listę ekspertów i skreślania z niej (Dz. U. z 2003r. Nr 44 poz. 375) polegające na błędnym uznaniu, że S. S. w chwili powołania go do składu komisji kwalifikacyjnej pozostawał nadal ekspertem, gdyż nie został skreślony z listy ekspertów MENiS w sytuacji, gdy w rzeczywistości nieumieszczenie go na tej liście było następstwem utraty przez niego uprawnień eksperckich.
2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U nr 153, poz. 1270 ze zm.) polegające na oddaleniu skargi J. M. na decyzję Ministra Kultury z [...], nr [...], mimo istnienia ewidentnych przesłanek świadczących o tym, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, co w rezultacie skutkowało pozostawieniem przez Sąd w obrocie prawnym decyzji wadkliwej.
3. naruszenie przepisów postępowania, a to art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na braku uzasadnienia zaskarżonego wyroku, ustosunkowania się przez WSA do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze, niewskazania podstawy prawnej wydanego wyroku, ani jej wyjaśnienia.
Wskazując na powyższe podstawy skargi – wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W uzasadnieniu stwierdzono, że pierwszy z zarzutów dotyczy nieprawidłowości polegających na powołaniu do składu komisji kwalifikacyjnej S. S. - osoby, która w chwili powołania nie znajdowała się na liście ekspertów Ministra Edukacji Narodowej i Sportu. W dacie powoływania przedmiotowej komisji kwalifikacyjnej obowiązywało rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 27 lutego 2003 r. w sprawie wymagań, jakim powinni odpowiadać eksperci (...). Rozporządzenie to obowiązywało w okresie od 22.03.2003r. do 3l.08.2004r. Wcześniej zasady powoływania ekspertów regulowane było rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lipca 2001 r. o identycznym tytule, opublikowane w Dz. U. nr 70 poz. 822. Istotną w sprawie jest okoliczność, iż rozporządzenie z 14.07.2000 r. obowiązywało do dnia 22.10.2002 r., gdyż utraciło moc na podstawie art. 30 ustawy z dnia 23 sierpnia 2001 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 111. póz. 1194 i z 2000 r. nr 41, poz. 362). Z uwagi też na brak stosownych przepisów przejściowych wraz z utratą mocy przedmiotowego rozporządzenia przestała funkcjonować lista ekspertów regulowana tym rozporządzeniem. Należy też zwrócić uwagę na fakt, iż pomiędzy obu rozporządzeniami istniała luka czasowa od 22.10.2002 r. do 22.03.2003r.
Naturalną konsekwencją utraty ważności dotychczasowej listy ekspertów oraz wygaśnięcia statusu eksperta osób na niej umieszczonych, było ponowne uregulowanie zasad funkcjonowania takiej listy w rozporządzeniu z dnia 27 lutego 2003 r. i wynikający z tego rozporządzenia obowiązek ponownego złożenia stosownego wniosku o wpis na listę ekspertów przez osoby tym zainteresowane. Jednym z warunków przewidzianych rozporządzeniem (§ 2 ust. 3), jakie miała spełnić osoba zainteresowana wpisem na listę ekspertów było wyrażenie przez nią zgody na przetwarzanie jej danych osobowych.
Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego S. S. warunku tego nie dopełnił skutkiem, czego w dacie powołania go do składu komisji kwalifikacyjnej na liście ekspertów nie figurował. Powyższa okoliczność powodowała, iż nie powinien zostać powołany do składu komisji, gdyż nie posiadał statusu eksperta. Wojewódzki Sąd Administracyjny zadawalając się jedynie ustnymi wyjaśnieniami pełnomocnika organu administracyjnego, bez ustalenia stanu prawnego regulującego status ekspertów powoływanych do komisji kwalifikacyjnych bezpodstawnie przyjął, iż S. S. będąc wcześniej ekspertem uprawnień tych nigdy nic utracił a brak zgody eksperta na przetwarzanie jego danych osobowych pozostaje bez wpływu na prawidłowość powołania komisji kwalifikacyjnej.
Powyższe okoliczności uzasadniają twierdzenie, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrując się nieprawidłowości w uczestniczeniu S. S. jako eksperta w składzie komisji kwalifikacyjnej dopuścił się naruszenia §§ 2-3 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z 27 lutego 2003 r. Uwzględniając fakt, iż postępowanie przed komisją kwalifikacyjną jest tylko jednym z etapów postępowania administracyjnego kończącego się (w tym wypadku) decyzją administracyjną Ministra Kultury ocenie sądu podlegała prawidłowość wydania decyzji przez Ministra Kultury, któremu w stosunku do komis]i kwalifikacyjnych przysługują zgodnie z art. 9h ust. l pkt. 2 ustawy Karta Nauczyciela (w wersji obowiązującej w dacie wydania decyzji), uprawnienia nadzorcze. W istniejącym stanie faktycznym i prawnym Minister Kultury w ramach posiadanych uprawnień nadzorczych obowiązany był uznać za nieważne czynności komisji, w której zasiadała osoba nieuprawniona (art. 9h ust.2 ustawy Karta Nauczyciela). Wydanie zaskarżonej decyzji przez Ministra Kultury sankcjonującej powyższe nieprawidłowości oraz utrzymanie jej w mocy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny czyni zasadnym zarzut naruszenia w/w przepisów prawa materialnego.
Drugi zarzut znajduje swoje źródło w nieprawidłowej pracy komisji kwalifikacyjnej. Komisja ta dokonując analizy dorobku zawodowego J. M. zgodnie z treścią art. 9b ust. l pkt 3 ustawy Karta Nauczyciela, obowiązana była stosować kryteria ocen określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000r. w sprawie uzyskiwania awansu zawodowego przez nauczycieli. (Dz. U. z 2000 r. nr 70 poz. 825 ze zm.) - co wynika jednoznacznie "z treści art. 9g ust.10 ustawy Karta Nauczyciela. W tym jednak wypadku dwie osoby z jej składu tj. wymieniony wcześniej S. S. oraz B. S. wykazali się rażącym brakiem znajomości wymienionego rozporządzenia zarzucając J. M. niespełnienie warunków do realizacji, których w myśl przedmiotowego rozporządzenia nie była zobowiązana. S. S. znacznie zaniżając ocenę punktową pracy Skarżącej (przyznał jedynie 2 punkty na 10 możliwych) zarzucił, iż w rezultatach pracy złożonej przez J. M. nie znajdują odzwierciedlenia warunki sformułowane w § 5 ust. 2 pkt. 3 lit "c-f-g" rozporządzenia z 3.08.2002 r. Zarzut ten został sformułowany w sytuacji, gdy Skarżąca zgodnie z wymienionym przepisem miała obowiązek realizacji czterech z ośmiu zadań sformułowanych w punktach od "a" do "g" i gdy warunek ten spełniła.
B. S. również zaniżając ocenę punktową pracy J. M. (przyznała jedynie 5 punktów na 10 możliwych), podniosła niewystarczającą realizację wymagań określonych w § 5 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia w brzmieniu: "umiejętność dzielenia się swoją wiedzą i doświadczeniem z innymi pracownikami szkoły", które w ocenie eksperta ograniczały się jedynie do dyskusji koleżeńskich, a także, iż J. M. nie pełni w szkole roli lidera. Absurdalność tych zarzutów jest oczywista. Cytowany przepis w żadnym zakresie nic obliguje nauczyciela starającego się o awans zawodowy do posiadania cech przywódczych. Trudno też uznać za niewłaściwe dzielenie się z innymi swoją wiedzą i doświadczeniem z innymi pracownikami szkoły w formie dyskusji.
Kolejny ekspert H. M. (przyznał Skarżącej jedynie 3 punkty na 10 możliwych) wprawdzie nie naruszył w sposób tak ewidentny jak dwaj poprzednicy przepisów rozporządzenia jednak stosunku do złożonej przez J. M. pracy podniósł zarzuty, do których w żaden sposób nie można się odnieść. Wymieniony stwierdził, bowiem, że zawarte w pracy J. M. publikacje internetowe nie spełniają swojej roli jako elementu dotyczącego nowatorskiego podejścia do przedmiotu nauczania" - nie precyzując, jakie elementy pracy, których rzekomo zabrakło przesądzałoby o nowatorskim podejściu do przedmiotu nauczania (W tym miejscu należy wyjaśnić, iż element nowatorskości nic jest wymieniany w rozporządzeniu jako kryterium podlegające ocenie). Zarzucił nadto, że opracowany przez J. M. program pt. "[...]" zawiera zbyt wiele elementów kontrowersyjnych — nie precyzując, które elementy są jego zdaniem kontrowersyjne i dlaczego co pozostaje w sprzeczności z obowiązkami komisji kwalifikacyjnej sformułowanymi w art. 9b ust. l pkt. 3 ustawy Karta Nauczyciela, polegającymi na obowiązku dokonania analizy dorobku zawodowego nauczyciela.
W niniejszym przypadku żadnego z zarzutów sformułowanych przez wymienionych ekspertów, nie można uznać za "analizę" dorobku zawodowego Skarżącej. Nieprawidłowości pracy komisji kwalifikacyjnej winny były zostać dostrzeżone przez Ministra Kultury, jeśli nie w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji z dnia l marca 2004 r., to z całą pewnością przy rozpatrywaniu odwołania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...]. Niestety Minister działając jako organ II instancji, (któremu nadto w stosunku do komisji kwalifikacyjnej przysługiwały uprawnienia nadzorcze) nie dokonał rzetelnej analizy zarzutów podniesionych w odwołaniu przez J. M. Odwołanie to w sposób bliżej niewyjaśniony trafiło do Centrum Edukacji Artystycznej, gdzie na posiedzeniu w dniu 15 kwietnia 2004r. (jak wynika z notatki służbowej z dnia 15.04.2004r.) zostało rozpoznane w trybie skarg i wniosków przez 7 osobowy zespól pracowników CEA. Na uwagę zasługuje fakt, jako kolejna rażąca nieprawidłowość, iż jednym z członków tego zespołu była Pani B. S. członek komisji kwalifikacyjnej oceniającej dorobek zawodowy J. M. od ustaleń, której Skarżąca odwoływała się. Jak wynika z dalszej części przedmiotowej notatki "Wniosek (?) został rozpatrzony zgodnie z procedurą, jednak wniesione przez nauczycielkę uwagi nie stanowią podstawy do unieważnienia postępowania kwalifikacyjnego z dnia 26.02.2004 r. W związku z powyższym zespół postanowił wnioskować o utrzymanie w mocy decyzji Ministra Kultury o odmowie nadania Pani J. M. stopnia nauczyciela dyplomowanego." Zadziwiające podobieństwo oraz styl sformułowań zawartych w przedmiotowej notatce oraz w uzasadnieniu decyzji Ministra Kultury z dnia [...] czyni zasadnym przypuszczenie, że Minister działając jako organ odwoławczy od decyzji z dnia [...] nie dokonał własnych ustaleń, a jedynie zaakceptował stanowisko zaprezentowane mu przez zespól Centrum Edukacji Artystycznej. W tym miejscu należy podnieść, iż w dacie I5 kwietnia 2004. Centrum to formalnie nie istniało. Przed tą datą Centrum Edukacji Artystycznej funkcjonowało jako specjalistyczna jednostka nadzoru pedagogicznego nad publicznymi i niepublicznymi szkołami i placówkami artystycznymi, powołane rozporządzeniem Ministra Kultury i sztuki z dnia 15.01.1999 r. w sprawie utworzenia specjalistycznej jednostki nadzoru oraz określenia jej organizacji i zakresu powierzonych zadań związanych ze sprawowaniem nadzoru pedagogicznego. (Dz. U z 1999r. Nr 9 poz. 80 ze zm.). Przedmiotowe rozporządzenie utraciło jednak moc prawną w dniu 21.09.2003 r. (uchylone przez art. l pkt. 3 oraz art. 3 ustawy z dnia 27.07.2002r. o zmianie ustawy o systemie oświaty ( Dz. U. z 2002r. Nr 141, poz. 1185). Po raz kolejny Centrum Edukacji Artystycznej zostało powołane dopiero rozporządzeniem Ministra Kultury z dnia 22.09.2004r. w sprawie specjalistycznej jednostki nadzoru (Dz. U. 2004r. Nr 226 poz.2292). Rozporządzenie to zaczęło jednak obowiązywać od dnia 2.11.2004 r.
Oznacza to, że odwołanie J. M. od decyzji Ministra Kultury jako organu administracji I inst. było rozpoznawane w trybie skarg i wniosków przez formalnie nieistniejący organ. Nieistniejący formalnie organ wnioskował tez do Ministra Kultury jako organu administracji II inst. o utrzymaniu w mocy decyzji wydanej w I inst. Treść decyzji Ministra Kultury z dnia [...] jednoznacznie wskazuje na fakt, iż Minister tolerował funkcjonowanie nieistniejącego formalnie organu i liczył się z jego opinią. Reasumując tę część wywodów należy stwierdzić, iż Minister Kultury odpowiedzialny za całokształt postępowania administracyjnego o nadanie nauczycielowi kolejnego stopnia awansu zawodowego tolerował (firmował) nieprawidłowości postępowania komisji kwalifikacyjnej mimo istnienia ewidentnych przesłanek przemawiających za unieważnieniem czynności komisji w trybie art. 9h ust.2 ustawy Karta nauczyciela. Natomiast włączenie przez Ministra w procedurę tworzenia decyzji z dnia [...] zespołu należącego do nieistniejącego formalnie Centrum należy traktować dopuszczenie się rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 ust. 2 KPA.
Niezależnie od powyższego należy zwrócić uwagę na fakt, iż decyzja Ministra Kultury z dnia [...] zawiera istotną wadę polegająca na braku jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego i prawnego w rozumieniu art. 107§ 3 KPA. Decyzja ta również nie ma pouczenia o dopuszczalności wniesienia powództwa w rozumieniu art. 107§ 1 KPA.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznający skargę J. M. nie dostrzegł wszystkich w/wymienionych nieprawidłowości uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Oznacza to, iż Sąd z nienależytą wnikliwością dokonał oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego zwłaszcza, że charakter oraz ilość popełnionych uchybień na etapie postępowania administracyjnego powodowały, iż były one łatwo zauważalne. Konsekwencją tego niedopatrzenia było pozostawienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w obiegu prawnym decyzji Ministra Kultury wydanej na podstawie wadliwych czynności komisji kwalifikacyjnej, które powinny zostać uznane za nieważne, a także czynności samego Ministra Kultury przeprowadzonych z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe czyni zasadnym sformułowania w stosunku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzutu naruszenia art. 145 § 1 ust.l lit "a" i "c" p.p.s.a.
Zasadność zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. wynika jednoznacznie z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku. W powołanym przepisie jednoznacznie zostały określone kryteria, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie wyroku. Treść uzasadnienia wskazuje, że brak jest w nim przedstawienia wszystkich zarzutów podniesionych w skardze J. M., podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej uzasadnienia. Istnienie powyższych uchybień a zwłaszcza nie ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w skardze potwierdza jedynie wcześniej sformułowany zarzut, iż Sąd nie dokonał właściwej (całościowej) analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Kultury podzielił ocenę prawną Sądu I instancji i wniósł o jej oddalenie w całości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz U nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem według art. 183 § 1 ustawy - p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, określenia, jaką postać miało to naruszenie, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 - 3 p.p.s.a). Opiera się on na założeniu, że powierzenie czynności sporządzenia skargi kasacyjnej wykwalifikowanym prawnikom zapewni jej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający Sądowi II instancji dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia.
Złożona w rozpatrywanej sprawie skarga kasacyjna odpowiada przedstawionym wymogom, jednakże podniesione w niej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.
Zarzut naruszenia §§ 2 i 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 27 lutego 2003 r. w sprawie wymagań, jakim powinni odpowiadać eksperci (...) nie jest usprawiedliwiony. Wbrew twierdzeniu skarżącej, zasiadający w komisji kwalifikacyjnej S. S. nie utracił statusu eksperta na skutek utraty mocy obowiązującej przez Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 lipca 2001 r. Nie do przyjęcia jest pogląd, jakoby z uwagi też na brak stosownych przepisów przejściowych wraz z utratą mocy przedmiotowego rozporządzenia przestała funkcjonować lista ekspertów regulowana tym rozporządzeniem. Po pierwsze, zgodnie z powszechnie przyjętymi regułami wykładni utrata prawa nabytego na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego, np. statusu prawnego eksperta, nie następuje automatycznie wraz z uchyleniem przepisów będących podstawą prawną jego nadania. Wprost przeciwnie, wystąpienie takiego skutku wymaga wyraźnej regulacji prawnej, a więc niebudzącego wątpliwości przepisu, który znosiłby (uchylałby) prawa nabyte pod rządem poprzednio obowiązujących przepisów. Po drugie, (jak słusznie zauważono w odpowiedzi na skargę kasacyjną) stosownie do art. 6 ustawy z 15 lipca 2004 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 179, poz. 1845) nauczyciele wpisani na listę ekspertów przed 30 sierpnia 2004 r. zostali zobowiązani do ukończenia szkolenia dla ekspertów. Płynie stąd oczywisty wniosek, że pozostali oni nadal ekspertami. Po trzecie wreszcie, ocenie prawnej prezentowanej, przez skarżącą przeczy treść § 7 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 27 lutego 2003 r. w sprawie wymagań, jakim powinni odpowiadać eksperci (...), nakazującego stosowanie przepisów tego rozporządzenia do wniosków o wpis na listę ekspertów, złożonych i nierozpatrzonych do dnia wejścia jego w życie. A contrario – osoby, które uzyskały ten status pod rządem starego rozporządzenia nadal go zachowują.
Drugi z zarzutów jest całkowicie chybiony. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela ocenę prawną wyrażoną wyroku NSA z 29 października 2002 r., II SA 3751/01, że przepisy ustawy - Karta Nauczyciela oraz przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000 r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. Nr 70, poz. 825) nie zawierają uregulowania umożliwiającego zmianę oceny członków Komisji Kwalifikacyjnej. W art. 9h ust. 1 i 2 Karty Nauczyciela, ustawodawca powierzył organom wymienionym w przepisie jedynie nadzór nad czynnościami podejmowanymi w postępowaniu o nadanie nauczycielowi stopnia awansu zawodowego. W ramach tego nadzoru organ sprawujący nadzór pedagogiczny lub właściwy minister w przypadku ujawnienia, że czynności podjęte zostały z naruszeniem prawa, stwierdza w drodze decyzji administracyjnej ich nieważność. Sytuacja taka – jak słusznie zauważył Sąd I instancji – nie miała jednak miejsca w rozpoznawanej sprawie.
Również trzeciego z zarzutów nie można uznać za trafny. W swoim uzasadnieniu Sąd I instancji wyraźnie stwierdził, że "Akceptacja komisji kwalifikacyjnej warunkuje uzyskanie tego rodzaju certyfikatu, jednakże nie należy utożsamiać jej, jak sugeruje skarżąca, ze stanowiskiem organu administracji publicznej, które, w jej ocenie, winno podlegać daleko idącej kontroli Sądu. Komisja kwalifikacyjna nie jest organem administracji ze wszelkimi tego konsekwencjami. Jako ciało opiniodawcze wyraża jedynie swoje zdanie w kwestii awansu zawodowego nauczyciela, to zaś - jako jeden z warunków - wpływa na decyzję w przedmiocie awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Prace komisji nie podlegają zatem procedurze administracyjnej. Toteż w tym zakresie zarzuty postawione przez J. M. należało uznać za całkowicie bezpodstawne". Skoro zarzuty te a limie nie mogły być uwzględnione, to Sąd nie musiał kolejno ustosunkowywać się wszystkich zarzutów podniesionych w skardze J. M.
Podstawą prawną zaskarżonego wyroku był art. 151 p.p.s.a., który został przez WSA w Warszawie powołany. Całe zaś uzasadnienie Sądu I Instancji tłumaczy, dlaczego skarga M. na decyzję Ministra Kultury z [...], nr DSA.IV/070/2042/04 w przedmiocie odmowy nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego nie zasługiwała na uwzględnienie.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną i na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.