I OSK 722/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że organ administracji musi precyzyjnie uzasadnić odmowę przyznania dodatku mieszkaniowego z powodu "rażącej dysproporcji" między dochodami a majątkiem.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego E. S. z powodu rzekomej "rażącej dysproporcji" między niskimi dochodami a posiadanym majątkiem. WSA uchylił decyzję SKO, wskazując na brak wystarczającego uzasadnienia organu. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, podkreślając, że organ musi szczegółowo wyjaśnić podstawy odmowy, a nie tylko powołać się na przepis.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą E. S. dodatku mieszkaniowego. Organy administracyjne uznały, że istnieje "rażąca dysproporcja" między zadeklarowanymi dochodami a rzeczywistym stanem majątkowym wnioskodawcy, który posiadał m.in. komfortowo urządzone mieszkanie i samochód. Sąd pierwszej instancji podzielił zarzuty skargi, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, ponieważ organ nie wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji, na czym polega owa "rażąca dysproporcja" i w jaki sposób posiadane zasoby majątkowe mogłyby zaspokoić podstawowe potrzeby, w tym koszty utrzymania mieszkania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną SKO, uznając, że WSA prawidłowo zinterpretował art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. NSA podkreślił, że przepis ten, mimo że daje organowi pewną swobodę decyzyjną ("organ może odmówić"), nie zwalnia go z obowiązku wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz szczegółowego uzasadnienia decyzji. NSA odrzucił zarzut błędnej wykładni prawa materialnego przez WSA, wskazując, że przyczyną uchylenia decyzji było niewyjaśnienie sprawy przez organ, a nie naruszenie prawa materialnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ musi szczegółowo uzasadnić, na czym polega "rażąca dysproporcja" i w jaki sposób posiadane zasoby majątkowe wpływają na możliwość zaspokojenia podstawowych potrzeb, w tym kosztów utrzymania mieszkania.
Uzasadnienie
Przepis art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych daje organowi możliwość odmowy, ale nie zwalnia go z obowiązku wszechstronnego zebrania dowodów i przedstawienia w uzasadnieniu decyzji wszystkich przesłanek faktycznych i interpretacyjnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
u.d.m. art. 7 § ust. 3
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych
Organ może odmówić przyznania dodatku mieszkaniowego, jeżeli w wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustali, że występuje rażąca dysproporcja między niskimi dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji, a stanem majątkowym wnioskodawcy, nieuzasadniającą przyznania pomocy finansowej na wydatki mieszkaniowe. Decyzja ma charakter uznaniowy, ale wymaga wszechstronnego zebrania materiału dowodowego i szczegółowego uzasadnienia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ administracji nie uzasadnił wystarczająco, na czym polega "rażąca dysproporcja" między dochodami a majątkiem. Organ nie wykazał, w jaki sposób posiadane zasoby majątkowe mogłyby zaspokoić podstawowe potrzeby wnioskodawcy, w tym koszty utrzymania mieszkania.
Odrzucone argumenty
SKO zarzucało WSA błędną wykładnię art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, twierdząc, że przepis ten jest głównie skierowany do osób zatrudnionych nieformalnie i dotyczy majątku nabytego w trakcie ubiegania się o dodatek.
Godne uwagi sformułowania
rażąca dysproporcja między niskimi dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji, a stanem majątkowym wnioskodawcy organ nie wskazał zwłaszcza w jaki sposób posiadane przez wnioskodawcę zasoby majątkowe zgromadzone w okresie zatrudnienia mogły zaspokoić jego podstawowe potrzeby, w tym koszty związane z opłatami za mieszkanie organ może odmówić
Skład orzekający
Małgorzata Stahl
przewodniczący
Krystyna Sidor
sprawozdawca
Leszek Włoskiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące uzasadniania decyzji administracyjnych odmawiających świadczeń z powodu dysproporcji majątkowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przyznawania dodatków mieszkaniowych i interpretacji art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą obowiązku szczegółowego uzasadniania decyzji administracyjnych, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.
“Jak organ musi uzasadnić odmowę dodatku mieszkaniowego z powodu "bogactwa"?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 722/05 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-04-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-06-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Krystyna Sidor /sprawozdawca/ Leszek Włoskiewicz Małgorzata Stahl /przewodniczący/ Symbol z opisem 6210 Dodatek mieszkaniowy Hasła tematyczne Dodatki mieszkaniowe Sygn. powiązane II SA/Ka 984/03 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2005-02-10 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl, Sędziowie NSA Krystyna Sidor (spr.), Leszek Włoskiewicz, Protokolant Joanna Szcześniak, po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 lutego 2005 r. sygn. akt 4 II SA/Ka 984/03 w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 10 lutego 2005 r. , po rozpoznaniu skargi E. S., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że organy administracyjne obu instancji odmówiły E. S. przyznania dodatku mieszkaniowego z powodu zaistnienia rażącej dysproporcji między wykazanymi przez stronę dochodami, a rzeczywistym stanem majątkowym, ustalonym w trakcie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego. Zdaniem organów administracji, w złożonej deklaracji o dochodach wnioskodawca wykazał uzyskanie przez rodzinę dochodu miesięcznego w wysokości 352,74 zł, na członka rodziny natomiast posiadany majątek: samochód osobowy marki Daewoo, komfortowo urządzone i wyposażone w sprzęt elektroniczny mieszkanie, a także comiesięczne wsparcie finansowe od krewnych, świadczą o tym, że wnioskodawca jest w stanie sam zaspokoić podstawowe potrzeby bytowe, w tym opłacać należności związane z utrzymaniem mieszkania. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego E. S. wnosił o uchylenie decyzji jako wydanej na podstawie ustaleń poczynionych sprzecznie z zebranymi w sprawie dowodami w zakresie obliczenia dochodu uzyskiwanego przez rodzinę, a także dowolne ustalenie rażącej dysproporcji między deklarowanymi dochodami a rzeczywistą sytuacją majątkową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględniając przedstawioną wyżej skargę podzielił zarzuty co do naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, stanowiący materialnoprawną podstawę decyzji art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734) używając sformułowania "organ może odmówić", daje organom administracji możliwość wyboru jednego z wariantów rozstrzygnięcia sprawy. Uprawnienie takie nie zwalnia jednak organu od obowiązku wszechstronnego zgromadzenia i rozpatrzenia materiału dowodowego, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. W sprawie niniejszej organ administracji nie wskazał w uzasadnieniu decyzji na czym, w sytuacji skarżącego polegać ma "rażąca dysproporcja" między wykazanymi dochodami a faktyczną sytuacją majątkową. Nie jest wystarczające powołanie się jedynie na przepis i ograniczenie do stwierdzenia, że opisana w nim sytuacja ma miejsce. Organ nie wskazał zwłaszcza w jaki sposób posiadane przez wnioskodawcę zasoby majątkowe zgromadzone w okresie zatrudnienia mogły zaspokoić jego podstawowe potrzeby, w tym koszty związane z opłatami za mieszkanie. W uzasadnieniu nie podano także argumentów pozwalających na kontrolę prawidłowości ustaleń w zakresie pojęć "osoba przedsiębiorcza" i " potrafiąca zadbać o mieszkanie" w kontekście art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Jako podstawę prawną wyroku Sąd wskazał art. 145 § 1 pkt 1c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w złożonej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej, domagało się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734) w brzmieniu sprzed 23 listopada 2004 r., poprzez przyjęcie, że norma ta głównie skierowana jest do osób zatrudnionych nieformalnie i że dotyczy majątku zakupionego w trakcie ubiegania się o dodatek mieszkaniowy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do brzmienia art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania, wynikającą z wystąpienia przynajmniej jednej spośród sześciu przesłanek określonych w § 2 ww. artykułu. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w cytowanym wyżej przepisie przesłanek nie zachodzi. Skarga kasacyjna podnosi zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734) przez niewłaściwą jego wykładnię. Tego rodzaju uchybienie sprowadza się do mylnego zrozumienia treści przepisu. Odnosząc się do przedstawionego wyżej zarzutu należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie tego rodzaju sytuacja nie zachodzi. Stosownie do obowiązującego w chwili wydania zaskarżonej skargą kasacyjną decyzji – brzmienia art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych – organ uprawniony może odmówić przyznania dodatku mieszkaniowego, jeżeli w wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego ustali, że występuje rażąca dysproporcja między niskimi dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji, a stanem majątkowym wnioskodawcy, nieuzasadniająca przyznania pomocy finansowej na wydatki mieszkaniowe. Za prawidłowe należy uznać stanowisko zaskarżonego wyroku, że z treści przepisu używającego sformułowania "organ może odmówić" wynika, iż decyzja wydawana na jego podstawie ma charakter uznaniowy, a organ wydający decyzję o takim charakterze ma obowiązek wnikliwie rozpatrzyć wszechstronnie zgromadzony materiał dowodowy, zaś wszystkie przesłanki faktyczne i interpretacyjne wydanej decyzji przedstawić w jej uzasadnieniu. Powodem uchylenia wydanej przez organ decyzji było niewyjaśnienie w jej uzasadnieniu, na czym polega przyjęta przez organ "rażąca dysproporcja" między wykazanymi dochodami a faktyczną sytuacją majątkową osoby ubiegającej się o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Organ ograniczył się do stwierdzenia, że wnioskodawca posiada określone przedmioty użytkowe, nie wskazując jednocześnie w jaki sposób mogłyby one wpłynąć na zaspokojenie podstawowych potrzeb, w tym związanych z opłatami za mieszkanie. W tej sytuacji należy zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym wyroku, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odnośnie podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego przez dokonanie błędnej wykładni przepisu art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych polegającej na przyjęciu, że norma ta skierowana jest głównie do osób wykonujących nieformalnie odpłatną pracę i ukrywających swoje źródło zatrudnienia oraz, że dotyczy majątku zakupionego w trakcie starania się o dodatek mieszkaniowy, to zwrócić należy uwagę, że wskazany przepis nie mówi ani o osobach do jakich jest skierowany ani o czasie zgromadzenia posiadanych przez nie zasobów materialnych. Nie można zatem przyjąć, by użyte przez Sąd stwierdzenie powołane w skardze pozostawało w związku z treścią przepisu, a zatem by stanowiło jego wykładnię. Sąd I instancji nie dokonywał wykładni przepisu. Przyczyną uchylenia wyroku, jak wyżej wskazano, było niewyjaśnienie sprawy, a nie naruszenie prawa materialnego przez organ w zakresie wskazanym w skardze kasacyjnej. Uwzględniając powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI