I OSK 838/21

Naczelny Sąd Administracyjny2024-06-11
NSAochrona środowiskaŚredniansa
weterynariaochrona zwierzątinspekcja weterynaryjnaprotokół kontroliwarunki utrzymania zwierzątpostępowanie administracyjnesądy administracyjneskarga kasacyjna

NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę na decyzję o nakazie zapewnienia zwierzętom właściwych warunków utrzymania, uznając protokół kontroli za prawidłowy dowód.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję nakazującą zapewnienie zwierzętom właściwych warunków utrzymania. Sąd I instancji uchylił decyzję, uznając protokół kontroli za niewystarczający dowód z powodu zastrzeżeń strony. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, oddalił skargę i uznał protokół kontroli za prawidłowy dokument urzędowy, mimo odmowy jego podpisania przez stronę, ponieważ procedura jego doręczenia i możliwość wniesienia zastrzeżeń zostały zachowane.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii od wyroku WSA w Bydgoszczy, który uchylił decyzję nakazującą zapewnienie zwierzętom właściwych warunków utrzymania. Sąd I instancji uznał, że protokół kontroli, stanowiący podstawę decyzji, nie może być wystarczającym dowodem, ponieważ strona zgłosiła do niego zastrzeżenia, a organ I instancji nie ustosunkował się do nich w sposób należyty. Ponadto, WSA wskazał na uchybienia proceduralne w sposobie sporządzenia protokołu i wszczęcia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, po analizie zarzutów skargi kasacyjnej, uznał część z nich za zasadne. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna musi spełniać wymogi formalne, a w tym przypadku niektóre zarzuty były nieprecyzyjne. Jednakże, NSA skupił się na kluczowej kwestii spornej: czy protokół kontroli może stanowić podstawę ustaleń faktycznych. NSA stwierdził, że protokół kontroli nr 57/2018 z dnia 10.10.2018 r. został sporządzony zgodnie z prawem. Mimo odmowy podpisania protokołu przez stronę, został on jej skutecznie doręczony, a późniejsze zastrzeżenia wpłynęły po terminie. W związku z tym, protokół ten ma walor prawidłowego dokumentu urzędowego. NSA uznał, że ustalenia zawarte w protokole były właściwą podstawą do wydania zaskarżonej decyzji, a WSA niezasadnie uchylił decyzję. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę, zasądzając zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, protokół kontroli może stanowić podstawę ustaleń faktycznych, jeśli został sporządzony zgodnie z prawem, doręczony stronie, a zastrzeżenia do niego zostały wniesione po terminie.

Uzasadnienie

NSA uznał, że protokół kontroli jest prawidłowym dokumentem urzędowym, jeśli został stronie skutecznie doręczony, a zastrzeżenia wniesiono po terminie. Odmowa podpisania protokołu przez stronę nie dyskwalifikuje go jako dowodu, jeśli procedura jego doręczenia i możliwość wniesienia zastrzeżeń zostały zachowane.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o Inspekcji Weterynaryjnej art. 19d

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej

ustawa o Inspekcji Weterynaryjnej art. 19e

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej

ustawa o Inspekcji Weterynaryjnej art. 19f

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

ustawa o ochronie zwierząt art. 12 § 1 i 2

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 czerwca 2010 r. w sprawie minimalnych warunków utrzymywania gatunków zwierząt gospodarskich

Argumenty

Skuteczne argumenty

Protokół kontroli jest prawidłowym dokumentem urzędowym, nawet jeśli strona odmówiła jego podpisania, pod warunkiem skutecznego doręczenia i możliwości wniesienia zastrzeżeń w terminie. Zastrzeżenia do protokołu kontroli wniesione po terminie nie muszą być rozpatrywane przez organ. Ustalenia zawarte w protokole kontroli stanowią właściwą podstawę do wydania decyzji administracyjnej.

Odrzucone argumenty

Protokół kontroli nie może być podstawą ustaleń faktycznych, ponieważ strona zgłosiła do niego zastrzeżenia, a organ nie ustosunkował się do nich należycie. Wystąpiły uchybienia proceduralne w sposobie sporządzenia protokołu i wszczęcia postępowania administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia nie każde nieprawidłowe przedstawienie podstaw kasacyjnych (...) dyskwalifikuje skargę kasacyjną protokół kontroli (...) ma walor prawidłowego dokumentu urzędowego ustalenia (...) zawarte w protokole kontroli (...) były właściwą podstawą do wydania zaskarżonej decyzji

Skład orzekający

Iwona Bogucka

przewodniczący

Karol Kiczka

sprawozdawca

Joanna Skiba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących protokołów kontroli w Inspekcji Weterynaryjnej, wymogów formalnych skargi kasacyjnej oraz oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury kontroli w Inspekcji Weterynaryjnej i wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii dowodowej w postępowaniu administracyjnym, a mianowicie znaczenia protokołu kontroli i sposobu procedowania z zastrzeżeniami strony. Jest to interesujące dla prawników procesowych i specjalistów z zakresu prawa administracyjnego.

Protokół kontroli kluczem do wygranej w sporze z Inspekcją Weterynaryjną – NSA wyjaśnia zasady.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 838/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-06-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Iwona Bogucka /przewodniczący/
Joanna Skiba
Karol Kiczka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne
Inspekcja weterynaryjna
Sygn. powiązane
II SA/Bd 1030/19 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2020-10-21
Skarżony organ
Lekarz Weterynarii
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 15 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2004 nr 33 poz 287
art. 19d, art. 19e, art. 19f
Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie: Sędzia NSA Karol Kiczka (spr.) Sędzia del. WSA Joanna Skiba Protokolant asystent sędziego Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 21 października 2020 r. sygn. akt II SA/Bd 1030/19 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy z dnia 10 września 2019 r. nr WIWoz.910.8.2019 w przedmiocie nakazu zapewnienia zwierzętom właściwych warunków utrzymania I. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; II. zasądza od [...] na rzecz Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 21 października 2020 r., sygn. akt II SA/Bd 1030/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpatrzeniu skargi [...] na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy z dnia 10 września 2019 r. nr WIWoz.910.8.2019 w przedmiocie nakazu zapewnienia zwierzętom właściwych warunków utrzymania - uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy z dnia 14 marca 2019 r. nr 35/4250/2019.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Zaskarżoną do Sądu decyzją Kujawsko - Pomorski Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy z dnia 14 marca 2019 r., zobowiązującą [...] do zapewnienia utrzymywanym zwierzętom właściwych warunków utrzymania, nieszkodliwych dla ich zdrowia oraz uszkodzeń ciała lub cierpień powodujących urazów. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że zarzut rzekomego sfałszowania protokołu kontroli jest gołosłowny, gdyż nie toczyło się lub nie toczy żadne postępowanie karne, w ramach którego ustalono, że doszło do sfałszowania protokołu. Protokół z kontroli jest dokumentem urzędowym i w pełni zasługuje na wiarygodność tym bardziej, że skarżący miał prawo wnieść zastrzeżenia do protokołu, czego nie uczynił. Okoliczności ustalone podczas kontroli w ocenie organu II instancji dowodzą, iż doszło do naruszania art. 12 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie zwierząt, § 3 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, a także § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 czerwca 2010 r. w sprawie minimalnych warunków utrzymywania gatunków zwierząt gospodarskich inne niż te, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej, co uprawniało organ I instancji do nałożenia na skarżącego określonych obowiązków.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję wniósł [...].
Sąd I instancji uznał, że skarga jest uzasadniona. W ocenie Sądu, organy orzekające w niniejszej sprawie nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego w sposób prawidłowy, dający podstawę do podjęcia zgodnego z prawem rozstrzygnięcia. Zdaniem Sądu, znajdujący się w aktach sprawy protokół kontroli nr 57/2018 z dnia 10 października 2018 r. z wynikami kontroli przeprowadzonej w siedzibie stada, w gospodarstwie skarżącego, nie może być podstawą ustaleń faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżący zgłosił bowiem zastrzeżenia do ustaleń zawartych w protokole kontroli, natomiast organ I instancji w odpowiedzi na te zarzuty ogólnikowo stwierdził, że "nie dostrzegł podstaw do zmian odnośnie ustaleń poczynionych w trakcie kontroli jak i uznania za zasadne zarzutów w stosunku do inspektorów weterynaryjnych", uznając w rezultacie ustalenia zawarte w protokole za udowodnione. Biorąc pod uwagę szczególną wartość dowodową jaką przepisy ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej przypisują protokołowi kontroli oraz szczegółową regulację odnośnie jego sporządzenia i przekazania podmiotowi kontrolowanemu, organ powinien dołożyć szczególnych starań w celu należytej dokumentacji istotnych dowodów w sprawie. Organ odwołał się do załączonych zdjęć, które rzeczywiście potwierdzają ustalenie dotyczące bałaganu w obejściu, ale już trudno zweryfikować, że ten stan bezpośrednio zagraża bezpieczeństwu zwierząt ze względu na jego zakres. Uzasadnione są również zarzuty skarżącego wskazujące na niedochowanie procedur wymaganych przy kontroli inspekcji weterynaryjnej. Protokół będący podstawą nałożenia obowiązków sporządzono 10a października 2018 r., natomiast postępowanie administracyjne w sprawie wszczęto w dniu 3 stycznia 2019 r. Po wszczęciu postępowania nie podjęto żadnych czynności, a pismem z dnia 7 lutego 2019 r. zawiadomiono o: zakończeniu postępowania. Oznacza to, że postępowanie dowodowe oparte na protokole i odpowiedzi na zarzuty w całości przeprowadzone zostało poza ramami postępowania administracyjnego.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wywiódł Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Bydgoszczy zaskarżając wyrok w całości i zarzucając:
1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez jego zastosowanie i uwzględnienie skargi [...], w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy, utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii była prawidłowa, bowiem nie doszło do naruszeń przepisów postępowania, natomiast strona przeciwna jedynie podejmuje próbę polemiki z ustalonym stanem faktycznym.
2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 k.p.a. przez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji w wyniku błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji, że doszło do naruszenia ww. przepisów k.p.a. przez organy orzekające w sprawie, pomimo iż brak jest podstaw, aby stwierdzić, że postępowanie wyjaśniające było prowadzone w sposób nieprawidłowy, a stan faktyczny nie został wystarczająco wyjaśniony,
3. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 art. 80 k.p.a. w związku z art. 19d, art. 19e i art. 19f ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej, przez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji:
- w sytuacji, gdy strona przeciwna nie przedstawiła żadnych przekonywujących, racjonalnych i logicznych argumentów dyskwalifikujących lub podważających wiarygodność uzyskanych w sprawie wyników kontroli;
- w sytuacji, gdy ewentualne kwestie dotyczące sporządzonego protokołu tak jak np. brak wyjaśnienia dlaczego protokół nie został sporządzony w dniu kontroli jako mające formalny charakter nie mają wpływu na wynik kontroli, bowiem nie dotyczą istotnego ustalenia kontrolnego, jakim jest stwierdzenie niewłaściwych warunków utrzymania zwierząt;
- w przypadku błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji, że sposób ustosunkowania się organu do zastrzeżeń, zgłoszonych przez podmiot kontrolowany do protokołu kontroli z uchybieniem 7-dniowego terminu stanowił przeszkodę uniemożliwiającą podjęcie dalszych czynności w sprawie, w tym wydanie decyzji administracyjnej, będącej reakcją na wykazane w czasie kontroli uchybienia, podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisów ustawy o inspekcji weterynaryjnej prowadzi do wniosku, że o ile stan faktyczny ustalony w czasie kontroli, znajdujący odzwierciedlenie w sporządzonym protokole, odpowiada rzeczywistości, to organ posiada kompetencję do realizacji postępowania administracyjnego w danej sprawie.
Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Odpowiedź na skargę kasacyjną wniósł [...] dochodząc jej oddalenia (odrzucenia) i zasądzenia kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna (środek odwoławczy) została rozpoznana na rozprawie stosownie do art. 181 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na rozprawie w składzie trzech sędziów, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzą jednak okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 - 6 p.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów zawartych w podstawach skargi kasacyjnej.
W rozpoznawanej sprawie powołano się na naruszenie przepisów postępowania mogących mieć – w ocenie skargi kasacyjnej – istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając w tak zakreślonych granicach wniesioną skargę kasacyjną należy stwierdzić, iż została ona w części oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Należy stwierdzić, że pomimo multiplikacji zarzutów ulokowanych w środku odwoławczym wszystkie one dotyczą wskazywanej wyżej kwestii spornej.
W ramach wykonywanej sądowoadministracyjnej kontroli instancyjnej należy przypomnieć, że przytaczane w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz jedynie weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. W tym miejscu wskazania wymaga, że skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia i musi odpowiadać wymogom określonym w art. 174 i art. 176 p.p.s.a. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie może zastępować strony w wyrażaniu i precyzowaniu zarzutów skargi kasacyjnej. Zarzuty, jak i ich uzasadnienie, powinny zatem być ujęte precyzyjnie i zrozumiale, zwłaszcza jeśli weźmie się pod uwagę wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 176 § 1 p.p.s.a.). Wymagania stawiane skardze kasacyjnej, a w szczególności obwarowanie przymusem adwokacko–radcowskim (art. 175 § 1–3 p.p.s.a) opierają się na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze kasacyjnej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający pełną i właściwą kontrolę zaskarżonego orzeczenia. Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest zatem takie zredagowanie podstaw kasacyjnych skargi, a także ich uzasadnienie, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (zob. wyrok NSA z dnia 20 października 2017 r., sygn. akt II OSK 283/16, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl).
W świetle art. 174 p.p.s.a. tworzenie niespójnej zbitki przepisów – szeregu norm prawnych, które miał rzekomo naruszyć sąd pierwszej instancji, nie wskazując konkretnie na czym polega naruszenie każdej z tych norm, jest nieprawidłowe (pogląd ten wielokrotnie już wyraził Naczelny Sąd Administracyjny, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak wiadomo, skarga kasacyjna jest środkiem prawnym skierowanym przeciwko wyrokowi sądu pierwszej, a zatem obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wskazanie jej podstawy/aw oraz zarzutów, zawierających precyzyjne oznaczenie przepisów, w tym konkretnych jednostek redakcyjnych aktu normatywanego, które zostały naruszone przez sąd, gdyż jak wyjaśniono wyżej, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zakreślonych podstawami i zarzutami wyraźnie określonymi w jej treści (zob. wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2021r. sygn. akt II GSK 2187/21, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl. Por. J. Drachal, A. Wiktorowska, R. Stankiewicz, Komentarz, [w]: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Red. R. Hauser i M. Wierzbowski, Warszawa 2021, s. 837–862).
Sąd odwoławczy jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej czy też poprawianie jej niedokładności. Właściwe określenie w skardze kasacyjnej zakresu i podstaw zaskarżenia jest również konieczne z uwagi na ustanowioną w art. 183 p.p.s.a. wskazaną wyżej zasadę stanowiącą, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania (zob. B. Dauter, Komentarz, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Warszawa 2020, s. 612–620).
Wadliwość w sformułowaniu zarzutów nie musi jednocześnie uniemożliwiać rozpoznania skargi kasacyjnej i Naczelny Sąd Administracyjny może zbadać jej podstawy, przychylając się do stanowiska, że nie każde nieprawidłowe przedstawienie podstaw kasacyjnych wynikających z art. 176 w zw. z art. 174 p.p.s.a. dyskwalifikuje skargę kasacyjną (zob. uchwała pełnego składu NSA z dnia 26 października 2009 r. sygn. I OPS 10/09, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Poczynienie powyższych uwag było konieczne, gdyż wniesiona skarga kasacyjna od wyroku Sądu I instancji nie odpowiada – omówionym wyżej wymogom p.p.s.a. Tytułem przykładów ilustrujących wzmiankowane wyżej mankamenty skargi kasacyjnej można przywołać następujące istotne niestaranności.
W zarzucie nr 1 wskazuje się tylko na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a bez powiązania z innymi naruszonymi normami (przepisami) prawa, co jest niewystarczające, bowiem ten przepis ma charakter "wynikowy" (zob. M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz, Komentarz do art. 145, [w]: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Red. R. Hauser i M. Wierzbowski. Warszawa 2021, s. 750–761). Tym samym powyższy zarzut środka odwoławczego jest nieusprawiedliwiony.
Z kolei w zarzucie nr 3 wskazuje się na naruszenie m. in. art. 19d i 19e ustawy o ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1557, dalej: ustawa o Inspekcji Weterynaryjnej, ustawa o IW lub ustawa), pomijając, że odnośne artykuły tej ustawy (19d i 19e) obejmują wiele różnej treści jurydycznej jednostek redakcyjnych (odpowiednio ustępów, punktów).
W ramach zarzutów nr 2 i nr 3 skarga kasacyjna przytacza przywoływane w nich grupy ("ciągi") naruszonych przepisów (norm) prawnych przez zaskarżone orzeczenie. Dokonując oceny powyższego podejścia skargi kasacyjnej należy wskazać, że uzasadnienie tych zarzutów jest niejednokrotnie niezbyt zwięzłe i wnikliwe. Środek odwoławczy nie wskazuje na czym polega "istotny wpływ" naruszenia – odrębnie – każdego z tych przepisów na wynik sprawy w myśl wymagań p.p.s.a. (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2024 r. sygn. I OSK 2652/20, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd kasacyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej – co wskazywano wyżej – nie jest m. in. uprawniony do formułowania czy doprecyzowywania (konkretyzowania) zarzutów kasacyjnych. Przykładowo przywołane niedociągnięcia (nieprawidłowości) są niewątpliwie mankamentami (usterkami) środka odwoławczego.
Przechodząc rozpoznania skutecznych w części zarzutów należy stwierdzić, że podstawowym zagadnieniem spornym w rozpoznawanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawie jest to, czy znajdujący się w aktach sprawy protokół kontroli nr 57/2018 z dnia 10 października 2018 r. obejmujący wyniki (ustalenia) kontroli – przeprowadzonej przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy – w siedzibie stada, w gospodarstwie [...], może być wystarczającą podstawą ustaleń faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. wydanej decyzji przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy z dnia 10 września 2019 r. nr WIWoz.910.8.2019 utrzymującej w mocy poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy z dnia 14 marca 2019 r. nr 35/4250/2019 w przedmiocie nakazu zapewnienia zwierzętom właściwych warunków utrzymania, nieszkodliwych dla zdrowia oraz nie powodujących urazów i uszkodzeń ciała i cierpień.
Należy stwierdzić, że pomimo multiplikacji zarzutów ulokowanych w środku odwoławczym wszystkie one dotyczą wskazywanej wyżej kwestii spornej.
W okolicznościach niniejszej sprawy należy podkreślić, że sprawowany w celu ochrony ważnego interesu publicznego (zdrowia publicznego, dobrostanu zwierząt, etc.) – przez organy Inspekcji Weterynaryjnej – nadzór zapobiegawczy oraz nadzór bieżący nad działalnością określonych podmiotów jest unormowany właściwymi przepisami prawa (Zob. A. Chełmoński, Nadzór policyjny i reglamentacyjny w administracyjnym prawie gospodarczym, [w:] A. Borkowski, A. Chełmoński, M. Guziński, K. Kiczka, L. Kieres, T. Kocowski, M. Szydło, Administracyjne prawo gospodarcze, Wrocław 2009, s. 515–526. Por. np. wyroki NSA z dnia: 3 marca 2015 r. sygn. akt II OSK 1864/13; 20 grudnia 2017r. sygn. akt II OSK 728/16; 11 lipca 2023 r. sygn. akt I OSK 123/21 publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl.).
Podstawa prawna do przeprowadzenia wskazywanej wyżej kontroli przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w Bydgoszczy obejmowała właściwe normy (przepisy) prawne ulokowane przede wszystkim w następujących aktach normatywnych: ustawie o Inspekcji Weterynaryjnej, ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U. z 2019 r., poz. 122 z późn. zm., dalej ustawa o ochronie zwierząt) oraz rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 czerwca 2010r. w sprawie minimalnych warunków utrzymywania gatunków zwierząt gospodarskich innych niż te, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. 2017 r., poz. 127 z późn. zm., dalej rozporządzenie).
Z akt sprawy wynika, że w dniu 10.10.2018 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w Bydgoszczy przeprowadził kontrolę w siedzibie stada zlokalizowanej w Białych Błotach, będącej własnością [...]. W czynnościach kontrolnych brał udział właściciel gospodarstwa. Stwierdzony stan faktyczny został opisany w protokole kontroli nr 57/2018 z dnia 10.10.2018 r. Treść protokołu została odczytana w siedzibie Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w Bydgoszczy w dniu 11.10.2018 r., lecz [...], co trzeba podkreślić – odmówił – podpisania i przyjęcia protokołu kontroli, co zostało udokumentowane na s. 2 protokołu. Odczytany kontrolowanemu w/w protokół na. s. 1 zawierał wymagane prawem pouczenia zwłaszcza o przysługujących kontrolowanemu prawach oraz skutkach niepodpisania protokołu.
Następnie w dniu 27.11.2018r. w/w protokół – w formie pisemnej – doręczono kontrolowanemu. Kontrolowany wniósł zastrzeżenia do tego protokołu kontroli, które wpłynęły do organu w dniu 7.12.2018 r.
W okolicznościach rozpoznawanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy należy stwierdzić, że w dniu 11.10.2018 r. poprzez odczytanie treści protokołu w siedzibie Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w Bydgoszczy kontrolowanemu skutecznie – ustnie ogłoszono (zakomunikowano) treść protokołu kontroli nr 57/2018 z dnia 10.10.2018 r. Wskazywane wyżej ustne ogłoszenie protokołu wyczerpuje przesłankę "otrzymania protokołu" przez kontrolowanego, o jakim mowa w szczególności w art. 19e ust. 2 oraz 19e ust. 4 ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej.
Tym samym należy uznać za prawidłowe stanowisko środka odwoławczego, że w dniu 18.10.2018r. upłynął kontrolowanemu termin do wniesienia zastrzeżeń do protokołu kontroli z dnia 10.10.2018 r., natomiast zastrzeżenia do tego protokołu kontroli, które wpłynęły do organu w dniu 7.12.2018 r. nie musiały być przedmiotem rozpatrzenia organu.
W świetle powyższego protokół kontroli nr 57/2018 z dnia 10.10.2018 r. został sporządzony zgodnie z wymogami określonymi w porządku prawnym i ma walor prawidłowego dokumentu urzędowego, wbrew stanowisku Sądu I instancji. Podkreślić trzeba, że ustawa o Inspekcji Weterynaryjnej m. in. nie określa "miejsca i czasu" sporządzenia przez organ protokołu z kontroli, a doświadczenie życiowe potwierdza, iż w toku realizowania kontroli, czy w momencie jej zakończenia niekiedy może nie być odpowiednich warunków, aby rzetelnie taki protokół sporządzić. Rację ma też skarżący kasacyjnie, że określenie "(...) właściwe warunki (...)" zostało słusznie ulokowane w rozstrzygnięciu decyzji nadzorczej organów Inspekcji Weterynaryjnej, które należy odnosić do "właściwych warunków bytowania" (tj. zapewnienia zwierzęciu możliwości egzystencji, zgodnie z potrzebami danego gatunku, rasy, płci i wieku) – zob. art. 4 pkt 15 w zw. z art. 12 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt.
Reasumując, w myśl art. 19f ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej – ustalenia – zawarte w protokole kontroli nr 57/2018 z dnia 10.10.2018 r. były właściwą podstawą do wydania zaskarżonej decyzji organów Inspekcji Weterynaryjnej, które niezasadnie uchylił Sąd wojewódzki.
Zrealizowana sądowoadministracyjna kontrola instancyjna wykazała w części zasadność zarzutów skargi kasacyjnej, bowiem został naruszony przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z przywoływani odpowiednio przepisami (normami) prawa w zarzutach nr 2 i nr 3.
W zaistniałych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny, uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, na podstawie art. 188 w zw. z art. 193 i art. 151 w zw. z art. 135 p.p.s.a. – uchylił zaskarżony wyrok oraz oddalił skargę.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI