I OSK 731/22

I OSK 731/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-04-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Wesołowska /sprawozdawca/
Karol Kiczka /przewodniczący/
Piotr Niczyporuk
Symbol z opisem
6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
II SA/Gd 617/21 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2022-01-05
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 18 kwietnia 2023 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka Sędziowie: sędzia NSA Piotr Niczyporuk sędzia del. WSA Anna Wesołowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. H., K. J., K. H., R. H., J.H. i L. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 stycznia 2022 r., sygn. akt II SA/Gd 617/21 w sprawie ze skargi M. H., K. J., K. H., R. H., J. H. i L. H. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 5 stycznia 2022 r. oddalił skargę M. H., K. J., K. H., R. H., J.H. i L. H. (Skarżący) na decyzję Wojewody P. (Wojewoda) z [...] sierpnia 2021 r. w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
Skarżący zaskarżyli powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości zarzucając mu:
I. Na podstawie art. 174 p.p.s.a.:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 136 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami (dalej: u.g.n.), poprzez błędną wykładnię i uznanie, że na nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot cel wywłaszczenia został zrealizowany z uwagi na fakt, że przez przedmiotową działkę przebiega kanał sanitarny, który m.in. odprowadza ścieki z lotniska, podczas gdy cel wywłaszczenia, jakim była budowa lotniska, nie został zrealizowany, albowiem:
a. cel wywłaszczenia powinien być interpretowany wąsko,
b. kanał sanitarny, który przebiega przez działkę objętą wnioskiem o zwrot, odprowadza ścieki z wielu różnych źródeł, nie tylko z lotniska,
c. związek funkcjonalny istniejący pomiędzy wybudowanym lotniskiem a kanałem sanitarnym, który przebiega przez przedmiotową działkę, nie jest na tyle ścisły, by można było uznać, że cel wywłaszczenia został zrealizowany.
co powinno było skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji przez WSA w Gdańsku.
Z uwagi na powyższe Skarżący wnieśli o :
1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. i rozpoznanie skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a., z uwagi na fakt, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona;
2. w ramach rozpoznania skargi, na podstawie art. 188 p.p.s.a. i na podstawie art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a., o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty G. (Starosta) w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Staroście;
3. ewentualnie, na wypadek uznania, że istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona, o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy w całości do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.
4. zasądzenie od Wojewody na rzecz Skarżących solidarnie kosztów postępowania przed WSA w Gdańsku, w tym kosztów opłaty od skargi i kosztów zastępstwa procesowego;
5. zasądzenie od Wojewody na rzecz Skarżących solidarnie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów opłaty od skargi kasacyjnej i kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że z ustalonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że cel wywłaszczenia faktycznie zrealizowany nie został. Za realizacją celu wywłaszczenia nie może przemawiać fakt, że na przedmiotowej działce znajduje się kanał sanitarny, który został włączony do wybudowanej oczyszczalni ścieków, przyjmującej nieczystości także z lotniska.
Taka szeroka wykładnia celu wywłaszczenia byłaby bowiem w ocenie Skarżących absurdalna i całkowicie nie do zaakceptowania - czemu wyraz dało sądownictwo administracyjne w licznych judykatach (por. wyroki WSA w Lublinie z 11 kwietnia 2019 r., II SA/Lu 100/18, WSA w Krakowie z 6 kwietnia 2011 r., II SA/Kr 155/11, WSA w Białymstoku z 27 listopada 2009 r., II SA/ Bk 616/09, WSA w Krakowie z 16 marca 2011 r., II SA/Kr 1141/10, WSA w Gdańsku z 15 kwietnia 2010 r., II SA/Gd 59/10, WSA w Krakowie z 24 kwietnia 2013 r., II SA/Kr 237/13, wyrok NSA z 24 kwietnia 2018 r., I OSK 1429/16).
W ocenie Skarżących przyjęcie zapatrywania, zgodnie z którym można by było zaliczyć do realizacji celu wywłaszczenia realizację jakiejkolwiek innej inwestycji, choćby położonej poza terenem inwestycji dla której nieruchomość wywłaszczono, a która pośrednio umożliwia tejże funkcjonowanie, ale nie jest dla niej niezbędna, byłoby absurdalne i całkowicie nie do zaakceptowania. Oto bowiem bez trudu można by było uznać za realizację celu w postaci "budowy lotniska" każdą (dosłownie każdą) drogę publiczną (każdą można dojechać do lotniska), ogromną liczbę sieci elektrycznych czy sanitarnych (sieci są ze sobą powiązane).
Skarżący podkreślili, że skoro przedmiotowa działka oddalona jest od ogrodzenia lotniska o niemal 1 km i znajduje się na terenie nieogrodzonym, nieadministrowanym przez lotnisko, nie została zrealizowana na niej żadna infrastruktura lotniskowa (pas startowy, terminal pasażerski, etc.); oczyszczalnia ścieków nie została objęta infrastrukturą lotniska i przyjmuje ścieki z wielu okolicznych nieruchomości, w tym lotniska, a na przedmiotowej działce znajduje się jedynie fragment kanału sanitarnego (jednego z wielu) doprowadzającego ścieki (m. in. z lotniska) do oczyszczalni to uznać należy, że przebiegający przez sporną działkę kanał sanitarny nie pozostaje z lotniskiem w związku funkcjonalnym na tyle ścisłym, by można było uznać, że cel wywłaszczenia został zrealizowany,
"Ścisły związek funkcjonalny", który - zdaniem Skarżących - jako jedyny mógłby uzasadniać stanowisko o zrealizowaniu celu wywłaszczenia, zachodziłby wyłącznie wtedy, gdyby istnienie samego kanału sanitarnego - bez lotniska - pozbawione byłoby racji bytu. Tymczasem przedmiotowy kanał sanitarny, dostarcza ścieki z wielu różnych źródeł, zapewne kilkuset. Tym samym powstanie oczyszczalni nie miało nic wspólnego z budową lotniska. Na potrzeby lotniska wykorzystano tylko fakt, że oczyszczalnia istniała już wcześniej i posiadała rezerwy, które umożliwiały podłączenie się lotniska do tej już istniejącej oczyszczalni.
Skarżący wskazali również, że istnienie kanału sanitarnego znajdującego się pod działką [...] nie uzasadnia twierdzenia o zrealizowaniu celu wywłaszczenia, gdyż kanał ten - ze swej natury - nie służył i nie służy wyłącznie lotnisku. Prawidłowe funkcjonowanie przedmiotowego kanału sanitarnego (jak i oczyszczalni ścieków) było możliwe bez budowy lotniska.
Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku.
Przed przystąpieniem do ustosunkowania się do zarzutów skargi kasacyjnej przypomnieć należy istotę sporu zaistniałego w sprawie :
Aktem notarialnym z [...] marca 1972 r., Repertorium A nr [...], Skarb Państwa nabył w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz.U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94, dalej jako "ustawa wywłaszczeniowa"), z przeznaczeniem pod lotnisko, m.in. nieruchomość opisaną w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej przez Państwowe Biuro Notarialne w K., stanowiącą współwłasność J. i H. H. Skarżący wnioskiem z [...] stycznia 2010 r., sprecyzowanym [...] października 2010 r. wystąpili o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Postępowanie zakończone zaskarżoną do Sądu pierwszej instancji decyzją Wojewody dotyczyło działki oznaczonej obecnie nr [...], o powierzchni 0,2748 ha, stanowiącej własność Gminy Miasta G. (Gmina).
Decyzją z [...] maja 2018 r. Starosta orzekł zwrot opisanej wyżej nieruchomości uznając, że cel wywłaszczenia, tj. budowa lotniska w R., nie został zrealizowany na nieruchomości obejmującej obecną działkę nr [...]. Wyjaśnił, że w ciągu 46 lat od daty wywłaszczenia nie rozpoczęto prac budowlanych związanych z realizacją celu wywłaszczenia na ww. działce, a tym bardziej ich nie zakończono. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że na działce został zrealizowany inny cel niż zakładany przy wywłaszczeniu. Zrealizowano na niej budowę stacji zlewczej wraz z niezbędną infrastrukturą. Przeanalizowano również zdjęcia satelitarne, które wskazują, że w latach 2000 i 2008 teren działki był niezagospodarowany, a w roku 2011 rozpoczęto prace ziemne związane z budową zlewni ścieków. Organ zaznaczył przy tym, że stacja zlewcza była realizowana już po złożeniu wniosku przez Skarżących o zwrot wywłaszczonych nieruchomości. Odniósł się również do części znajdujących się w aktach dokumentów, wskazując, że nie dotyczą działki stanowiącej przedmiot niniejszej sprawy – złożone przez Urząd Miejski w dniu [...] grudnia 2016 r. dokumenty w przeważającej większości dotyczą nieczynnej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] i działającej przepompowni ścieków na działce nr [...]. Natomiast na działce stanowiącej przedmiot sprawy w 1974 r. wykonano kanał kanalizacji sanitarnej ks 200 odprowadzający ścieki z lotniska, który włączony został do istniejącej wówczas na działce nr [...] oczyszczalni ścieków.
Organ pierwszej instancji powołał wybrane orzecznictwo i stwierdził, że obiekty zrealizowane na działce nr [...] w postaci stacji zlewczej ścieków nie są związane z celem wywłaszczenia, tj. budową lotniska w R., w związku z czym działka ta stała się zbędna na cel wywłaszczenia.
Wojewoda uchylił decyzję Starosty w całości i orzekł o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
Wojewoda analizując sprawę zwrócił uwagę na poszczególne fragmenty decyzji organu pierwszej instancji odnoszące się do zebranych w sprawie dowodów, tj. m.in. na fragmenty, zgodnie z którymi "zostało odebrane wykonanie zewnętrznej sieci kanalizacyjnej", analiza części dokumentów "potwierdza, iż w będącej przedmiotem niniejszego postępowania działce nr [...] znajduje się na odcinku ok. 20 m kanał kanalizacji sanitarnej ks 200 biegnący od granic lotniska" oraz zgodnie z którym "bezsprzecznie na terenie działki nr [...] (na odcinku ok. 20 m) wykonany został w 1974 r. kanał kanalizacji sanitarnej ks 200 odprowadzający ścieki z lotniska, który włączony został do istniejącej wówczas na dz. nr [...] oczyszczalni ścieków". Organ drugiej instancji stwierdził, że powyższe twierdzenia Starosty znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym sprawy i wskazał, że konkluzja organu pierwszej instancji zawiera sprzeczność, gdyż stwierdził on ostatecznie, mimo powyższych ustaleń, że działka jest zbędna w całości na cel wywłaszczenia.
W ocenie Wojewody w ramach realizacji budowy lotniska teren został zagospodarowany w sposób, który był uzasadniony potrzebami i możliwościami władającego terenem w zakresie niezbędnym dla prawidłowego funkcjonowania portu lotniczego – kanał kanalizacji sanitarnej odprowadzający ścieki z lotniska. Wojewoda zaznaczył, że zwrot terenu, na którym zrealizowano cel wywłaszczenia – w postaci infrastruktury niezbędnej funkcjonowaniu inwestycji, tj. w niniejszej sprawie portu lotniczego – jest niedopuszczalny. Budowa infrastruktury technicznej dużego obiektu lub pewnego założenia architektonicznego stanowi element częściowy założonej inwestycji. Wojewoda po analizie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy uznał, że już na etapie planowania lotniska sieć kanalizacji sanitarnej zewnętrznej miała wejść w zakres technicznej zabudowy portu lotniczego, bez której nie mogłoby ono w ogóle funkcjonować. Według Wojewody wybudowany przed 1974 r. kanał do odprowadzania ścieków m.in na działce nr [...] istnieje i jest używany przez Port Lotniczy do dziś, a Port Lotniczy jest za niego odpowiedzialny i partycypował w kosztach rozbudowy oczyszczalni ścieków, co miało na celu dostosowanie jej do aktualnych potrzeb, w tym zapotrzebowania lotniska.
Jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał art. 9a, art. 136 i art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1990 ze zm., dalej "u.g.n.").
Stanowisko organu drugiej instancji podzielił Sąd Wojewódzki oddalając skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Skarżący zarzucili Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów prawa materialnego to jest art. 136 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. poprzez błędną wykładnię i uznanie, że na nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot cel wywłaszczenia został zrealizowany. Skarżący nie kwestionują faktu wybudowania na działce stanowiącej własność ich spadkodawców kanału sanitarnego, uznają jednak, że jego realizacja nie może być rozumiana jako realizacja celu wywłaszczenia wskazanego w akcie notarialnym.
Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu przypomnieć należy podstawowe ustalenia faktyczne poczynione w sprawie :
W akcie notarialnym z [...] marca 1972 r. wskazano, że nieruchomość wywłaszczona została " pod lotnisko". Przywołano w nim również decyzję Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. z [...] stycznia 1972 r. o zatwierdzeniu planu realizacyjnego-ogólnego zagospodarowania terenu inwestycji lotniska i portu lotniczego m.in. na podstawie decyzji Komisji Planowania przy Radzie Ministrów z [...] sierpnia 1971 r. o ustaleniu lokalizacji lotniska komunikacyjnego w R., pow. K., woj. G.
Dokumenty zgromadzone w aktach sprawy, przywołane przez Wojewodę oraz przez Sąd pierwszej instancji potwierdzają, że jednym z elementów składających się na realizację I etapu inwestycji polegającej na budowie lotniska była budowa sieci kanalizacji sanitarnej, która odprowadzać miała ścieki z lotniska do oczyszczalni ścieków zlokalizowanej w Zespole Baz i Fabryce Domów w K. (to jest oczyszczalni zlokalizowanej w rejonie B.). Znajdujący się na spornej działce kanał wybudowany został w ramach realizacji pierwszego etapu inwestycji w 1974 r. i włączony do istniejącej oczyszczalni ścieków. Z dokumentów takich jak pismo z [...] lipca 1984 r. Zarząd Ruchu Lotniczego i Lotnisk Komunikacyjnych czy protokół z kontroli przeprowadzonej w G. Kombinacie Budowy Domów w G. – K. przy ul. B. w maju 1988 r. wynika, że lotnisko cały czas korzystało z sieci kanalizacyjnej wybudowanej w latach 1972-1974, w tym z posadowionego na działce [...] kanału odprowadzającego ścieki z lotniska do oczyszczalni i było drugim podmiotem pod względem ilości odprowadzanych ścieków. Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika również, że w miarę zwiększania potrzeb m.in. lotniska w zakresie odprowadzania ścieków, rozbudowywana i modernizowana była oczyszczalnia w B. (por. Plan realizacyjny zagospodarowania terenu przepompowni ścieków w G. – B. znak [...] Gd. [...] z lipca 1992 r., opinia z [...] stycznia 1993 r., nr [...]., decyzja z [...] stycznia 1993 r. ustalająca lokalizację przepompowni ścieków sanitarnych B. na terenie istniejącej oczyszczalni, decyzja z [...] kwietnia 2001 r. zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę i montaż stacji zlewczej ścieków na terenie przepompowni B.).
Z powyższych ustaleń wynika jednoznacznie, że kanał przebiegający przez działkę [...], odprowadzał ścieki z lotniska do oczyszczalni ścieków, został zaś zaplanowany i wykonany w ramach realizacji lotniska. Oznacza to również, że wbrew twierdzeniom Skarżących kanał znajdujący się na spornej działce jest ściśle powiązany funkcjonalnie z lotniskiem, przeznaczony był bowiem do odprowadzania z niego ścieków.
Nie można zatem podzielić wyrażonego w skardze kasacyjnej stanowiska Skarżących, że stan faktyczny ustalony przez organy i przyjęty przez Sąd pierwszej instancji nie pozwalał na uznanie, że zrealizowany został cel wywłaszczenia przewidziany w akcie notarialnym z [...] marca 1972 r. W akcie notarialnym wskazano, że nieruchomość zostaje zakupiona z przeznaczeniem "pod lotnisko", przywołana w nim decyzja lokalizacyjna dotyczyła realizacji lotniska wraz z całą niezbędną infrastrukturą, która obejmowała również instalację kanalizacyjną, co sprecyzowane zostało następnie w dokumentacji architektoniczno-budowlanej. Okoliczność, że instalacja ta przebiega w części przez nieruchomości, które nie są objęte ogrodzeniem nie ma znaczenia dla uznania, że jest ona niezbędna dla funkcjonowania lotniska.
Sąd kasacyjny w pełni podziela przywołaną przez Sąd Wojewódzki wykładnię przedstawioną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 sierpnia 2021 r. I OSK 384/21, zgodnie z którą w przypadku inwestycji złożonych cel wywłaszczenia może obejmować nie tylko realizację inwestycji głównej, ale także wykonanie inwestycji towarzyszących, których istnienie umożliwia prawidłowe funkcjonowanie i korzystanie z inwestycji głównej zgodnie z jej przeznaczeniem. Skład rozpoznający niniejszą sprawę podziela również stanowisko, zgodnie z którym za infrastrukturę towarzyszącą uznać należy sieci wodociągowe, ciepłownicze czy kanalizacyjne.
Sąd kasacyjny wskazuje, że powyższa wykładnia zgodna jest z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącym realizacji inwestycji złożonych, zgodnie z którym budowa infrastruktury technicznej dużego obiektu lub pewnego założenia architektonicznego stanowi element częściowy złożonej inwestycji (por. wyrok NSA z 24 kwietnia 2014 r. I OSK 2502/12). Rozpoczęcie zaś budowy inwestycji złożonej dowodzi realizacji celu wywłaszczenia (por. wyroki NSA z 13 maja 2016 r. I OSK 1887/14, 27 września 2017 r. I OSK 3242/15, 13 lutego 2019 r. I OSK 772/17, 5 kwietnia 2019 r. I OSK 1606/17, 31 maja 2022 r. I OSK 1794/21).
Realizacja lotniska była bezsprzecznie inwestycją złożoną, która obejmowała, jak słusznie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, nie tylko budowę charakterystycznych elementów lotniska: pasa startowego i terminali pasażerskich, ale również z całego kompleksu obiektów, urządzeń nawigacyjnych znajdujących się poza zasadniczym terenem lotniska oraz urządzeń infrastruktury z nim związanych, niezbędnych do jego prawidłowego funkcjonowania. Zrealizowanie na spornej działce elementu infrastruktury towarzyszącej, jaką była sieć kanalizacyjna uznać należało za zrealizowanie celu wywłaszczenia.
W konsekwencji nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia art. 136 ust. 1 i ust. 3 u.g.n. poprzez błędną wykładnię. Sąd pierwszej instancji postąpił prawidłowo podzielając stanowisko Wojewody, że w niniejszej sprawie nieruchomość nie stała się zbędna na cel wywłaszczenia, cel ten bowiem został na niej zrealizowany jeszcze w 1974 r.
Poglądy wyrażone w zacytowanych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wyrokach nie mogły znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie.
Wyroki z 27 listopada 2009 r., II SA/Bk 616/09, z 16 marca 2011 r. II SA/Kr 1141/10, 6 kwietnia 2011 r. II SA/Kr 155/11 i z 15 kwietnia 2010 r. II SA/Gd 59/10 dotyczyły interpretacji pojęcia celu wywłaszczenia, tak by instytucja ta nie była wykorzystywana dla zrealizowania innego celu niż określony w decyzji. W niniejszej sprawie nie ma sporu co do tego, że nieruchomość wywłaszczona została pod lotnisko, zaś cel wywłaszczenia ustalany łącznie z treścią decyzji lokalizacyjnej obejmował realizację inwestycji złożonej, składającej się z wielu elementów.
Zacytowany fragment wyroku WSA w Krakowie z 31 stycznia 2008 r. II SA/Kr 996/07 dotyczył sposobu rozumienia użycia nieruchomości na inny cel niż określony w wywłaszczeniu oraz braku możliwości zwrotu nieruchomości, która w dacie rozpatrywania wniosku zwrotowego nie była własnością Skarbu Państwa lub Gminy.
W sprawie zakończonej wyrokiem z 11 kwietnia 2019 r. II SA/Lu 100/18 nieruchomość znajdowała się na terenie przeznaczonym pod rezerwę usług ogólno – miejskich i niesporne było, że na datę złożenia wniosku o zwrot nie była zabudowana, co budziło wątpliwości co do realizacji celu wywłaszczenia.
Wyrok z 24 kwietnia 2013 r. II SA/Kr 237/13, w który wyrażono pogląd, że samo umieszczenie pod powierzchnią działek urządzeń infrastruktury technicznej takich jak kable elektroenergetyczne nie koliduje z natury rzeczy ze zwrotem nieruchomości na rzecz dawnych właścicieli wydany został w sprawie, w której jak ustaliły organy, nie został zrealizowany cel wywłaszczenia, a ustalenia te podzielone zostały przez Sąd. Również zacytowany przez Skarżących wyrok NSA z 24 kwietnia 2018 r. I OSK 1429/16 dotyczył sprawy, w której uznano, że cel wywłaszczenia nie został zrealizowany. W niniejszej sprawie – jak już wyżej wskazano – celem wywłaszczenia była realizacja inwestycji złożonej, która obejmowała już na etapie jej projektowania infrastrukturę towarzyszącą w postaci m.in. sieci kanalizacyjnej odprowadzającej ścieki z lotniska.
Mając na uwadze powyższe wywody Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Uzasadnienie zostało sporządzone stosownie do wymogów określonych w art. 193 zdanie 2 p.p.s.a zgodnie z którym uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.
W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, stąd też rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.