I OSK 777/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Z. P. od wyroku WSA w Białymstoku, który oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku w przedmiocie umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Skarżący, 49-letni bezrobotny, korzystający z zasiłku stałego i posiadający orzeczenia o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, wnioskował o umorzenie pozostałej do spłaty kwoty 5.858,82 zł wraz z odsetkami. Organy administracji oraz WSA uznały, że jego sytuacja, choć trudna, nie jest na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać umorzenie. Podkreślono, że dłużnik jest współwłaścicielem nieruchomości, otrzymuje zasiłek stały, a jego niepełnosprawność ma charakter czasowy. NSA, związany podstawami skargi kasacyjnej, oddalił ją, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów powinien być interpretowany ściśle, a umorzenie jest formą wyjątkową. Sytuacja skarżącego, mimo niskich dochodów i problemów zdrowotnych, nie została uznana za nadzwyczajną na tle innych dłużników alimentacyjnych, a umorzenie prowadziłoby do przerzucenia kosztów utrzymania dziecka na podatników.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wskazująca na wyjątkowy charakter umorzenia należności i konieczność wykazania nadzwyczajnych okoliczności przez dłużnika.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika alimentacyjnego i jego prawa do umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego. Wymaga indywidualnej oceny każdej sprawy.
Zagadnienia prawne (1)
Czy trudna sytuacja dochodowa i rodzinna dłużnika alimentacyjnego, w tym jego stan zdrowia i niepełnosprawność, uzasadnia umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli sytuacja ta nie jest na tyle wyjątkowa i nadzwyczajna, aby uniemożliwiać wywiązanie się z obowiązku, a umorzenie prowadziłoby do przerzucenia kosztów na społeczeństwo.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów powinien być interpretowany ściśle. Umorzenie jest formą wyjątkową, wymagającą sytuacji wyróżniającej dłużnika spośród innych. Sytuacja skarżącego, mimo trudności, nie została uznana za wyjątkową, gdyż posiadał współwłasność nieruchomości, otrzymywał zasiłek stały, a jego niepełnosprawność była czasowa i nieznaczna.
Przepisy (9)
Główne
u.p.o.a. art. 30 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
Przepis ten pozwala na umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, ale wymaga uwzględnienia sytuacji dochodowej i rodzinnej dłużnika. Decyzja o umorzeniu pozostaje w uznaniu organu i ma charakter wyjątkowy, stosowany tylko w sytuacjach nadzwyczajnych i obiektywnie uniemożliwiających spłatę.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA jest związany podstawami skargi kasacyjnej.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy oddalenia skargi przez WSA.
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania kroków do dokładnego ustalenia stanu faktycznego.
K.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania do organów publicznych.
K.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania.
K.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada oceny dowodów na podstawie całokształtu materiału.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego (art. 30 ust. 2 u.p.o.a.) poprzez błędne przyjęcie, że sytuacja skarżącego nie wskazuje na przeszkody zdrowotne życiowe uniemożliwiające pozyskanie dochodu. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 8, 11, 77, 80 K.p.a.) poprzez przekroczenie zasady prawdy obiektywnej, naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów publicznych, naruszenie zasady przekonywania, naruszenie zasady oficjalności postępowania dowodowego oraz dokonanie dowolnej oceny dowodów.
Godne uwagi sformułowania
Sytuacja dochodowa i rodzinna dłużnika ubiegającego się o umorzenie należności musi go wyróżniać spośród innych dłużników alimentacyjnych. • Umorzenie ciążącego na dłużniku alimentacyjnym zadłużenia [...] stanowi bez wątpienia najdalej idącą formę ulgi w ich spłacie, [...] ma ono zatem charakter wyjątkowy i zachodzi jedynie wówczas, gdy na skutek obiektywnych okoliczności, sytuacja dochodowa i rodzinna uniemożliwia zobowiązanemu wywiązanie się z ciążącego na nim obowiązku. • Samo uzyskiwanie niskich dochodów bądź też nieuzyskiwanie dochodów nie jest okolicznością wyjątkową i szczególną - na tle innych dłużników alimentacyjnych. • Przepis art. 30 ust. 2 ustawy powinien być interpretowany w sposób ścisły, a nie rozszerzający. • Umorzenie przedmiotowych należności prowadziłoby do przerzucenia obowiązku utrzymania dziecka dłużnika na wszystkich podatników, a zatem sprzeciwia się temu interes społeczny.
Skład orzekający
Aleksandra Łaskarzewska
przewodniczący
Dariusz Chaciński
członek
Elżbieta Kremer
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wskazująca na wyjątkowy charakter umorzenia należności i konieczność wykazania nadzwyczajnych okoliczności przez dłużnika."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika alimentacyjnego i jego prawa do umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego. Wymaga indywidualnej oceny każdej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, że nawet w trudnej sytuacji życiowej, prawo nie zawsze przewiduje ulgi, jeśli nie spełnia się ściśle określonych, wyjątkowych kryteriów. Jest to ważna lekcja dla osób zadłużonych i organów rozpatrujących wnioski o umorzenie.
“Trudna sytuacja życiowa to za mało? NSA wyjaśnia, kiedy można liczyć na umorzenie długu alimentacyjnego.”
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.