I OSK 697/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną E. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej przejęcia Zamku w [...] na własność Państwa. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i p.p.s.a., w tym brak przeprowadzenia przez Ministra poszukiwań decyzji oraz błędne uznanie braku interesu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 193 zd. 2 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną koncentruje się na ocenie zarzutów. NSA rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej, nie stwierdzając nieważności postępowania. Kluczowym argumentem NSA było to, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. była uzasadniona, ponieważ skarżący nie był w stanie sprecyzować przedmiotu postępowania, tj. zidentyfikować decyzji, której nieważności miałby dochodzić. Sąd powołał się na orzecznictwo wskazujące, że brak możliwości zidentyfikowania przedmiotu postępowania stanowi przesłankę do odmowy wszczęcia postępowania, gdyż czyni je bezprzedmiotowym na etapie wstępnym. Rozważanie interesu prawnego było przedwczesne w tej sytuacji. Sąd uznał, że wstępne czynności organu zmierzały jedynie do ustalenia istnienia przedmiotu postępowania, a ich negatywny wynik uzasadniał odmowę wszczęcia. W związku z tym zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych zostały uznane za bezzasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 61a § 1 k.p.a. w kontekście odmowy wszczęcia postępowania, gdy strona nie jest w stanie zidentyfikować przedmiotu postępowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości zidentyfikowania przedmiotu postępowania przez stronę. Nie dotyczy spraw merytorycznych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest uzasadniona, gdy strona nie jest w stanie zidentyfikować przedmiotu postępowania (decyzji)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest uzasadniona, gdy strona nie jest w stanie sprecyzować przedmiotu postępowania, co czyni je bezprzedmiotowym na etapie wstępnym.
Uzasadnienie
Brak możliwości zidentyfikowania przez skarżącego decyzji, której nieważności miałby dochodzić, stanowi przesłankę procesową do odmowy wszczęcia postępowania nieważnościowego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., ponieważ czyni żądanie bezprzedmiotowym na etapie wstępnym.
Czy sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej do czasu rozpoznania wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich do Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego zgodności z Konstytucją przepisów k.p.a.?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie zawiesił postępowania, a zarzut naruszenia art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w tym zakresie został uznany za bezzasadny.
Uzasadnienie
Uzasadnienie NSA nie rozwija szczegółowo tej kwestii, ale z kontekstu wynika, że sąd nie uznał wniosku o zawieszenie za zasadny w świetle przepisów p.p.s.a. i przebiegu sprawy.
Przepisy (25)
Główne
k.p.a. art. 61a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 157 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.k.h. art. 65 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 litera c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 4171 § § 2 zdanie pierwsze
Kodeks cywilny
k.p.a. art. 63 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 191
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak możliwości zidentyfikowania przez skarżącego przedmiotu postępowania (decyzji) uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania nieważnościowego na podstawie art. 61a § 1 k.p.a.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 litera c) w zw. z art. 151 p.p.s.a. (nieprzeprowadzenie poszukiwań decyzji, zaakceptowanie nieprzeprowadzenia przez Ministra poszukiwań decyzji). • Zarzut naruszenia art. 61a § 1 zdanie pierwsze w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 156 § 2 k.p.a. w zw. z art. 65 ust. 1 u.k.h. w zw. z art. 417 § 1 w zw. z art. 4171 § 2 zdanie pierwsze k.c. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 litera c) w zw. z art. 151 p.p.s.a. (błędne uznanie braku interesu prawnego w złożeniu wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji).
Godne uwagi sformułowania
Przedmiotem postępowania jest postanowienie o charakterze stricte procesowym, o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. • Celem wprowadzenia art. 61a § 1 do k.p.a. była potrzeba wyraźnego odróżnienia postępowania wstępnego, polegającego na wszczęciu lub odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, od postępowania właściwego. • W postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie gromadzi dowodów, na podstawie których ustala się stan faktyczny, nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania, lecz ogranicza się do stwierdzenia przesłanek formalnych uniemożliwiających merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. • Brak możliwości ustalenia przedmiotu postępowania czyni go bowiem bezprzedmiotowym, a to na tym wstępnym etapie sprawy musiało skutkować odmową wszczęcia postępowania. • Przeszkoda wszczęcia postępowania musi być znana już w chwili złożenia wniosku (żądania), a więc w istocie musi wynikać z treści wniosku, aby można było wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w danej sprawie. • Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Nie tamuje zatem możliwości ponowienia wniosku, nawet przez ten sam podmiot, któremu uprzednio odmówiono wszczęcia postępowania.
Skład orzekający
Dariusz Chaciński
sprawozdawca
Karol Kiczka
przewodniczący
Piotr Przybysz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61a § 1 k.p.a. w kontekście odmowy wszczęcia postępowania, gdy strona nie jest w stanie zidentyfikować przedmiotu postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości zidentyfikowania przedmiotu postępowania przez stronę. Nie dotyczy spraw merytorycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu administracyjnym – odmowy wszczęcia postępowania z powodu braku możliwości zidentyfikowania przedmiotu. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Nawet w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji, brak precyzji strony może zakończyć postępowanie na starcie.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.