I OSK 700/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-09-23
NSAAdministracyjneŚredniansa
postępowanie administracyjneskarga kasacyjnawyczerpanie środków zaskarżeniaponowne rozpoznanie sprawystwierdzenie nieważności decyzjiNSAWSASKOKodeks postępowania administracyjnegoPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że WSA błędnie odrzucił skargę z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę Marii R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, ponieważ nie złożyła wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. NSA uchylił to postanowienie, stwierdzając, że WSA nie przeanalizował akt sprawy i pominął zarzuty strony dotyczące sposobu procedowania SKO, które wydało decyzję po ponownym rozpoznaniu sprawy, co powinno skutkować możliwością wniesienia skargi.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Marii R. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, które odrzuciło jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. WSA uznał, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, ponieważ nie złożyła wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zgodnie z art. 127 par. 3 Kpa, co skutkowało niedopuszczalnością skargi na podstawie art. 52 par. 1 p.p.s.a. Maria R. zarzuciła w skardze kasacyjnej naruszenie przepisów postępowania, twierdząc, że WSA nie wziął pod uwagę, iż jej pierwotny wniosek dotyczył stwierdzenia nieważności trzech decyzji, a postępowanie w tej sprawie zostało umorzone przez SKO. Następnie SKO wydało trzy decyzje, z których jedna została potraktowana jako wydana po ponownym rozpoznaniu sprawy, a pozostałe jako wydane po raz pierwszy. Skarżąca podnosiła, że WSA błędnie przyjął brak wyczerpania środków zaskarżenia, nie analizując zarzutów dotyczących sposobu procedowania SKO. Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną, stwierdzając, że WSA przyjął formalistyczne stanowisko, nie analizując zarzutów strony dotyczących wyczerpania środków zaskarżenia i pomijając istotne okoliczności sprawy. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniesienie skargi jest niedopuszczalne, jeśli nie wyczerpano trybu odwoławczego.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 127 par. 3 Kpa od decyzji wydanej w I instancji przez SKO nie służy odwołanie, a strona może zwrócić się do organu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Niezłożenie takiego wniosku oznacza niewyczerpanie trybu odwoławczego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 127 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 52 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 52 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA nie przeanalizował akt sprawy i pominął zarzuty strony dotyczące sposobu procedowania SKO. SKO wydało decyzję po ponownym rozpoznaniu sprawy, co powinno skutkować możliwością wniesienia skargi. Sąd pierwszej instancji przyjął formalistyczne stanowisko, nie analizując zarzutów strony dotyczących wyczerpania środków zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

Przyjęcie przez Sąd I instancji formalistycznego stanowiska, z powołaniem się jedynie na treść art. 52 p.p.s.a. w zw. z art. 127 par. 3 Kpa, nie poprzedzonego analizą zarzutów strony odnoszących się do kwestii wyczerpania środków zaskarżenia /art. 52 par. 1 i 2 p.p.s.a./ narusza podstawowe zasady postępowania sądowoadministracyjnego.

Skład orzekający

Henryk Dolecki

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów wyczerpania środków zaskarżenia w kontekście procedowania organów administracji i roli sądu I instancji w analizie zarzutów strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji i kolejnymi rozstrzygnięciami organów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie stanu faktycznego i zarzutów strony przez sąd, a nie tylko formalne stosowanie przepisów. Ilustruje pułapki proceduralne w postępowaniu administracyjnym.

Sąd odrzucił skargę, bo strona nie złożyła wniosku? NSA: To błąd formalizmu!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 700/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-09-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Henryk Dolecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne
Gospodarka mieniem
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 127 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 52, art. 174 pkt 2, art. 185 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Sygn. akt I OSK 700/05 Dnia 23 września 2005r. P O S T A N O W I E N I E Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący del. Sędzia NSA Henryk Dolecki (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 września 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Marii R. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 kwietnia 2005 r., sygn. akt II SA/Gd 235/05 odrzucającego skargę Marii R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 19 stycznia 2005 r., (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.09.1961 roku o dwóch numerach: (...) postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku.
Uzasadnienie
Sygn. akt I OSK 700/05 Dnia 23 września 2005r.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2005 r., II SA/Gd 235/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę Marii R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 19 stycznia 2005 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.09.1961 r. o numerach (...). Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu postanowienia wskazał, powołując się na art. 52 par. 1 p.p.s.a., że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Zgodnie z art. 127 par. 3 Kpa od decyzji wydanej w I instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, a strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z uwagi na to, że Maria R. nie złożyła wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy do SKO w G., tym samym nie wyczerpała trybu odwoławczego. Zatem złożenie skargi do sądu było niedopuszczalne.
Na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę kasacyjną złożyła w dniu 13 maja 2005 r. Maria R., zastąpiona przez adwokata, wnosząc o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżąca wskazała, że naruszono przepisy postępowania, a mianowicie art. 52 par. 1 i 2 p.p.s.a., które miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziło do odrzucenia skargi pomimo wyczerpania trybu odwoławczego. Sąd nie wziął pod uwagę, że wniosek z dnia 30 czerwca 1999 r. zatytułowany jako "wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1959 r. (...)" dotyczył w rzeczywistości stwierdzenia nieważności trzech decyzji: 1/ decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1957 r. (...), 2/ Prezydium MRN w G. z dnia 23.09.1961 r. o dwóch numerach (...), 3/ decyzji z dnia 26.06.1949 r. (...) Zarządu Miejskiego w G. Wniosek wadliwie zatytułowany dotyczył w rzeczywistości trzech wymienionych decyzji, co wyjaśniono w piśmie z dnia 17.01.2005 r. W tej sytuacji błędne było umorzenie postępowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G., ponieważ nie ulega wątpliwości, że decyzja 23.03.1959 r. (...) była wskazana na wskutek omyłki pisarskiej i nigdy nie istniała. Na podstawie złożonego wniosku Samorządowe Kolegium Odwoławcze wszczęło jedno postępowanie (...) dotyczące wszystkich trzech decyzji, zakończone w dniu 15.05.2000 r. umorzeniem postępowania. Od decyzji z dnia 15.05.2000 r. skarżąca złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Z niezrozumiałych powodów organ jedynie w stosunku do decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1957 r. (...) - wydał decyzję w trybie ponownego rozpoznania sprawy. Pozostałe dwie decyzje potraktowano jako wydane po raz pierwszy, co było oczywiście bezzasadne.
W konsekwencji postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zostało wydane z naruszeniem prawa, ponieważ Sąd nie przeanalizował akt sprawy, opierając tylko się na treści decyzji i zawartym w niej pouczeniu. Tak więc Sąd błędnie przyjął, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę kasacyjną złożoną przez Marię R. należało uwzględnić. Faktem jest, że we wniosku z dnia 30 czerwca 1999 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1959 r. (...) skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności trzech decyzji, w tym decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.09.1961 r. o numerach (...), która została dołączona do wniosku. Postępowanie w tej sprawie zostało przez SKO w G. umorzone decyzją z dnia 15 maja 2000 r. (...). W uzasadnieniu podano, że pomimo powiadomienia o wszczęciu postępowania i prawie do złożenia wszystkich posiadanych dokumentów, skarżąca nie przedłożyła decyzji wymienionej w tytule wniosku. Od decyzji tej skarżąca w dniu 28.09.2000 r. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując na wadliwość umorzenia postępowania i naruszenie art. 104, 105 par. 1, 107 par. 1 Kpa. Od tego momentu datuje się bezczynność organu, na którą wskazała skarżąca w piśmie z dnia 17 listopada 2004 r. Dopiero w dniu 11.01.2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. zwróciło się do pełnomocnika skarżącej o sprecyzowanie i wskazanie, które decyzje są przedmiotem wniosku o stwierdzenie nieważności. W odpowiedzi wskazano, że wniosek z dnia 30.06.1999 r. dotyczył trzech decyzji, a mianowicie: decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1957 r. (...), Prezydium MRN w G. z dnia 29.09.1961 o dwóch numerach (...) oraz decyzji z dnia 26.06.1949 r. (...) Zarządu Miejskiego w G. W konsekwencji SKO w G. wydało w dniu 19.01.2005 r. trzy decyzje, a mianowicie:
1/ (...)12/04 uchylającą zaskarżoną decyzję w całości i odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium MRN w G. z dnia 23.03.1957 r. (...),
2/ (...)15/04 odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 26.06.1949 r. (...) Zarządu Miejskiego w G.
3/ (...)16/04 odmawiającą stwierdzenia nieważności Prezydium MRN w G. z dnia 29.09.1961 o dwóch numerach (...).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. w uzasadnieniu decyzji (...)12/04 wskazało, że została ona wydana po ponownym rozpoznaniu sprawy przez Kolegium i stwierdzeniu, że brak było podstaw do umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja ta zawierała pouczenie o prawie strony do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Natomiast w sprawach (...)15/04 i (...)16/04 SKO przyjęło, że rozpatruje je po raz pierwszy i w związku z tym strona może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W skardze Marii R. z dnia 23.03.2005 r. na decyzję SKO w G. z dnia 19.01.2005 r. (...)16/04 skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w części wstępnej uzasadnienia skarżąca podkreśliła, że zaskarżona decyzja została wydana przez SKO w G. orzekające w II instancji - po wniesieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wbrew treści pouczenia o możliwości zaskarżenia tej decyzji. Skarżąca również wskazała, że wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczył trzech decyzji, w tym przedmiotowej i brak było jakichkolwiek podstaw do potraktowania odmiennie dwóch decyzji (...)15/04 i (...)16/04 jako rozpoznawanych po raz pierwszy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wydając zaskarżone postanowienie powołał się na art. 52 par. 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 127 par. 3 Kpa przyjmując, że nie został wyczerpany tryb odwoławczy, nie odnosząc się w ogóle do zarzutu strony, że organ wydał zaskarżoną decyzję po ponownym rozpoznaniu sprawy, inaczej niż wynikałoby to z treści części wstępnej decyzji oraz z pouczenia o sposobie zaskarżenia.
Przyjęcie przez Sąd I instancji formalistycznego stanowiska, z powołaniem się jedynie na treść art. 52 p.p.s.a. w zw. z art. 127 par. 3 Kpa, nie poprzedzonego analizą zarzutów strony odnoszących się do kwestii wyczerpania środków zaskarżenia /art. 52 par. 1 i 2 p.p.s.a./ narusza podstawowe zasady postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd w granicach zakreślonych przepisami dokonuje oceny zasadności podniesionych przez strony zarzutów i winien był to uczynić w rozpoznawanej sprawie, a nie pomijać istotne dla sprawy okoliczności, mające znaczenie dla dalszego biegu sprawy.
W związku z powyższym na podstawie art. 174 pkt 2 w zw. z art. 185 par. 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI