I OSK 743/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i decyzje administracyjne, uznając, że opóźnienie w ustaleniu stopnia niepełnosprawności dziecka nie może obciążać strony i pozbawiać jej prawa do zasiłku stałego od daty pierwotnego wniosku.
Sprawa dotyczyła prawa do zasiłku stałego dla osoby sprawującej opiekę nad niepełnosprawnym dzieckiem. Pomimo spełniania przesłanek, wypłata zasiłku została wstrzymana z powodu opóźnień w wydaniu orzeczenia o niepełnosprawności dziecka, za które strona nie ponosiła odpowiedzialności. WSA oddalił skargę, uznając, że zasiłek można przyznać od daty złożenia nowego wniosku. NSA uchylił ten wyrok, stwierdzając, że opóźnienia organów nie mogą pozbawiać strony należnego świadczenia, a zasiłek powinien być przyznany od daty pierwotnego wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie zasiłku stałego, przyznając go od daty złożenia nowego wniosku (grudzień 2003 r.), zgodnie z art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej. Skarżąca argumentowała, że przerwa w wypłacie zasiłku nie nastąpiła z jej winy, a wadliwe orzeczenia o niepełnosprawności dziecka zostały zmienione dopiero po długim czasie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że zasiłek stały dla opiekuna dziecka niepełnosprawnego ma charakter ciągły i obligatoryjny, gdy spełnione są przesłanki. Opóźnienia w wydaniu orzeczenia o stopniu niepełnosprawności przez organy, za które strona nie ponosi odpowiedzialności, nie mogą skutkować pozbawieniem świadczenia. NSA zastosował wykładnię funkcjonalną i celowościową, uznając, że art. 43 ust. 6 ustawy nie ma zastosowania w sytuacji, gdy opóźnienie w ustaleniu niepełnosprawności uniemożliwiło złożenie wniosku o kontynuację zasiłku w terminie. W związku z tym, zasiłek powinien być przyznany od daty pierwotnego wniosku (czerwiec 2002 r.), a nie od daty ponownego złożenia wniosku po zmianie wadliwych orzeczeń.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, w zakresie w jakim określa on początek przyznania i wypłacania zasiłku, uzależniając go od daty złożenia wniosku, nie ma zastosowania w sytuacji, gdy opóźnienie w prawidłowym określeniu stopnia niepełnosprawności spowodowane przez organy orzekające nie może ujemnie wpływać na prawa strony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że opóźnienia organów w wydaniu orzeczenia o niepełnosprawności dziecka, za które strona nie ponosi odpowiedzialności, nie mogą obciążać strony ujemnymi konsekwencjami w postaci pozbawienia jej świadczenia. Zastosowano wykładnię funkcjonalną i celowościową, zgodnie z którą celem pomocy społecznej jest przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych i kierowanie się dobrem osób korzystających z pomocy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
u.p.s. art. 27 § ust. 1
Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej
Określa przesłanki przyznania zasiłku stałego osobie zdolnej do pracy, lecz niepozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji i pomocy.
u.p.s. art. 43 § ust. 6
Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej
Stanowi, że świadczenie pieniężne przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Sąd uznał, że przepis ten nie ma zastosowania w okolicznościach sprawy z uwagi na opóźnienia organów.
Pomocnicze
u.r.z.o.n. art. 6b § ust. 3 pkt 7 i 8
Ustawa z dnia 17 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych
Określa wskazania dotyczące niepełnosprawności dziecka, które są brane pod uwagę przy przyznawaniu zasiłku stałego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa wniesienia skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego).
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia zaskarżonego wyroku przez NSA.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji administracyjnych przez NSA.
p.p.s.a. art. 250
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzeczenia o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opóźnienie w wydaniu orzeczenia o niepełnosprawności dziecka, za które strona nie ponosi odpowiedzialności, nie może obciążać strony ujemnymi konsekwencjami w postaci pozbawienia świadczenia. W przypadku stałego inwalidztwa dziecka, sprawa o zasiłek stały dla opiekuna ma charakter kontynuacji, a nie nowej sprawy. Zastosowanie wykładni funkcjonalnej i celowościowej przepisu art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej w kontekście celu pomocy społecznej i dobra osób korzystających z pomocy.
Odrzucone argumenty
Zasiłek stały przyznaje się i wypłaca od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją (art. 43 ust. 6 u.p.s.). Decyzja przyznająca zasiłek stały wygasła z upływem okresu, na który została przyznana, a nie z powodu wadliwego orzeczenia o niepełnosprawności. Nie ma związku przyczynowego między utratą prawa do zasiłku a wadliwym orzeczeniem Powiatowego Zespołu.
Godne uwagi sformułowania
opóźnienie w prawidłowym określeniu stopnia niepełnosprawności spowodowane przez organy orzekające nie może ujemnie wpływać na prawa strony nie można dowolnie ustalić innego zakresu pobierania świadczenia niż określony w przepisie strona nie może ponosić ujemnych konsekwencji oczywiście błędnych decyzji organów administracji kierować się przede wszystkim dobrem osób korzystających z pomocy społecznej wykładnia gramatyczna winna być uzupełniona wnioskami płynącymi z zastosowania innych rodzajów wykładni: systemowej, funkcjonalnej, a wreszcie celowościowej
Skład orzekający
Janina Antosiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Barbara Adamiak
sędzia
Anna Lech
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zasiłków stałych w kontekście opóźnień organów administracji w wydawaniu orzeczeń o niepełnosprawności, zasada ochrony strony przed negatywnymi skutkami błędów proceduralnych organów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym i opóźnień w postępowaniu orzekającym o niepełnosprawności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak błędy i opóźnienia organów administracji mogą negatywnie wpływać na obywateli, a także jak sądy administracyjne stosują wykładnię celowościową, aby zapewnić sprawiedliwość.
“Błędy urzędników kosztowały rodzinę zasiłek? Sąd Najwyższy Administracyjny staje w obronie obywatela.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 743/05 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-04-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-01 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Lech Barbara Adamiak Janina Antosiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6321 Zasiłki stałe Hasła tematyczne Pomoc społeczna Sygn. powiązane II SA/Łd 379/04 - Wyrok WSA w Łodzi z 2005-01-24 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 188 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Publikacja w u.z.o. ONSAiWSA 2006 6 poz. 177 Tezy W sprawie o kontynuację zasiłku stałego, o jakim mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej /Dz.U. 1998 nr 64 poz. 414 ze zm./, w której kolejne orzeczenie o niepełnosprawności zostało przez uprawnione organy wydane z opóźnieniem wskutek okoliczności, za które strona nie ponosi odpowiedzialności, nie ma zastosowania przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej w zakresie, w jakim określa on początek przyznania i wypłacania zasiłku, uzależniając go od daty złożenia wniosku. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Antosiewicz (spr.), Sędziowie NSA Barbara Adamiak, Anna Lech, Protokolant Joanna Szcześniak, po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Łd 379/04 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego 1. uchyla zaskarżony wyrok, decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z [...] nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz adw. K. B. kwotę 240 zł. (dwieście czterdzieści) z tytułu wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 24 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Łd 379/04 oddalił skargę M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] w sprawie zasiłku stałego. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył treść decyzji ostatecznej, utrzymującej w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] przyznającą M. S. zasiłek stały w wysokości 418 zł od 1 grudnia 2003 r. do 30 czerwca 2006 r. wraz ze składką na ubezpieczenie społeczne w wysokości 135,93 zł. Organ powołał się na przepis art. 27 ust. 1 oraz art. 43 ust. 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 4l4 z późn. zm.), wywodząc, iż zasiłek stały przysługuje osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i konieczności systematycznego współdziałania w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekracza półtorakrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4, a dziecko ma orzeczoną niepełnosprawność wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 17 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm.) lub ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności. Zasiłek stały przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek o przyznanie zasiłku wraz z wymaganą dokumentacją, nie zaś od dnia wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. SKO podkreśliło, że M. S. wniosek o przyznanie zasiłku złożyła 17 grudnia 2003 r., a to oznacza, że zasiłek mógł być przyznany od grudnia 2003 r. nie zaś od 1 czerwca 2002 r. Ustawodawca nie przewidział możliwości wypłaty świadczenia z pomocy społecznej za okresy wsteczne, sprzed złożenia wniosku wraz z wymaganą dokumentacją. W skardze na powyższe rozstrzygnięcia M. S. zażądała "unieważnienia przerwy w wypłacie zasiłku stałego" na niepełnosprawną córkę M. S., uważając, iż przerwa ta nie powstała z jej winy i nie powinna ona ponosić żadnych strat i konsekwencji z tego powodu. Podkreśliła, iż od czerwca 2001 r. do maja 2002 r. pobierała zasiłek stały na podstawie decyzji Kierownika MOPS w [...] z dnia 4 czerwca 2001 r. o znaku [...]. Wypłatę tego zasiłku przerwano, zdaniem skarżącej, dlatego, że w "w dniu 12 czerwca 2002 r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w [...] orzeczeniem Zn. [...] podważył celowość wypłacania zasiłku stałego i został on zatrzymany", a Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w dniu 29 listopada 2002 r. orzeczenie to podtrzymał (orzeczenie [...]). Skarżąca powołała się na wyrok Sądu Rejonowego w [...] IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie o sygn. akt IV U 189/03 zmieniający powyższe orzeczenia w sposób korzystny dla skarżącej, wywodząc, iż skoro wyrok ten zmienił orzeczenie z dnia 12.06.2002 r., na mocy którego został odebrany przysługujący zasiłek stały, to powinna mieć przywróconą decyzję pierwotną z 4 czerwca 2001 r. nr [...] i wyrównane zaległe wypłaty zasiłku wraz z innymi dodatkowymi składnikami. Kolegium wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny powołał się na treść art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, stanowiący podstawę decyzji. Kryterium dochodowe, o którym mowa w art. 4 wynosi od dnia 1 czerwca 2003 r. 461 zł na osobę samotnie gospodarującą, 418 zł na pierwszą osobę w rodzinie, 294 zł na drugą i dalsze osoby w rodzinie powyżej 15 lat, 210 zł na każdą osobę w rodzinie poniżej 15 lat. Stosownie do art. 43 ust. 6 świadczenie pieniężne przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie organy administracji obu instancji prawidłowo ustaliły zarówno stan faktyczny sprawy, jak i prawidłowo zastosowały powołane wyżej przepisy. Sąd podzielił wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, oparty na przepisie art. 43 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, pogląd, wedle którego świadczenie przyznaje się i wypłaca począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Skoro zatem wniosek o przyznanie zasiłku stałego z tytułu konieczności sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem M. S. złożyła w dniu 17 grudnia 2004 r., a do wniosku dołączyła orzeczenie o niepełnosprawności, spełniające wymogi art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, to organy słusznie zastosowały przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej i przyznały zasiłek stały począwszy od miesiąca grudnia. Przepis ten jest jednoznaczny i kategoryczny, o czym świadczy użyty w nim zwrot "świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją". Zarówno organy administracji publicznej, jak i sądy administracyjne są związane tym przepisem, a to oznacza, iż nie mogą dowolnie ustalić innego zakresu pobierania świadczenia niż określony w tym przepisie, nawet wówczas gdy brak orzeczenia o niepełnosprawności jest, jak to miało miejsce w analizowanej sprawie, wynikiem wadliwego działania innego organu, w tym przypadku Powiatowego i Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności. Zmiana wadliwych orzeczeń tych Zespołów stworzyła dla skarżącej jedynie możliwość wystąpienia z ponownym wnioskiem o przyznanie zasiłku stałego i pozytywnego rozpoznania tego wniosku, co zresztą nastąpiło. W ocenie Sądu, nie miała miejsca, na co wskazuje skarżąca w skardze, przerwa w wypłacie zasiłku stałego ustalonego decyzją z dnia 4 czerwca 2001 r. z uwagi na podjęcie w dniu 12 czerwca 2002 r. przez Powiatowy Zespół niekorzystnego dla skarżącej orzeczenia. Jak bowiem wynika z załączonej do skargi przez skarżącą decyzji z dnia 4 czerwca 2001 r. Nr [...], decyzja ta wygasła nie z uwagi na podjęcie przez Powiatowy Zespół orzeczenia w dniu 12 czerwca 2002 r., lecz z uwagi na upływ okresu, na który został przyznany tą decyzją zasiłek stały. W decyzji tej określono termin przyznania zasiłku od czerwca 2001 r. do maja 2002 r. Zamieszczenie w decyzji dodatkowego elementu, tj. terminu czy warunku rozwiązującego wywołuje ten skutek, iż z nadejściem tego terminu lub ziszczeniem się warunku akt taki przestaje obowiązywać, a strona traci uprawnienie do świadczenia. Nie bez znaczenia jest to, iż niekorzystne orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało podjęte przez Powiatowy Zespół 12 czerwca 2002 r., a więc wówczas gdy decyzja z dnia 4 czerwca 2001 r. już nie funkcjonowała w obrocie. Sąd uznał więc, że nie ma związku przyczynowego pomiędzy utratą przez skarżącą prawa do zasiłku stałego przyznanego decyzją z 4 czerwca 2001 r., a podjętym orzeczeniem Powiatowego Zespołu niekorzystnym dla skarżącej. Uznając, iż zaskarżona decyzja ostateczna i poprzedzająca ją decyzja Kierownika MOPS przyznające zasiłek stały od 1 grudnia 2003 r. w kwocie 418 zł miesięcznie wraz ze składką na ubezpieczenie społeczne w kwocie 135,13 zł są zgodne z prawem Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła M. S., reprezentowana przez adw. B. O. i zaskarżając wyrok w całości w oparciu o art. 174 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zarzuciła naruszenie prawa materialnego – art. 43 ust. 6 w zw. z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej przez uznanie, że każdorazowe przyznanie zasiłku stałego ma charakter sprawy nowej w sytuacji gdy niepełnosprawność M. S. ma charakter stały i ciągły od urodzenia. Skierowanie na badanie zgodnie z przepisami w dniu bezpośrednio następującym po czasie na jaki przyznano zasiłek stały nosi cechy kontynuacji wypłaty z poprzedniego wniosku, gdyż nie ulegają zmianie zarówno okoliczności przedmiotowe jak i podmiotowe – sprawa ta ma więc charakter tożsamy i stanowi kontynuację uprzednio przyznanego świadczenia nie zaś sprawy nowej, do której miałby zastosowanie art. 43 ust. 6 ustawy. Ponadto błędne uznanie, że okres wypłaty zasiłku stałego powstaje z chwilą złożenia wniosku niezależnie czy decyzja uniemożliwiająca skuteczne złożenie takiego wniosku w dniu wcześniejszym była prawidłowa czy też błędna (jak w tej sprawie) i nieuwzględnienie, że przeprowadzenie badania dziecka wymaga złożenia wniosku o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności, stanowiącego pierwszą czynność wymaganą do uzyskania zasiłku stałego oraz błędne uznanie, że przy kontynuacji świadczenia, trwałym inwalidztwie dziecka i skierowanie go jedynie na kontrolne sprawdzenie, czy istnieje nadal – ma zastosowanie przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej. Skarga kasacyjna domaga się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu i zwrotu wydatków w tym zakresie. W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej zawarto wywód, że w realiach tej sprawy wnioskowane świadczenie miało charakter kontynuacji uprzednio przyznanego i zrealizowanego na podstawie tych samych okoliczności, które gdyby decyzja Powiatowego Zespołu była prawidłowa powodowałyby dalszą wypłatę świadczenia. Strona złożyła wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności w czerwcu 2002 r., a fakt, iż wadliwe decyzje zostały uchylone dopiero po upływie półtora roku nie może przekreślać skuteczności wniosku złożonego bezpośrednio po dniu korzystania ze świadczenia. Przyjmując nawet, że sprawa ta ma charakter nowej to złożenie wniosku dopiero w grudniu 2003 r. wynikało z błędnych decyzji Powiatowego Zespołu i niemożności złożenia takiego wniosku wcześniej. Strona nie może ponosić ujemnych konsekwencji oczywiście błędnych decyzji organów administracji, uniemożliwiających skuteczne złożenie wniosku w terminie zapewniającym ciągłość świadczenia. W sprawie tej – jak wynika z ustaleń postępowania – istnieje ciągłość okoliczności podmiotowych, uzasadniających przyznanie i kontynuację wypłaty zasiłku stałego na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy. Jak stwierdzono w orzeczeniu inwalidztwo M. S. istnieje od 9 miesiąca życia i trwa nieprzerwanie, a po zmianie orzeczeń wyrokiem Sądu Rejonowego w [...] należy uznać, że stan ten istnieje co najmniej do czerwca 2006 r. M. S. złożyła wniosek o wypłatę zasiłku w czerwcu 2001 r. i od tego miesiąca przyznano jej zostało świadczenie w postaci zasiłku stałego i data ta stanowi rozpoczęcie wypłaty świadczenia. Świadczenie to ma charakter obligatoryjny, gdy osoba spełni ustawowe warunki. Wydanie błędnego orzeczenia przez Powiatowy Zespół nie może mieć znaczenia dla kwestii wypłaty zasiłku stałego od czerwca 2002 r. do listopada 2003 r., a to dlatego, że inwalidztwo dziecka trwało od 1997 r. przez cały czas i wnioski (i kolejne odwołania) miały charakter dalszego rozpatrywania jednej i tej samej sprawy i do jej rozstrzygnięcia nie ma zastosowania art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej. Złożenie przez M. S. wniosku 17 grudnia 2003 r. nie wszczęło postępowania w odrębnej sprawie, a tylko w takim wypadku miałby zastosowanie art. 43 ust. 6. Podobne stanowisko wyraził w odniesieniu do renty socjalnej NSA w wyroku z dnia 23 kwietnia 2001 r. sygn. I SA 2324/00. Uzasadnia to wniesienie skargi, a za uwzględnieniem wniosku przemawia także wyrażona w art. 36 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej zasada, w myśl której w postępowaniu w sprawie świadczeń pomocy społecznej należy kierować się przede wszystkim dobrem osób korzystających z pomocy społecznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy, a zarzut naruszenia przepisu art. 43 ust. 6 w zw. z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej Sąd uznał za trafny. Trafnie w skardze kasacyjnej podniesiono szczególny charakter świadczenia, o którym stanowi przepis art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej przyznanego osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem, wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, przy określonym dochodzie rodziny i orzeczonej niepełnosprawności dziecka wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy o rehabilitacji zawodowej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Z przyjętego przez Sąd stanu faktycznego wynika, że strona z uwagi na niepełnosprawność jej małoletniej córki, M. S., wymagającej stałej, bezpośredniej i osobistej pielęgnacji (co potwierdzało orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności) korzystała z przyznanego jej decyzją z 4 czerwca 2001 r. zasiłku stałego do maja 2002 r. Na wniosek M. S., zgłoszony 26 kwietnia 2002 r. orzeczeniem z dnia 12 czerwca 2002 r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności zaliczył M. S. do osób niepełnosprawnych, jednakże orzekł, że aktualnie nie ma potrzeby sprawowania nad nią stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby. Wobec utrzymania w mocy tego orzeczenia w postępowaniu instancyjnym dopiero na skutek wyroku Sądu Rejonowego w [...] z 14 listopada 2003 r. sygn. IV U 183/03, zmieniającego zaskarżone orzeczenie uznano, że M. S. wymaga stałej, długotrwałej opieki i pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. W świetle dokumentacji, którą przyjął za miarodajną Sąd, jest także niewątpliwe, iż niepełnosprawność dziecka istnieje od urodzenia. Przepis art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej stanowi o tym, że świadczenie z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Jednakże w tej sprawie wniosek złożony przez skarżącą 17 grudnia 2003 r. nie był pierwszym żądaniem strony o przyznanie świadczenia, lecz odnosił się do kontynuacji świadczenia należnego stronie po upływie okresu pobierania poprzednio przyznanego zasiłku. Zasiłek stały należny osobie spełniającej warunki do jego uzyskania ma charakter świadczenia obligatoryjnego, co oznacza, iż organ powinien wypłacać go za okres gdy zostaną spełnione ustawowe przesłanki określone w art. 27 ust. 1. Wadliwe orzeczenia organów, zmienione dopiero wyrokiem Sądu Rejonowego nie mogą obciążać strony ujemnymi konsekwencjami w postaci pozbawienia jej świadczenia, do którego nabyła uprawnienia już w dacie złożenia pierwszego wniosku, z tej tylko przyczyny, iż po upływie okresu, na który przyznano jej poprzednio zasiłek nie złożyła asekuracyjnie wniosku o jego kontynuację pomimo niekorzystnego orzeczenia Powiatowego Zespołu. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, działającego jako sąd jednoinstancyjny w licznych wyrokach m.in. I SA 2324/00 z 23 kwietnia 2001 r., I SA 432/03 z 31 lipca 2003 r. i I SA 3431/01 z 25 kwietnia 2002 r. (niepublikowane) przyjmowano, że opóźnienie w prawidłowym określeniu stopnia niepełnosprawności spowodowane przez organy orzekające nie może ujemnie wpływać na prawa strony, która w ustawowym okresie poddała się badaniu kontrolnemu i w konsekwencji została uznana za spełniającą warunki ustawowe. Ten kierunek orzecznictwa znalazł także kontynuację w aktualnym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który orzekł podobnie w wyroku I OSK 80/05 z dnia 1 września 2005 r. i I OSK 353/05 z dnia 16 listopada 2005 r. – niepublik. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stanowisko to podziela. Zastosowana przez Sąd Wojewódzki wykładnia gramatyczna przepisu art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej w spawach zasiłku stałego, wypłacanego dla osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi od urodzenia dziećmi, prowadziłaby do wniosków niezgodnych z rzeczywistymi intencjami ustawodawcy. Gdyby stosując wykładnię gramatyczną przyjmowano, że dopiero od daty złożenia wniosku o dalszą wypłatę świadczenia można przyznać zasiłek stały to błędne orzeczenia organów lub ich opóźnienia zawsze obciążałyby stronę, uniemożliwiając jej uzyskanie należnych świadczeń, lub też ze świadczenia o charakterze stałym czyniłyby zasiłek okresowy. Uznając za trafne stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w wyroku z 8 stycznia 1993 r. III ARN 84/92 (OSNCP 1993 nr 10, poz. 183) i w uchwale z 7 marca 1995 r. III AZP 2/95 (OSNIASPiUS z 1995 r. nr 15, poz. 182), iż w odniesieniu do indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej w takiej sytuacji (a zdaniem Sądu zachodzi ona także w niniejszej sprawie) wykładnia gramatyczno-słownikowa winna być uzupełniona wnioskami płynącymi z zastosowania innych rodzajów wykładni: systemowej, funkcjonalnej, a wreszcie celowościowej, która uznana jest za najodpowiedniejszą i najlepiej prowadzącą do rozszyfrowania intencji i celów ustawodawcy. Stosowanie reguły z art. 43 ust. 6 w przypadku świadczeń stałych prowadziłoby go wydawania rozstrzygnięć krzywdzących stronę, stosującą się do nakazu przeprowadzania badania kontrolnego, którego wynik, wskutek błędnego orzeczenia, odsunął w czasie formalne złożenie wniosku. W opisanej sytuacji wykładnia celowościowa pozwala lepiej odczytać intencje ustawodawcy. W art. 1 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej jako cel pomocy społecznej określono umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Również przepis art. 2 ust. 1 akcentuje te cele wysuwając na czoło zaspakajanie niezbędnych potrzeb życiowych osób i rodzin. Nie można także pominąć zamieszczonej w art. 36 ust. 2 zasady, że w tych sprawach należy kierować się dobrem osób korzystających z pomocy społecznej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach o zasiłek stały, o którym mowa w art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, przyznany decyzją, w których następnie orzeczenie o niepełnosprawności zostało przez uprawione organy wydane z opóźnieniem wskutek okoliczności, za które strona nie ponosi odpowiedzialności, przepis art. 43 ust. 6 tej ustawy, w zakresie w jakim określa on początek przyznania i wypłacania zasiłku uzależniając go od daty złożenia wniosku, nie ma zastosowania. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż uwzględniając nie tylko wykładnię gramatyczną lecz także funkcjonalną i celowościową należało przyjąć, że w ustalonym stanie faktycznym zasiłek stały, należny M. S. winien być przyznany od czerwca 2002 r., a więc także za okres poprzedzający wystąpienie przez nią z wnioskiem z dnia 17 grudnia 2003 r. Uchylając zaskarżony wyrok na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniesioną skargę i uznając jej zasadność uchylił obie decyzje na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a tej ustawy, orzekając o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu w oparciu o przepis art. 250 tej ustawy.