III OSK 625/22

III OSK 625/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-07-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Chaciński /sprawozdawca/
Małgorzata Pocztarek /przewodniczący/
Zbigniew Ślusarczyk
Symbol z opisem
6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III SA/Kr 102/21 - Wyrok WSA w Krakowie z 2021-05-26
Skarżony organ
Inspektor Pracy
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 11, art. 156 § 1, art. 159
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 141 § 4, art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk sędzia del. WSA Dariusz Chaciński (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I[...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 maja 2021 r. sygn. akt III SA/Kr 102/21 w sprawie ze skargi I[...] z dnia 23 listopada 2020 r., znak: KR-20-65592, KR-PPR-A.5112.5.2020.2 w przedmiocie nakazu wypłaty wynagrodzenia za pracę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 26 maja 2021 r. III SA/Kr 102/21, oddalił skargę S[...] na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Krakowie z 23 listopada 2020 r. nr KR-20-65592, KR-PPR-A.5112.5.2020.2, w przedmiocie nakazu wypłaty wynagrodzenia za pracę.
Skargę kasacyjną złożyła S[...], zaskarżając wyrok w całości. Orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w z w. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 12 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. z 2019 r., poz. 1251, dalej: "ustawa o PIP") ze względu na niewystarczające wyjaśnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy. Naruszenie powyższych przepisów związane jest z błędnym przyjęciem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że przesłanki, którymi kierowały się organy administracji publicznej przy załatwianiu sprawy zostały dostatecznie wyjaśnione, podczas gdy organy administracji publicznej orzekające w sprawie nie zrealizowały w wystarczającym stopniu dyspozycji art. 11 k.p.a., tj. brak odniesienia się i wyjaśnienia przez Okręgowego Inspektora Pracy dlaczego niemożliwość natychmiastowego wykonania nakazu inspektora pracy, która powstała w szczególności na skutek przyczyn obiektywnych, a zwłaszcza nadzwyczajnych wynikających z wprowadzenia ogólnokrajowych obostrzeń na skutek pandemii Covid-19, które istotnie przyczyniły się do niewypłacalności Skarżącego, nie wpływa na możliwość przesunięcia w czasie wykonania nakazu inspektora pracy w przedmiocie zobowiązania pracodawcy do wypłaty pracownikom zaległych wynagrodzeń;
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 159 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a, polegające na oddaleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi oraz nieuchyleniu decyzji organu II instancji, pomimo że w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. naruszenia art. 159 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. z uwagi na niewstrzymanie przez organ II instancji wykonania zakwestionowanej decyzji pomimo jej niewykonalności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. będącej rezultatem znacznych trudności finansowych Skarżącego.
W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o:
1) uchylenie zaskarżonego orzeczenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie;
2) zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych;
3) zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu według norm prawem przepisanych.
Ponadto skarżąca kasacyjnie zrzekła się przeprowadzenia rozprawy w niniejszej sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259) – p.p.s.a. – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły.
Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organ i Sąd I instancji.
Na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a. sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ strona skarżąca kasacyjnie po wniesieniu skargi kasacyjnej zrzekła się rozprawy, natomiast strona przeciwna po doręczeniu jej odpisu skargi kasacyjnej nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.
Podkreślenia wymaga okoliczność, że w niniejszej sprawie nie toczyło się postępowanie nieważnościowe, a wyłącznie postępowanie zwykłe – spółka w trybie odwoławczym zarzuciła naruszenie przepisów ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy. Już ta kwestia przesądza o niezasadności zarzutu naruszenia art. 156 § 1 pkt 5 i 159 k.p.a.
Tym niemniej na marginesie należy zauważyć, że w orzecznictwie ugruntował się pogląd, że o niewykonalności obowiązku nałożonego decyzją ostateczną można mówić, gdy niewykonalność jest następstwem przeszkód o charakterze nieusuwalnym. Natomiast trudności techniczne lub ekonomiczne, choćby bardzo poważne, z wyegzekwowaniem wykonania obowiązku nałożonego decyzją, jak również negatywne stanowiska jej adresatów lub innych osób i zainteresowanych utrzymaniem dotychczasowego stanu rzeczy, nie stanowią o niewykonalności obowiązku. Konieczność zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia, jak też względy techniczne i ekonomiczne, utrudniające wykonanie decyzji nie mogą być uznane za przesłankę niewykonalności decyzji (por. wyrokiem NSA z 3.06.2008 r., II OSK 590/07, LEX nr 484998, wyrok NSA z 11.01.2018 r., II OSK 1103/17, LEX nr 2463057).
Rozpoznając w dalszej kolejności zarzut naruszenia przepisów postępowania art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. art. 11 k.p.a. w zw. art. 12 ustawy o PIP, który miał istotny wpływ na wynik sprawy, należy stwierdzić, że jest on chybiony.
Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa jedynie, co ma zawierać uzasadnienie wyroku sądu. Art. 141 § 4 p.p.s.a. może być naruszony wówczas, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku było pozbawione przedstawionego zwięźle stanu faktycznego sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk stron, podstawy prawnej rozstrzygnięcia lub jej wyjaśnienia. Ponadto naruszenie tego przepisu ma miejsce także wtedy, gdy sporządzone uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wprawdzie wszystkie elementy wynikające z art. 141 § 4 p.p.s.a., ale jest ono wewnętrznie niespójne lub zawiera nie dające się wyjaśnić sprzeczności, innymi słowy nie pozwala na kontrolę zaskarżonego wyroku. Zarzucając naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może jednak strona skarżąca kasacyjnie zwalczać prawidłowości przyjętego przez Sąd I instancji stanu faktycznego sprawy lub wykładni prawa materialnego dokonanej przez ten Sąd (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010 r., nr 3, poz. 39).
Sąd pierwszej instancji w dostateczny sposób wyjaśnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. W sposób umożliwiający dokonanie kontroli instancyjnej wskazał, z jakich przyczyn uznał, że zaskarżony nakaz wypłaty wynagrodzenia za pracę odpowiada prawu. W szczególności wskazał, że kwestia stanu niewypłacalności pracodawcy, podniesiona przez skarżącą Spółkę w skardze, powstała nawet z przyczyn niezawinionych przez nią, nie ma żadnego znaczenia dla oceny zasadności i konieczności wydania nakazu z art. 11 pkt 7 ustawy o PIP.
Natomiast o naruszeniu normy art. 134 § 1 p.p.s.a. można byłoby mówić, gdyby sąd wykroczył poza granice sprawy, w której została wniesiona skarga, albo - mimo wynikającego z tego przepisu obowiązku - nie wyszedł poza zarzuty i wnioski skargi, np. nie zauważając naruszeń prawa, które nie były powołane przez skarżącą, a które Sąd I instancji zobowiązany był uwzględnić z urzędu. Trzeba zauważyć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny wyczerpująco odniósł się do przepisów wskazanych w skardze jako naruszonych, jak też do całokształtu sprawy, a swoje stanowisko rzeczowo uzasadnił.
Ponadto art. 12 ustawy o PIP składa się z pięciu ustępów i każdy z nich ma zróżnicowaną treść normatywną, a przy tym z treści powyższego zarzutu ani też z jego uzasadnienia nie wynika, który z ustępów art. 12 ustawy o pip autor kasacji miał na myśli stawiając ów zarzut, to w ogóle nie nadawał się on do rozpoznania.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, nie znajdując usprawiedliwionych podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.