I OSK 837/23

Naczelny Sąd Administracyjny2026-02-10
NSAAdministracyjneŚredniansa
rekompensatanieruchomościadministracyjneNSAskarga kasacyjnauchylenie decyzjiprawo własności

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji w sprawie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami RP.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmawiającą potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami Polski. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy, uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który z kolei oddalił skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Decyzja Ministra odmawiała potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd pierwszej instancji utrzymał w mocy tę decyzję. Naczelny Sąd Administracyjny, po przeprowadzeniu rozprawy, uznał skargę kasacyjną za zasadną. W konsekwencji uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a także decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody Małopolskiego. Sąd zasądził od Ministra na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił podstawy prawne i stan faktyczny, co skutkowało uchyleniem jego wyroku.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów administracji naruszały prawo materialne i procesowe, co uzasadnia uchylenie orzeczeń.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego orzeczenia w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.

u.r.p.n. art. 2 § pkt 1

Ustawa z dnia 5 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej

Definicja rekompensaty.

u.r.p.n. art. 1 § ust. 2

Ustawa z dnia 5 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej

Zakres zastosowania ustawy.

u.r.p.n. art. 3 § ust. 2

Ustawa z dnia 5 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej

Warunki nabycia prawa do rekompensaty.

u.r.p.n. art. 13 § ust. 2

Ustawa z dnia 5 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej

Postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty.

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 86

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do rozpatrzenia wszystkich dowodów.

k.p.a. art. 140

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zakres kontroli decyzji odwoławczej.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody Małopolskiego zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz [...] kwotę 1240 (...) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego

Skład orzekający

Karol Kiczka

przewodniczący-sprawozdawca

Piotr Przybysz

członek

Anna Wesołowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami RP oraz stosowania przepisów k.p.a. i p.p.s.a. w takich sprawach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej ustawy o rekompensatach i może wymagać analizy w kontekście konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego prawa majątkowego związanego z nieruchomościami utraconymi w przeszłości, co może być interesujące dla osób posiadających takie roszczenia lub prawników zajmujących się tą dziedziną prawa.

NSA uchyla decyzję o odmowie rekompensaty za utraconą nieruchomość.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 837/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-02-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Wesołowska
Karol Kiczka /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Przybysz
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Wa 2486/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-10-21
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit.c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, art. 77, art. 80 i 86, art. 140
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2017 poz 2097
art. 2 pkt 1, art. 1 ust. 2, art. 3 ust. 2, art. 13 ust. 2
Ustawa z dnia 5 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami  Rzeczypospolitej Polskiej (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Piotr Przybysz sędzia del. WSA Anna Wesołowska Protokolant: starszy asystent sędziego Anna Kuklińska po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 2486/21 w sprawie ze skargi [...] na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 sierpnia 2021 r. nr DAP-WOSR-7280-190/2020/AM w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty I. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 20 października 2020 r. nr 4, II. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz [...] kwotę 1240 (jeden tysiąc dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI