Orzeczenie · 2025-03-14

I OSK 687/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-14
NSAAdministracyjneWysokansa
świadczenie pielęgnacyjneustawa o świadczeniach rodzinnychgospodarstwo rolneproducent rolnyzaprzestanie prowadzenia gospodarstwaARiMRrolnikopieka nad niepełnosprawnymNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną W.P. od wyroku WSA w Kielcach, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. WSA uznał, że skarżąca, będąc zarejestrowana jako producent rolny i podatnik podatku rolnego, nie zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego, co było przesłanką odmowy przyznania świadczenia. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła błędną wykładnię art. 17b ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, twierdząc, że sam wpis do ewidencji producentów rolnych nie przesądza o prowadzeniu gospodarstwa, zwłaszcza gdy nie ubiega się o dopłaty. NSA przychylił się do tego zarzutu. Sąd wskazał, że kluczowe dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest zaprzestanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a w przypadku rolników – zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w nim. Podkreślono, że samo posiadanie gospodarstwa lub status rolnika nie jest równoznaczne z jego prowadzeniem, jeśli nie wiąże się z faktyczną działalnością rolniczą i korzyściami finansowymi (np. płatnościami). Sąd przywołał swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego oznacza brak faktycznych działań związanych z jego funkcjonowaniem, w tym zarządczych. W niniejszej sprawie skarżąca złożyła stosowne oświadczenie o zaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa, którego wiarygodność nie została skutecznie podważona. NSA uchylił zaskarżony wyrok, decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zasądzając jednocześnie od SKO na rzecz W.P. zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanki zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego dla uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, zwłaszcza w kontekście rejestracji w ewidencji producentów rolnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji rolników ubiegających się o świadczenie pielęgnacyjne i ich statusu w systemie ARiMR.

Zagadnienia prawne (1)

Czy samo figurowanie w ewidencji producentów rolnych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa stanowi przeszkodę w przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego, mimo złożenia oświadczenia o zaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa rolnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo figurowanie w ewidencji producentów rolnych nie jest równoznaczne z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, jeśli nie wiąże się z faktyczną działalnością rolniczą i korzyściami finansowymi. Kluczowe jest faktyczne zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa, potwierdzone stosownym oświadczeniem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że błędnie zinterpretowano art. 17b ust. 1 u.ś.r. przez organy i WSA. Posiadanie statusu producenta rolnego nie jest tożsame z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Istotne jest faktyczne zaprzestanie działalności, a nie tylko formalny wpis w rejestrze, zwłaszcza gdy osoba nie ubiega się o dopłaty.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy O.

Przepisy (12)

Główne

u.ś.r. art. 17b § 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego lub zaprzestanie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym, w rozumieniu art. 17b ust. 1 u.ś.r., potwierdza się stosownym oświadczeniem złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Samo posiadanie gospodarstwa lub jego własność nie mogą być kwalifikowane jako jego prowadzenie, jeżeli nie wiąże się z nimi wykonywanie określonej działalności rolniczej. Również posiadanie statusu rolnika na gruncie regulacji prawa krajowego lub wspólnotowego nie może być utożsamiane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, jeżeli nie jest źródłem rzeczywistych korzyści wynikających z przyznanych płatności.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uchyla zaskarżony wyrok.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA uchyla zaskarżony wyrok w przypadku naruszenia prawa materialnego lub istotnych naruszeń przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA stosuje środki przewidziane w celu usunięcia naruszenia prawa.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę ponownie, uwzględniając wyrażoną przez siebie ocenę prawną.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Organ uwzględnia wyrażoną przez sąd prawną ocenę prawną.

p.p.s.a. art. 203 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 17

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 16a

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 17b ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych przez WSA i organy niższych instancji. • Fakt zarejestrowania w ewidencji producentów rolnych nie przesądza o prowadzeniu gospodarstwa rolnego, jeśli nie wiąże się z faktyczną działalnością rolniczą i nie przynosi korzyści finansowych (np. dopłat).

Godne uwagi sformułowania

Samo posiadanie gospodarstwa lub jego własność nie mogą być kwalifikowane jako jego prowadzenie, jeżeli nie wiąże się z nimi wykonywanie określonej działalności rolniczej. • Również posiadanie statusu rolnika na gruncie regulacji prawa krajowego lub wspólnotowego nie może być utożsamiane z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, jeżeli nie jest źródłem rzeczywistych korzyści wynikających z przyznanych płatności.

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

sędzia

Maciej Dybowski

przewodniczący

Maria Grzymisławska-Cybulska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego dla uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, zwłaszcza w kontekście rejestracji w ewidencji producentów rolnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rolników ubiegających się o świadczenie pielęgnacyjne i ich statusu w systemie ARiMR.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego świadczenia socjalnego i pokazuje, jak formalne wpisy w rejestrach mogą być mylące w ocenie faktycznego stanu rzeczy, co ma znaczenie dla wielu osób.

Czy bycie rolnikiem na papierze oznacza brak świadczenia pielęgnacyjnego? NSA wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst